Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/13966 K.2025/17009

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sorumluluk Sigortası (ZMMS) Poliçesi ile sigortalı aracın 30.03.2019 tarihinde karıştığı çift taraflı kazadan dolayı sürücü olan müvekkilinin yaralandığını ve maluliyetinin oluştuğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 40.100,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden işleyecek avans faizi ile beraber davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi gereğince Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru şartının gerçekleşmediğini, başvuruya eklenen maluliyet raporunu kabul etmediklerini, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi'nden maluliyet raporu alınması gerektiğini, tarafların kusur oranlarının uzman bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini, kaza tarihinden itibaren avans faizi istemini kabul etmediklerini, vekalet ücretine 1/5 oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile maluliyet raporunun olay tarihindeki yönetmeliğe uygun olduğu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre hesaplanan tazminata ilişkin alınan bilirkişi raporunun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu gerekçesi ile başvurunun kısmen kabulü ile 33.208,06 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 13.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince; hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile yapılması gerektiği gerekçesi ile davacı vekilinin itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, ek hesap raporu hükme esas alınarak taleple bağlı kalınarak başvurunun kabulü ile 40.100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18.02.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsili ile başvurana verilmesine,

maluliyet raporunun davacının muayenesi yapılarak ve tüm tıbbi evrakları ile klinik seyri değerlendirilerek olay tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği, kusur dağılımının yerinde olduğu, davacının emniyet kemeri takıp takmadığı belirsiz olduğundan müterafik kusur indirimi yapılamayacağı, Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından davacı lehine AAÜT'ye göre vekalet ücretine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçeleriyle davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 02.05.2024 tarihli 2024/22 04... /4050 Karar sayılı ilamıyla; belirsiz alacak talebiyle açılan davada, "tazminat alacağının miktar veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün hale geldiğinin tespiti" yapılmadan ve davacı tarafa "talebini belirlemesi için iki haftalık kesin süre" verilmeden, "taleple bağlı kalınarak" yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru olmadığı gerekçesiyle davacı yararına; maluliyet raporunun hatalı olduğu, vekalet ücretinin fazla belirlendiği gerekçesiyle de davalı yararına hükmün bozulmasına; tarafların diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kısmen kabulü ile 13.594,49 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; karar tarihine en yakın güncel veriler ve müvekkilinin güncel gelir bilgilerine ilişkin veriler üzerinden yeniden hesaplama yapılması gerekirken 2022 verilerine göre yeninden hesap bilirkişi raporu alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

Somut olayda; davacı sürekli maluliyetinin bulunduğu gerekçesi ile tazminat talebinde bulunmuş, İtiraz Hakem Heyetince bozma sonrası kurulan ara karar gereğince olay tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacı tarafından usulüne uygun maluliyet raporu sunulmuş ve bu raporda davacının maluliyet oranı %3 olarak belirlenmiştir. İtiraz Hakem Heyetince belirlenen bu maluliyet oranına göre yeniden bir hesap raporu alınmadan bozma öncesi %10 maluliyet oranına göre alınan 08.01.2022 tarihli hesap raporu revize edilerek 13.594,49 TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Somut olayda, davacının aşamalarda itirazının ve temyizinin olduğu, Dairenin 02.05.2024 tarihli 2024/22 04... /4050 Karar sayılı bozma ilamının taraflar yararına yapıldığı anlaşılmıştır. Türk Borçlar Kanunu 51 inci maddesine göre. “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.” hükmüne göre tazminatın kapsamını belirleme görevi hakime verilmiştir.

Hakim haksız fiile dayalı tazminatın kapsamını belirlerken TBK’nın 55 inci maddesine göre Türk Borçlar Kanunu ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre belirleyecektir. Bu nedenle hakim tazminatın kapsamını belirlerken Yargıtay’ın öteden beri yerleşik içtihatları doğrultusunda kaza tarihindeki yönetmeliğe uygun olarak davacının maluliyet oranını belirler rapor alması gerekir.

Bu noktada bozmadan sonra İtiraz Hakem Heyetinin yönetmeliğe uygun aldırdığı maluliyet raporuna göre belirlenen % 3 maluliyetini esas alarak asgari ücretin 1,8 katına göre yeniden güncel verilere göre tazminat hesabı yaptırması gerekirken bozma öncesi alınan hesap raporuna göre tazminat belirlemesi doğru olmamıştır.

Tazminatın hesaplanmasına etki eden unsurlardan birinin doğru uygulanmaması nedeniyle kararın bozulması durumunda tazminat hesabının bilinen son gelirlerine göre yapılması Yargıtayca kabul edilmiş “Bilinen gelir varken varsayıma dayalı hesap yapılamaz.” ilkesine de uygun olacaktır. Şu durumda İtiraz Hakem Heyetince güncel asgari ücretin 1,8 katına ilişkin veriler ve davacının % 3 maluliyet oranına göre (güncel veriler dahilinde hesaplamanın yapıldığı) hesap raporu alınması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VII. KARAR