Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2017/22798 K.2018/4411

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.Arsa vasfındaki ... Mahallesi 213 ada 40 ve 41 parsel sayılı taşınmazlara emsal mukayesesine göre değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak; 1-Davaya konu taşınmazların fen bilirkişi raporuna ekli krokisi eklenmek sureti ile yol olarak el atılan alanın davalı ... Müdürlüğünün sorumluluk alanında kalıp kalmadığı veya hangi idarenin sorumluluk alanında kaldığı araştırılmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması,

2- Hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda emsal incelemesi yapılmış ise de, dava konusu taşınmazların kadastro parseli, emsal taşınmazların ise imar parseli olması nedeniyle emsal karşılaştırması sonucu tespit edilen bedelden taşınmazın bulunduğu bölgede uygulanan Düzenleme Ortaklık Payı kesinti oranı tespit edilip bu oranda indirim yapılması gerektiği gözetilmeden bedel tespit eden bu rapora göre hüküm kurulması mümkün değildir.Bu durumda; taraflara dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması,

lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi, dava konusu taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve belediye, adliye, hükümet konağı, okul, hastane gibi yerlere olan mesafesini de gösterir krokisi fen bilirkişisine işaretlettirilip, dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek,

dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

3-Dava konusu taşınmazların kamulaştırmadan arta kalan kısımlarının yüzölçümü, geometrik durumu ve niteliği nazara alındığında değer düşüklüğü uygulanamayacağının gözetilmemesi,

4-Dava konusu 213 ada 41 parsel sayılı taşınmazda paydaş olan müteveffa ...’nın veraset ilamına göre hak sahibi olarak gözüken ...davacı olmadığı halde, bilirkişi kurulunca tespit edilen taşınmazların el atılan kısmının toplam bedelinden, dava dışı hak sahibinin payı indirildikten sonra belirlenen bedele hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde taşınmazların el atılan bölümünün tamamının bedeli ile dava dışı ...’nın payını da kapsar biçimde el atılan kısmın tüm tapusunun iptaline karar verilmesi,

5-Dava konusu taşınmaza fiilen hangi tarihte el atıldığı (ay, gün ve yıl olarak) taraflardan veya sorumlu olduğu belirlenen idareden sorularak, tespit edilecek el atma tarihinin 09.10.1956 ile 04.11.1983 tarihleri arasında olduğunun anlaşılması halinde maktu, el atma tarihinin 04.11.1983 tarihinden sonra olduğunun anlaşılması halinde nispi vekalet ücreti ile nispi harca hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,