Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/6597 K.2025/13647

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 23.12.2021 tarihinde davacının sevk ve idaresindeki kamyonet ile davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik belirsiz alacak olarak 15.005,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 70,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 25,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 15.100,00 TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talep artırım dilekçesiyle talebini toplam 430.000,00 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; SGK'nın davacıya 10.723,84 TL geçici iş göremezlik tazminatı ödediğini, iş mahkemesinde Adli Tıp Kurumundan alınan kusur raporuna göre davalıya sigortalı aracın sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kısmen kabulü ile 410.960,51 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 14.415,89 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 425.376,40 TL tazminatın 24.04.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, 4.623,60 TL geçici bakıcı gideri tazminatına ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; yargılama sırasında hakem heyetince alınan kusur bilirkişi raporları ile Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan 18.04.2023 tarihli kusur raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, 31700 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7349 sayılı “Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” un 193 sayılı Gelir Vergisi Kanuna yapmış olduğu düzenlemeler gereğince 2022 yılının başından itibaren çalışanlardan asgari ücret üzerinden gelir ve damga vergisi hesaplaması ile asgari geçim indirimi uygulamalarının kaldırıldığını,

aktüer bilirkişi raporunda pasif dönem hesabında asgari geçim indirimi dahil edilmemiş asgari ücrete göre hesaplama yapılması gerekirken, asgari geçim indirimi dahil edilmiş asgari ücrete göre hesaplama yapıldığını, davalının geçici iş göremezlik tazminatından poliçe teminatı kapsamında sorumlu olmadığını, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, tahkime başvuru tarihi itibariyle faiz işletilmesi gerektiğini, davalının temerrüde düşmediğini, yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, davalı lehine maktu ücretin altında 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu,

davacı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı sürücünün sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, ilgili mevzuat uyarınca 01.01.2022 tarihinden itibaren asgari geçim indiriminin kaldırılmasına, hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda bu tarihten itibaren yapılan hesaplamalarda asgari geçim indirimi dahil edilmemiş asgari ücrete göre hesap yapıldığının anlaşılmasına, aktüer bilirkişi raporunda davacı için 25.139,73 TL geçici iş göremezlik tazminatı hesaplanmasına,

söz konusu tutardan SGK tarafından davacıya ödenen 10.723,84 TL geçici iş göremezlik tazminatının mahsup edilmesi suretiyle hesap edilen 14.415,89 TL bakiye geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilmiş olmasına, davacının müterafik kusurlu olduğuna ilişkin delil bulunmamasına, davaya konu aracın ticari araç olması sebebiyle avans faizine hükmedilmesinin doğru olmasına, davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinde hata olmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dosya kapsamından; kaza tespit tutanağında kazaya karışan her iki aracın sürücüsüne asli ve tali kusur ayrımı yapılmaksızın kusur izafe edildiği, Karaman 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/389 Esas sayılı dosyasında adli trafik uzmanı bilirkişi tarafından hazırlanan 26.04.2022 tarihli raporda davacı sürücü ...'ün kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu, davalıya sigortalı aracın sürücüsü sanık ... 'un tali kusurlu olduğunun tespit edildiği, davaya konu trafik kazasındaki yaralanması sebebiyle SGK'nın davacıya geçici iş göremezlik tazminatı ödediği,

SGK'nın davacıya ödediği tazminatı davalı ... şirketinden rücuen tahsil etmek amacıyla davalı ... aleyhine Karaman İcra Müdürlüğü'nün 2022/9756 Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi yaptığı, davalı ... tarafından takibe itiraz edildiği ve takibin durmasına karar verildiği,

bunun üzerine SGK'nın davalı ... aleyhine 31.10.2022 tarihinde Karaman 2. İş Mahkemesinin 2022/290 Esas sayılı dosyası kapsamında itirazın iptali davası açtığı, anılan dosya kapsamında Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan 18.04.2023 tarihli raporda, davacı sürücü ...'ün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu, davalıya sigortalı aracın sürücüsü ... 'un ise kusursuz olduğunun tespit edildiği, Karaman 2. İş Mahkemesinin 06.07.2023 tarihli ve 2022/290 Esas, 2023/33 Karar sayılı ilamı ile davalıya sigortalı aracın sürücüsü ... 'un kusuru olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği,

