Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/14565 K.2025/2157

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 03.11.2020 tarihinde davacının yolcu olduğu ve davalı ... şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortasını yaptığı aracın karıştığı tek taraflı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, yapılan ödemenin zararı karşılamadığını, sigorta şirketine bakiye zarar için yapılan başvuruya olumlu yanıt verilmediğini ileri sürerek 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 1.000,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 5.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 104.614,00 TL'ye, geçici bakıcı talebini de 4.455,64 TL'ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuranın sunmuş olduğu raporun mevzuata aykırı olması sebebiyle talebin usulden reddi gerektiğini, raporun 1 yıllık iyileşme süresi beklenmeden hazırlandığını, sigorta şirketinin zararı karşılaması nedeniyle sorumluluğunun sona erdiğini, davacının sigorta şirketini ibra ettiğini, maluliyet oranının gerçeği yansıtmadığını, maluliyet oranının Yargıtay içtihatlarına uygun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmesi gerektiğini, maluliyet tazminatının Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini, geçici bakıcı gideri taleplerinin poliçe kapsamında olmadığını,

sigortalı araç sürücüsünün kazada kusur bulunmadığından sigorta şirketinin de sorumlu tutulamayacağını, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, müterafik kusur bulunduğundan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, ceza dosyasının celbi gerektiğini, faiz talebinin yerinde olmadığını, vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT)'ne göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak talebin reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre % 20 hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle davanın kısmen kabulüne, 83.691,20 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 3.564,51 TL bakıcı gideri toplam 87.255,71 TL tazminatın 31.12.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz başvurusunda bulunulması üzerine. İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...sigorta şirketi ile varılan sulh anlaşması gereğince başvuru sahibi vekili %8 maluliyet ve %20 hatır taşıması indirimi kabul olunmuş ve sigorta şirketince bu tutar üzerinden hesaplanan 20.426,00 TL sigorta şirketince 19.11.2021 tarihinde ödenmiştir.

Kabul olunan maluliyet oranı aşar şekilde değerlendirme yapılması imkan dahilinde değildir. Ancak yapılan ödeme %8 üzerinden değerlendirilse de hatır taşıması indirimi dahil ödeme tarihi itibarı ile açık fark oluşmaktadır (bulunan miktar 29.114.19 ve ödenen miktar 20.426). Aktüer raporu ışığında %8 maluliyet üzerinden sürekli iş göremezlik zararı 59.183,41 TL tutmaktadır.

Bu miktarından %20 hatır taşıması ve ödenen meblağın rapor tarihi değeri (21.150,77) düşüldüğünde nihai sürekli iş göremezlik zararı 26.195,95 TL’dir..." gerekçesi ile davalı vekilinin itirazlarının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, hatır indirimi yapılmak suretiyle 26.195,95 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 3.564,51 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 29.760,46 TL tazminatın 31.12.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; sunulan maluliyet raporunun kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan maluliyet yönetmeliğine uygun düzenlenmiş olduğunu, bu rapor gereğince %17 maluliyet oranı ile hesap yapılması gerektiğini, davalı ... şirketinin %8 maluliyet oranı ile hesap yaparak yaptığı ödemenin davacı tarafından alındığını ancak ödemenin üzerinden 2 yıllık hak düşürücü süre geçmeden bu davanın açıldığını ve anlaşmanın iptalinin istendiğini bu durumda bu anlaşmadaki % 8 maluliyet oranı ile bağlı olduğunun kabulünün yerinde olmadığını, sunulan raporun usulüne uygun olmadığı düşünüyor ise süre verilerek maluliyet raporu istenebileceğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir.

Somut olayda davacının maluliyet oranının belirlenmesi açısından düzenlenen Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Uygulama Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 22.10.2021 tarihli raporunda, “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre başvuru sahibinin "vertebra fraktürü ve omurga kırığı- kas iskelet sisteminden (omurgaya ait sorunlar) kaynaklanan" arazları sebebiyle maluliyetinin % 17 olduğu tespit edilmiştir.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince bu rapor hükme esas alınmıştır.

İtiraz Hakem Heyeti ise davacının sigorta şirketine ilk başvuru yaptığı sırada sunduğu Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığınca düzenlenen 25.05.2021 tarihli “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre düzenlenen maluliyet raporundaki %8 oran ile karar verilmesi gerektiğini belirterek kararı kaldırmış ve %8 oranı ile yaptığı hesaba itibarla davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Davaya konu kazanın meydana geldiği 03.11.2020 tarihinde Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup bu Yönetmelik’in ekinde yer alan Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporları Engel Oranları Alan Kılavuzunun Omurgaya Ait Sorunlarda Engellilik bölümünün 1-1.1 Yaralanma Modeli Veya Tanı İlişkili Değerlendirme kısmında, “Travma durumlarında ilk tercih edilecek yöntemdir.

Eğer bir yaralanma yok ise, bu yöntem yetersiz kalıyor ise veya yaralanma aynı omurga bölgesinde birden fazla segmenti etkiliyor ise eklem hareket genişliği modeli kullanılır. Yaralanma modeli nörolojik kayıp varlığına, kırık, dislokasyon ve hareket segmenti bütünlüğüne dayanır. Birden fazla omurga bölgesi etkilenmiş ise her biri ayrı ayrı değerlendirilir, kişinin engel oranını hesaplamak için Balthazard Hesaplama Tablosundan yararlanılır (Ek.3).

Yaralanma bulgularına kortikospinal yol bulguları da eşlik ediyor ise spinal kord lezyonları ile ilgili tablolar kullanılır (Bölüm 4). Bu değerlendirme için engel kalıcı ve stabil olmalı, son 12 ayda değişiklik olmamalıdır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda; yaralanma omurgaya ilişkin olup kazanın meydana geldiği tarih ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararı ile İtiraz Hakem Heyeti kararlarına esas alınan sağlık kurulu raporlarının düzenlendiği tarih arasında 12 aylık süre geçmemiştir. Bu nedenle hastada iyileşmenin durduğu, son 12 aydır herhangi bir düzelmenin olmadığı tespit edilmeden alınan rapora itibar edilerek karar verilmesi doğru değildir.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; davacının yeniden muayenesi yapılarak ve önceki raporlar da irdelenmek suretiyle ve kaza nedeniyle sürekli iş göremezlik oranının belirlenmesi amacıyla kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve ekindeki Özür Oranları Cetveli’ne göre yukarıda açıklandığı şekilde yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp, davacı vekilinin Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz etmediği ve bu kararda maluliyet oranının %17 olarak kabul edildiği ve bu hususta davalı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu dikkate alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekir.

VI. KARAR