Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/3630 K.2025/13295

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının sürücüsü olduğu araca, davalıya zorunlu mali sorumluluk sigortalı (ZMSS) aracın çarpması, çarpmanın etkisiyle davacının aracının savrularak park halinde bulunan çekiciye çarpması sonucu 16.06.2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazasında davacının malul kaldığını, sigorta şirketine 19.08.2022 tarihinde başvuru yapıldığını, herhangi bir dönüş olmadığını akabinde 03.02.2023 tarihinde adli kurul raporu sunulduğunu,

yasal sürede cevap verilmediğini beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile belirsiz alacak olarak 15.001,00 TL (12.501,00 TL sürekli iş göremezlik, 1.000,00 TL geçici iş göremezlik, 1.000,00 TL geçici bakıcı ve 500,00 TL tedavi gideri) tazminatının temerrüt tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 28.09.2023 tarihli talep arttırım dilekçesi ile sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden talebini 497.500,00 TL'ye yükseltmiş, diğer alacak kalemleri yönünden bir arttırım yapmamış ve neticede toplam 500.000,00 TL maddi tazminat talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; aracın 02.03.2022-2023 tarihleri arası ZMSS ile sigortalı olduğunu, davacının medikal inceleme sonucunda maluliyetinin % 15 olduğunu, bu raporun esas alınması gerektiğini, maluliyet oranı % 21 olan raporun kabul edilmediğini, aksi halde davacı muayene edilerek maluliyetinin yeniden tespit edilmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı giderinin sağlık gideri teminatında olduğunu ve Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) sorumlu olduğunu, % 15 maluliyet gereğince bakıcı yardımına ihtiyaç duymadığını, tedavi giderlerinin SGK sorumluluğunda olduğunu,

kusur durumuna ilişkin rapor alınması gerektiğini, sigortalı aracın % 50 kusurlu olduğunu, aleyhe tazminata hükmedilecek ise davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini

beyanla başvurunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla başvuru sahibinin ıslah talebinin kabulü ile 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 1.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.000,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 502.000,00 TL tazminatın 15.02.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla davalı vekilinin vekalet ücretine yönelik itirazı yerinde görülerek itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, başvuru sahibinin ıslah talebinin kabulü ile, 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 1.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.000,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 502.000,00 TL tazminatı 15.02.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, medikal incelemede % 15 oran belirlendiğini, itirazlar değerlendirilmeden karar verildiğini, davacının olay tarihindeki yaşı gözetilerek 21 yaşında askere gideceği ve 1 yıl süre ile çalışamayacağı dikkate alınmaksızın hesaplama yapıldığını, geçici iş göremezlik tazminatının sakatlık teminatında olduğunu ve 500.000,00 TL poliçe teminat limitin aşıldığını beyanla ve resen dikkate alınacak sebepler ile İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından ZMSS Poliçesi ile sigortalı aracın, davacının sürücüsü olduğu araca çarpması, çarpmanın etkisiyle davacının sevk ve idaresindeki aracın park halindeki dava dışı bir araca çarpması sonucu meydana gelen çift taraflı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasında, davacının yaralandığı iddiasıyla sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik, geçici bakıcı gideri ve tedavi gideri tazminatı istemine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, davacının maluliyeti nedeniyle askerlik süresinde de emsallerine göre fazla efor sarf edeceğinden bu nedenle tazminattan indirim yapılmamasında isabetsizlik olmaması ile kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

Davaya konu kazanın meydana geldiği 16.06.2022 tarihinde Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup bu Yönetmelik’in ekinde yer alan “Engel Oranları Cetveli”nin “alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları” başlıklı 3 üncü maddesinde, “... engellilik hastanın mevcut durumuna göre belirlenmeli, kişi engelinin zaman içerisinde değişebilme ihtimali varsa rapor süreli olarak verilmelidir. Devamlı engellilik raporu verilmeden önce, hastada iyileşmenin durduğu, son bir senedir herhangi bir düzelmenin olmadığı tespit edilmelidir. Alt ekstremitenin sürekli bozukluklarının değerlendirilmesinde anatomik, tanısal ve fonksiyonel yöntemler kullanılır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda; yaralanma alt ekstremiteye ilişkin olup kazanın meydana geldiği tarih ile hükme esas alınan sağlık kurulu raporunun düzenlendiği tarih arasında bir yıllık süre geçmemiştir. Bu nedenle hastada iyileşmenin durduğu, son bir senedir herhangi bir düzelmenin olmadığı tespit edilmeden alınan rapora itibar edilerek karar verilmesi doğru değildir.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; davacının yeniden muayenesi yapılarak kaza nedeniyle sürekli iş göremezlik oranının belirlenmesi amacıyla kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve ekindeki Engel Oranları Cetveli’ne göre yukarıda açıklandığı şekilde, Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümünden kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden rapor alınıp (kararın davacı tarafından temyiz edilmediği göz önüne alındığında davalının usuli kazanılmış hakları da gözetilerek) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3. 6100 sayılı Kanun'un "Taleple bağlılık ilkesi" başlıklı 26 ncı maddesi "(1) Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir (2) Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır." şeklindedir.

Dosyanın incelenmesinde; davanın davacı vekili tarafından belirsiz alacak davası olarak açıldığı, sürekli iş göremezlik tazminatının başvuru dilekçesinde 12.501,00 TL olarak belirtildiği, 28.09.2023 tarihli talep arttırım dilekçesinde ise sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden talebini başvuru dilekçesindeki 12.501,00 TL'yi göz önüne alarak ve 484.999,00 TL daha arttırarak toplam 497.500,00 TL'ye yükselttiği, diğer alacak kalemleri yönünden bir arttırımda bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu husus göz önüne alınmaksızın Hukuk Muhakemeleri Kanunu 26 ncı maddesine aykırı olacak şekilde talep aşılarak sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden 500.000,00 TL'ye hükmedilmesi doğru değildir. Taleple bağlılık ilkesi göz önüne alınarak ve poliçe getirtilip incelenerek karar verilmesi gerekir. Kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR