Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/8992 K.2024/10409

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili ve davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazların reddine karar verilmiştir. Kararın davalı vekili ve davacı vekili tarafından temyizi üzerine Dairece kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda İtiraz Hakem Heyetince vekalet ücreti yönünden kararı düzeltilmesine geri kalan kısmın aynen icrasına karara verilmiştir. İşbu karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin yolcusu olduğu araç ile davalıya zorunlu trafik sigortalı aracın karıştığı 11.01.2020 tarihli kazada davacının bedensel zarara uğradığını, davadan önce sigorta şirketine yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak ikame ettikleri davada şimdilik 70.000,00 TL maddi tazminatın faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir. Yargılama sırasında, dava değerini 123.897,44 TL'ye yükseltmiş; 423.065,28 TL'ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının sunduğu maluliyet raporunu kabul etmediklerini, sigortalı aracın kazada kusurunun bulunmadığını, müterafik kusur değerlendirmesinin yapılması gerektiğini, avans faizi talep edilemeyeceğini ve diğer itirazları ile birlikte davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...davacının %47,2 oranında belirlenen maluliyeti sonucunda ,hesaplanan geçici iş göremezlik,sürekli iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri tazminatını almaya hak kazandığı gerekeçesi ile başvurunun kabulüne 123.897,44 TL maddi tazminatın 30.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak başvurana verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve davacı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetininin 08.08.2021 tarih ve 2021/İHK-25218 sayılı kararı ile; "...kaza tespit tutanağı ve Hakem yargılaması aşamasında alınan kusur bilirkişisi raporu arasında çelişki olmadığı, davalıya sigortalı aracın kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğu, bu kapsamda hükme esas alınan maluliyet raporu ve hesap bilirkişi raporunun benimsenmesinde hata edilmediği,davacı lehine nispi/tam vekalet ücreti takdirinin yerinde olduğu ve kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesi" ile taraf vekillerinin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İtiraz Hakem Heyetinin kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Daire'nin 14.02.2023 tarih ve 2021/22705 Esas 2023/1747 Karar sayılı ilamı ile; 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki (2) numaralı bent ve davalı vekilinin (3) numaralı bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Trafik kazasında bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak işgücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda Fransa'dan alınan 1931 tarihli "PMF" cetvellerine göre saptanmakta ise de. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, BNB Danışmanlık, Marmara Üniversitesi ve Başkent Üniversitesi'nin çalışmalarıyla "TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" hazırlanmıştır.

Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda.

Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan hesap raporunda, PMF 1931 Yaşam Tablosuna göre davacının bakiye ömrünün belirlendiği, tazminat hesabının buna göre yapıldığı görülmüş, Hakem Heyetince bu rapora göre karar verildiği anlaşılmıştır. Ancak yukarıda izah edildiği üzere değerlendirme hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle; davacı için, TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenerek (ayrıca progresif rant yöntemi kullanılarak) tazminat hesaplamasının yapılması için bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi için kararın bozulması gerekmiştir.

3-5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13. maddesi ve karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 17/2. maddesi gereği, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin, tarifeye göre belirlenen nispi vekalet ücretinin 1/5'i tutarında (maktu ücretin altında kalmamak kaydıyla) olması gerektiği gözetilmeden, fazla (nispi tam) vekalet ücretine karar verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, bozma kararı uyarınca heyetçe verilen kararın kaldırılmasına, vekalet ücreti yönünden yeniden hüküm tesisine, kararın geri kalan kısmının aynen icrasına başvuru sahibi kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktarlar üzerinden 2021 yılı Uyuşmazlık Hakem Heyeti karar tarihinde yürülrükte olan AAÜT gereğince 4.080,00 TL davacı lehine vekalet ücreti hükmedilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; karar tarihine en yakın güncel veriler ile hesap yapılması gerektiğini, eski kararın davacı lehine bozulduğunu, davalının kazanılmış hakkı olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51, 52 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Yargılama sürecinde, davacı taraf Uyuşmazlık Hakem Heyetince hükme esas alınan hesap raporuna itiraz etmiş, karara karşı İtiraz Hakem Heyetine başvurmuş ve yine itirazın reddine dair kararı da temyiz etmiş ve Dairece İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı yararına da bozulmuştur.

Bozma kararına uyan İtiraz Hakem Heyetince tazminatın belirlenmesi için alınan ek hesap raporunda bilinen dönemin bozma öncesi hesap tarihine kadar getirilmesi bu kapsamda yeni/güncel verilerle hesaplama yapılmaması, hükme en yakın rapor tarihindeki yeni asgari ücretin dikkate alınmaması, esasen davacının usuli kazanılmış hakkının gözetilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile davalının usuli kazanılmış hakkı olduğu gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmiş olması hatalı olmuş kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

VII. KARAR