Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/13408 K.2025/4625

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. 08.12.2005 tarihinde davalılardan ... yönetimindeki, işleteni ... Turizm Ltd. Şti. olan ve diğer davalı ...

Sigorta A.Ş tarafından zorunlu trafik sigortası ile teminat altına alınan aracın karıştığı çift taraflı kazada davacının yaralanarak malul kaldığını, araç hasar bedelinin kısmen davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığını, davacının clavicula kırığı nedeniyle 20 gün iş ve gücünden kalacak ve 40 günde iyileşecek şekilde yaralandığını ve bundan dolayı post travmatik psikoz geçirdiğini, bu nedenle de manevi zarara uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile;

sigorta şirketi yönünden daha önce alınan 1.050,00 TL hariç olmak üzere 3.000,00 TL maddi ve 5.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiş, beyan dilekçesi ile 3.250,00 TL'lik araç hasar bedelinden sigorta şirketince ödenen 1.050,00 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 2.200,00 TL'den şimdilik 1.000,00 TL'nin, iş güç kaybından dolayı uğranılan zarar için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL'nin ve çektiği manevi acılar nedeniyle de 5.000,00 TL'nin tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekilleri; davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 23.12.2010 tarih ve 2009/65 E.-2010/359 K. sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulüne, davacının olay nedeniyle uğradığı iş gücü kaybı bedeli olarak 781,67 TL‘nin olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte her üç davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazla istemin reddine, davacının olay nedeniyle uğradığı manevi zarar karşılığı olarak 500,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Turizm Seyahat Ltd. Şti’den tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, manevi tazminat yönünden davalı sigorta şirketi aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

Mahkemece verilen 23.12.2010 tarih ve 2009/65 E.-2010/359K. sayılı karar süresi içerisinde davacı vekili ile davalı sigorta şirketi vekilince temyiz edilmiştir.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi’nin 12.09.2012 tarih ve 2012/8678 E.-9213K. sayılı ilamında özetle; "...Olayla ilgili düzenlenen trafik kaza tutanağında davacıya %70, davalı ...'e ise %30 oranında kusur izafe edilmiş, davalı ... hakkında açılan ceza davasının yapılan yargılaması sonucunda eylemi bilinçli taksirle işlediği kabul edilerek cezalandırılmış, mahkemece kusur incelemesi yapılmaksızın davacının davalı ZMSS'den davadan önce tahsil ettiği tazminatın belirlenmesinde kaza tutanağındaki kusurun esas alındığı,

davacının bu kusura göre ödemeyi kabul ettiği gerekçesi ile kaza tutanağındaki kusur oranı benimsenerek temyize konu karar tesis edilmiştir. Mahkeme gerçek zarara hükmetmek zorundadır. Bunun içinde davacının itirazları da gözetilerek tarafların olaydaki kusur ve oranları saptanmalıdır.

Bu halde ceza dosyası da getirtilerek tarafların varsa kusur ve oranlarının belirlenmesi için dosya üzerinde kusur konusunda uzman bilirkişiye inceleme yaptırılmak ve hasıl olacak sonuca göre karar verilmek gerekirken kaza tutanağındaki kusur oranına itibar edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." şeklindeki gerekçe ile karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 22.02.2017 tarih ve 2013/24 E.-2017/83 K. sayılı kararı ile bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde; davanın kısmen kabulüne, davacının araç hasarından kaynaklı tazminat talebinin Yargıtay bozma ilamından önceki hüküm davacı tarafından temyiz edilmediğinden sadece davalı sigorta şirketi tarafından temyiz edildiğinden usulü kazanılmış hak ilkesi gözetilerek bu talebin reddine, davacının cismani zarardan kaynaklı maddi tazminat talebinin kısmen kabul kısmen reddine,

davacının olay nedeniyle uğradığı iş gücü kaybı bedeli olarak 312,66 TL‘in olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte her üç davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazla istemin reddine, davacının manevi tazminat talebinin davalı ... ve ... Turizm Seyahat Ltd. Şti yönünden kısmen kabul kısmen reddine, davacının olay nedeniyle uğradığı manevi zarar karşılığı olarak 500,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...