eldeki dosyada Uyuşmazlık Hakem Heyetince adli trafik uzmanı üç kişilik bilirkişi heyetinden alınan 06.12.2023 tarihli kusur bilirkişi raporunda ise davalıya sigortalı aracın sürücüsü ... 'un %100 oranında kusuru olduğu kanaatine varıldığı, Uyuşmazlık Hakem Heyetince anılan kusur raporu benimsenerek davalıya sigortalı aracın sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu kabul edilerek hesaplanan tazminata hükmedildiği, davalı vekilinin kusura yönelik itirazları doğrultusunda da kusur oranları arasındaki çelişki giderilmeksizin hüküm tesis edildiği anlaşılmaktadır.

O halde, İtiraz Hakem Heyetince, kaza tespit tutanağı, yukarıda bahsi geçen ceza mahkemesinde alınan 26.04.2022 tarihli rapor, Karaman 2. İş Mahkemesinin 2022/290 Esas sayılı dosyası kapsamında Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan 18.04.2023 tarihli rapor da dosya içerisine alınarak,

dosyanın İTÜ Kürsüsü veya Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek konusunda uzman bilirkişi kuruluna tevdii ile tüm dosya kapsamı ile oluş şekline göre olaydaki kusur oranlarının duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespiti ve meydana gelebilecek çelişkilerin giderilmesi yönünden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınması, ondan sonra dosyadaki tüm deliller birlikte değerlendirilip varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3.Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak ...

Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 10.04.2023 tarihli maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği, raporun düzenlendiği yönetmelikte isabetsizlik olmadığı, raporda davacının kaza nedeniyle el bileğindeki hareket kısıtlılığı nedeniyle %10 oranında maluliyetinin bulunduğunun belirlendiği, bununla birlikte raporda davacının kaza nedeniyle kaburgasının kırıldığı, pnömotoraks(akciğer sönmesi) meydana geldiğinin belirtildiği, davacıya ...

Tıp Merkezinde 18.03.2023 tarihinde solunum fonksiyon testi(SFT) yapıldığı, söz konusu solunum fonksiyon testinin sonucuna göre davacının solunum bozukluğu-az etkilenme kapsamında %5 oranında maluliyetinin bulunduğunun tespit edildiği, ancak raporda davacının bu araz bakımından göğüs hastalıkları uzmanı tarafından muayene edildiğine ilişkin bir kaydın bulunmadığı, davacının güncel durumunun tespiti için raporu hazırlayan kurum tarafından solunum fonksiyon testinin(SFT) de yapılmadığı, özel hastane tarafından tarafından yapılan SFT'nin esas alındığı,

bu haliyle raporun anılan yönetmelik hükümlerine uygun hazırlanmadığı ve hüküm kurmaya elverişli olmadığı kanaatine varılmıştır.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; davacının güncel solunum fonksiyon testinin(SFT) de yapılması suretiyle yeniden muayenesi sağlanarak kaza nedeniyle sürekli iş göremezlik oranının belirlenmesi amacıyla kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve ekindeki Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporları Engel Oranları Alan Kılavuzuna göre yukarıda açıklandığı şekilde Adli Tıp Kurumu veya davacının ikametine en yakın Üniversite Hastanesinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümünden içerisinde Göğüs Hastalıkları ile Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü uzmanlarının da bulunduğu

heyetten rapor alınıp (usuli kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

4.Somut olayda, davacı vekili tahkim yargılamasından önce davalıya 11.04.2023 tarihinde başvuruda bulunmuş olup Uyuşmazlık Hakem Heyetince 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99 uncu maddesi uyarınca davalının 24.04.2023 tarihinde temerrüde düştüğü kabul edilerek, hükmedilen tazminata bu tarih itibariyle faiz işletilmesine karar verilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99 uncu maddesinde "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." hükmü bulunmaktadır.

Somut olayda, sekiz işgünü hesabında resmi tatil günlerinin bulunduğu da dikkate alınarak davalının 26.04.2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmış olup, hakem heyetince hükmedilen tazminata 24.04.2023 tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmesi hatalı olmuştur.

5.5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır. Kararın bu nedenle de bozulması gerekir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Yukarıda (2), (3), (4) ve (5) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,