Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/1505 K.2024/4504

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.

Karara davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 28.06.2019 tarihinde meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucunda araçta yolcu olan müvekkilinin malul kaldığını belirterek sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 15.500,00 TL ve ayrıca 1.500,00 TL rapor ücreti talep etmiş, yargılama sırasında talebini 210.968,99 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...davacı tarafından sunulan maluliyet raporunun kazadan 7 ay sonra düzenlendiği, ara karar ile adli tıp uzmanı heyetinden rapor alınmak üzere dosyanın üç kişilik heyete tevdi edildiği, düzenlenen 03.06.2021 tarihli raporda;

davacı tarafından sunulan maluliyet raporunun olaydan yaklaşık 6 ay sonra düzenlendiğinin, devamlı engelli raporu verilebilmesi için son bir senedir düzelme olmadığının tespiti gerektiğinin, davacının ortopedi uzmanı tarafından muayene edilerek üst ekstremitelerde atrofi, kısalık, kas gücü ve eklem hareket açıklıklarının bildirilmesi gerektiğinin belirtildiği, bu durumda dosyaya sunulu maluliyet raporuna göre maluliyet oranı tespiti ve tazminat hesaplamasının yapılamadığı" gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından itiraz edilmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde, bilirkişi raporunun tebliğinden sonra davacının 22.06.2020 tarihinde yeniden muayene olduğunu, buna dair hasta anamnez bilgisinin hakeme mail olarak atıldığını, usulden ret kararı verilmesinin hatalı olduğunu belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...ilk bilirkişi raporunda belirlenen eksikliğin davacı vekili tarafından giderildiği, ancak ilk hakemin bu hususu değerlendirmediği, maluliyet bakımından ek rapor alınmasına karar verildiği, üç kişilik adli tıp uzmanı heyeti tarafından düzenlenen maluliyet raporu ile davacının engel oranının %16 olarak tespit edildiği, tarafların itirazı üzerine Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre ek rapor alınmasına karar verildiği, 03.09.2021 tarihli ek rapor ile engel oranının %10, iyileşme süresinin 4 ay olarak tespit edildiği,

aktüer bilirkişi tarafından TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre hesap yapılmasının uygun olduğu" gerekçesiyle itirazın kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, 210.968,99 TL'nin 04.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde, beşte bir oranında vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

Davalı vekili temyiz dilekçesinde, başvurunun usulden reddi gerektiğini, aksi halde ise ferilerden sorumlu olmadıklarını, maluliyet oranını kabul etmediklerini, hesap raporunun esasına ilişkin olarak da itirazları olduğunu, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz kullanılması gerektiğini, kusur oranının hatalı olduğunu, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderlerinden sorumlu olmadıklarını, davacının emniyet kemeri takılı olmadığından müterafik kusur bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle oluşan bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına göre, davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıda yer alan bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının usulüne uygun şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Söz konusu belirlemenin ise kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinde, İtiraz Hakem Heyeti aşamasında aldırılan ve Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne göre %16, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre %10 maluliyet oranı belirleyen iki ayrı maluliyet raporu bulunduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda dosya kapsamında, davacıda oluşan maluliyet oranının tespitine yönelik olarak İtiraz Hakem Heyeti tarafından aldırılan, kaza tarihinden yaklaşık iki yıl sonra ve kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca usulüne uygun şekilde düzenlenen 03.09.2021 tarihli %10 maluliyet bildirir rapor bulunmakta olup, İtiraz Hakem Heyeti tarafından söz konusu rapor ile belirlenen maluliyet oranı esas alınarak hüküm kurulması gerekirken,

22.09.2021 tarihli aktüer raporundaki (kaza tarihinde yürürlükte olmayan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne göre belirlenen) %16 maluliyet oranı esas alınarak düzenlenmiş olan hesaplama esas alınarak karar verilmiş olması doğru görülmemiş kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3. 2918 sayılı Kanun'un 87 nci maddesinin birinci fıkrası yollamasıyla 6098 sayılı Kanun'un 51 inci maddesi uyarınca hatır için karşılıksız yolcu taşıma veya aracı kullandırmada genel hükümlere göre tazminattan uygun bir indirim yapılması, doktrinde ve Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiştir.

Hatır taşıması nedeni ile indirim uygulanması def'i niteliğinde olup, bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davalının cevap dilekçesinde hatır taşıması savunması yapılıp yapılmadığı ve süresinde hatır taşıması defi ileri sürülmüş ise bu hususun araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine