Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/9777 K.2025/13154

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 01.10.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Taraflardan kimsenin gelmemiş olduğu belirlendikten sonra eksiklik nedeni ile geri çevrilen dosya eksik hususlar tamamlanarak tekrar gelmekle işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 29.09.2025 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; olay tarihi olan 07.09.2016 tarihinde geçerli bir Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) bulunmayan aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda motosiklet sürücüsü olan müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere 2.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 800,00 TL bakıcı gideri, 800,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.260,00 TL adli tıp rapor ücreti ve 300,00 TL tüm tedavi ve maluliyet raporu almak için harcanan yol giderinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili talep etmiştir. Davacı vekili ıslah dilekçesi ile dava değerini 304.139,19 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, usulüne uygun başvuru yapılmadığından başvurunun usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, rapor ücreti ve yol ücretinin teminat dışı olduğunu, Sosyal Güvenlik Kurumu(SGK) tarafından yapılan ödemelerin indirilmesi gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, temerrüdün gerçekleşmediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun kabulüne, 304.139,19 TL maddi tazminatın 24.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kazaya sebep olan 66... plakalı aracın ... poliçesinin mevcut olduğunu, kazaya karışan 66... ve 66... plakalı araçların her ikisinin sürücüsünün de aynı kişi olduğunu, 66... plakalı araç yönünden kusur görmezden gelinerek karar verildiğini, davacı tarafından başvuru şartının yerine getirilmediğini, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, rapor ücreti ve yol ücretinin teminat dışı olduğunu, bakıcı giderinin net asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğini, SGK tarafından yapılan ödemelerin tazminattan indirilmesi gerektiğini, davacı tarafından sunulan raporun mevzuata uygun olmadığını,

rapor ücreti talebinin reddedilmesi gerektiğini, hükme esas alınan kusur oranının kabulünün mümkün olmadığını, hesaplamada asgari ücretin esas alınması gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davacının zararının %1,8 teknik faiz esas alınarak belirlenmesi gerektiğini, temerrüt gerçekleşmediğinden temerrüt tarihinden faize hükmedilmesinin yerinde olmadığını, davacı yararına fazla vekalet ücretine hükmedildiğini ileri sürerek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, olay tarihinde geçerli bir ... poliçesi bulunmayan aracın sebebiyet verdiği trafik kazasında motosiklet sürücüsü olan davacının yaralanmasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kuralları ile temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Kaza tespit tutanağının incelenmesinde; dava dışı ...

Sigorta AŞ tarafından ... poliçesi ile teminat altına alınmış olup dava dışı ... tarafından sevk ve idare edilen 66... plakalı aracın seyir halindeyken arızalandığı, sürücü ...'nın sigortalı aracı yolun sağına park ettiği, sonrasında olay tarihinde geçerli bir ... poliçesi bulunmayan 66... plakalı araç ile bozulan aracın yanına geldiği ve bu aracı da bozulan aracın arkasına park ederek bozulan aracı tamir etmeye başladığı, bu sırada herhangi bir uyarıcı işaret koymadığı,

araçların park edildiği şeritte dava dışı sürücü ...'in seyir halinde olduğu ve gece vakti aydınlatmasız yolda park halindeki araçları son anda fark etmesi üzerine park halindeki araçları sollamaya çalıştığı, bu esnada karşı şeritten ve şerit çizgisine çok yakın vaziyette davacının motosikleti ile seyir halinde olduğu, davacının motosikletinin de farının yanmadığı, dava dışı ...'in park halindeki araçları sollamaya çalıştığı esnada davacı tarafından sevk ve idare edilen motosiklet ile çarpışması sonucu davacının yaralandığı anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan kusur raporunda; dava dışı sürücü ...'nın %75 oranında, davacının ise %25 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği, İtiraz Hakem Heyetince kusur raporu hükme esas alınarak davalının sorumluluğuna hükmedildiği görülmektedir.

Davacı tarafından eldeki davada; olay tarihinde geçerli bir ... poliçesi bulunmayan 66... plakalı araç sürücüsünün kusuruna istinaden ... aleyhine dava açılmış; aynı kazaya ilişkin olarak da dava dışı ... Sigorta AŞ tarafından ... poliçesi ile teminat altına alınan 66... plakalı aracın sigorta poliçesine istinaden de Sigorta Tahkim Komisyonunun 2021.E... başvuru numaralı dosyasında ... Sigorta AŞ aleyhine tazminat davası açılmıştır. Ancak gerek eldeki dosyada gerekse Sigorta Tahkim Komisyonunun 2021.E... başvuru numaralı dosyasında kazaya karışan araçların sürücüleri aynı olup kusur raporunda sürücüler dikkate alınarak kazanın taraflarına kusur atfedilmiş ve hesap raporunda da davacının zararı %75 kusur üzerinden hesaplanmış olup bu husus tahsilde tekerrüre sebebiyet verecek niteliktedir.

Şu durumda İtiraz Hakem Heyetince; Sigorta Tahkim Komisyonunun 2021.E... başvuru numaralı dosyasında hükmedilen tazminat ile tahsilde tekerrür oluşturmayacak şekilde hüküm tesis edilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi doğru değildir. Kararın açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.

3. Dosyanın incelenmesinde; davacı tarafından gelirine ilişkin ... İşletmeleri Genel Müdürlüğü Ticaret Daire Başkanlığının 23.09.2020 tarihli yazısının ibraz edildiği, yazı içeriğinde koyun çobanlığı işçiliği hizmet alım ücretlerinin asgari ücret ile asgari ücretin %40 fazlası arasında değişkenlik gösterdiğinin bildirildiği, hükme esas alınan hesap raporunda asgari ücret ve asgari ücretin %40 fazlası üzerinden iki ihtimalli hesaplama yapıldığı, hakem heyetlerince asgari ücretin %40 fazlası üzerinden yapılan hesaplamaya itibar edilerek hüküm tesis edildiği görülmektedir. Ancak davacının asgari ücretin %40 fazlası oranında gelir ettiğine ilişkin delil de bulunmamaktadır.

Şu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının zararının, hakkaniyet gereğince emsal ücret belgesindeki gelirin ortalaması olan asgari ücretin %20 fazlası üzerinden hesaplanması yönünde bilirkişiden ek rapor alınarak(kararın davacı tarafından temyiz edilmediği dikkate alındığında davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar gözetilerek) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi doğru değildir. Kararın açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.

4. Somut olayda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulü ile 304.139,19 TL maddi tazminata hükmedildiği, ıslah dilekçesi gözetildiğinde hükmedilen miktarın içerisinde 1.260,00 TL rapor ücretinin de bulunduğu, İtiraz Hakem Heyetince davalı sigorta şirketi vekilinin itirazlarının reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Rapor ücretinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesi gerekirken esas tazminata eklenmek suretiyle karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

5. 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır. Kararın açıklanan nedenle de bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Yukarıda (2), (3), (4) ve (5) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,