Turizm Seyahat Ltd. Şti’den tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının davalı sigorta şirketi aleyhine açılan manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.

C. II. Bozma Kararı

Mahkemece verilen 22.02.2017 tarih ve 2013/24E.-2017/83K. sayılı karar süresi içerisinde davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 21.11.2019 tarih ve 2017/4667 E.- 2019/10980 K. Sayılı bozma ilamında özetle; "...Mahkemece hükme esas alınan Adli Tıp Uzmanı raporu denetime ve hüküm kurmaya elverişli değildir. Yapılacak iş, yaralı ile ilgili tüm tedavi belgeleri getirtilerek Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulundan olay tarihinde yürürlükte olan Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü'ne uygun yeni bir rapor alınarak karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin manevi tazminata ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir." şeklindeki gerekçe ile karar bozulmuştur.

D. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece bozma sonrası yapılan yargılama neticesinde yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının araç hasarından kaynaklı tazminat talebinin Yargıtay bozma ilamından önceki hüküm davacı tarafından temyiz edilmediğinden sadece davalı sigorta şirketi tarafından temyiz edildiğinden usulü kazanılmış hak ilkesi gözetilerek bu talebin reddine, (Yargıtay 17.HD'nin 2017/4667 E.- 2019/10980 K. sayılı ilam ve usuli kazanılmış haklar gözetilerek) davacının cismani zarardan kaynaklı maddi tazminat talebinin kısmen kabul kısmen reddine,

davacının olay nedeniyle uğradığı geçici iş göremezlik tazminatı ve tedavi giderlerinden oluşan 878,48 TL'nin olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte her üç davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazla istemin reddine, (Yargıtay 17.HD'nin 2017/4667 E.- 2019/10980 K. sayılı ilam ve usuli kazanılmış haklar gözetilerek) davacının manevi tazminat talebinin davalı ... ve ... Turizm Seyahat Ltd.

Şti yönünden kısmen kabul kısmen reddine, davacının olay nedeniyle uğradığı manevi zarar karşılığı olarak 1.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Turizm Seyahat Ltd. Şti’den tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının davalı sigorta şirketi aleyhine açılan manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; meydana gelen kazanın müvekkilinin clavicula kırığı oluşacak, basit bir tıbbi müdahale ile iyileşemeyecek, 20 gün iş ve gücünden kalıp 40 günde iyileşecek şekilde yaralanmasına neden olduğunu, adli tabip tarafından gerekli film ve grafiler incelenmeden, müvekkilinin kolunda halen platin takıldığı dikkate alınmadan yetersiz belgelere dayanılarak rapor düzenlendiğini, günün ekonomik koşullarına göre son derece düşük olan 500,00 TL manevi tazminata hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, reddedilen manevi tazminat talebi yönünden karşı taraf / davalılar lehine hükmedilecek vekalet ücretinin,

müvekkili davacı lehine hükmedilen manevi tazminat miktarını / davacı vekiline hükmedilen vekalet ücreti miktarını aşmaması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Gerekçe ve Değerlendirme

Uyuşmazlık; davalı sigorta şirketi tarafından Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik tazminatı, araç hasar bedeli ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

1.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Karar tarihine göre uygulanması gereken Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 10/2 nci maddesinde, davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücretin, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemeyeceği düzenlenmiştir. Aynı şekilde 13/2 nci maddesi ile birlikte değerlendirme yapılarak hükmedilen ücretin kabul veya reddedilen miktarı geçemeyeceğinin de kabulü gerekir.

Davacı vekili dava dilekçesinde 5.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece talep edilen manevi tazminatın 1.000,00 TL'lik kısmı kabul edilmiştir.

Bu durumda mahkemece kabul edilen manevi tazminat miktarı olan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacı lehine, davacı lehine hükmedilen tutarı geçmeyecek biçimde 1.000,00 TL vekalet ücretinin de davalılar lehine takdir edilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesi atfıyla uygulanan 1086 sayılı HUMK'un 438/7 nci maddesi hükmü uyarınca mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile, hükmün (10) numaralı bendinde yer alan "...4.000,00 TL..." ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine "...1.000,00 TL..." ibaresinin yazılması suretiyle kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,