Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2020/9345 K.2020/10047

Taraflar arasındaki davada ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

- KARAR -

... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince, ilk derece mahkemesince 16/11/2017 tarihli ara karar ile davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği, verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulduğu, istinaf incelemesinin ...

Bölge Adliye Mahkemesi 22.Hukuk Dairesi tarafından yapıldığı ve 2018/82 Esas 2018/23 Karar 15/01/2018 tarihli ilam ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verildiğinin anlaşıldığı, 5235 sayılı Kanuna 01/01/2018 tarihli 7078 sayılı kanunla aynen kabul edilen 694 sayılı KHK ile eklenen ek 1.maddede "...Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır." düzenlemesi gereğince dava dosyası ile ilgili istinaf başvuru sebeplerinin inceleme görevinin ...

Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesince yapılması gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

...

Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesince ise, ilk derece mahkemesinin bağlı olduğu Bölge Adliye Mahkemesi’nin değişmesi halinde faaliyete geçmesinden önce verilmiş ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz kararını istinaf incelemesine konu edilmiş ve Bölge Adliye Mahkemesince esastan karara bağlanmış olması halinde aynı uyuşmazlığa ilişkin olarak yasal süresi içerisinde verilecek kararların istinaf incelemesi artık esasa ilişkin kararın verildiği tarihte ilk derece mahkemesinin bağlı olduğu Bölge Adliye Mahkemesi’nin istinaf incelemesine tabi olacağı, ilk derece mahkemesince istinaf incelemesine konu ilk derece mahkemesi olan ...

1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/780 Esas, 2018/761 Karar sayılı dosyası ile açılan menfi tespit-istirdat davasında 20/12/2018 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması karar tarihi itibariyle ... İstinaf Mahkemelerinin yetki çevresinde kaldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... 1. Asliye Ticaret Mahkemesince, yargı yerinin belirlenmesi için dosya Dairemize gönderilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22. maddesi uyarınca "Yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunduğu yahut iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıktığı takdirde, yetkili mahkemenin tayininde, ilk derece mahkemeleri için bölge adliye mahkemelerine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur."

HMK'nin "Kanun Yolları" başlıklı sekizinci kısmının birinci bölümünde "istinaf” kanun yolu düzenlenmiş ve 341. maddesinin (1) numaralı fıkrasında "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmünü içermektedir.

HMK'nin 391/3. ve 394/5. maddelerinde ihtiyati tedbire dair belirtilen (ilk derece) mahkeme kararlarına karşı kanun yoluna başvurulabileceği öngörülmüş; bu kanun yolunun ne anlama geldiği ise HMK'nın 341/1. maddesinde "ilk derece mahkemelerinden verilen ... ihtiyati tedbir ... taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmü ile istinaf olarak açıkça belirtilmiştir.

694 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 136. Maddesi ile 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri hakkında Kanuna ek 1.maddenin 1.fıkrasında:"Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinin 25.madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğinin uygulanması durumunda Resmi Gazete'de belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelenmesinde, karar tarihi itibariyle yetkili Bölge Adliye Mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan Bölge Adliye Mahkemesince sonuçlandırılır.

Dosya kapsamında ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/780 Esas sayılı 16/11/2017 tarihli ara kararı ile davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği, verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulduğu, istinaf incelemesinin ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi tarafından yapıldığı ve 15/01/2018 tarih 2018/82 Esas 2018/23 Karar sayılı karar ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.