Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2021/5664 K.2021/10802

İstirdat istemine ilişkin olarak açılan davada, Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk ile Diyarbakır 4. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, istirdat istemine ilişkindir.

Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce, HMK'nın 6. maddesi gereği dava genel yetki kuralı gereğince davalının ticari merkez adresinde açılabileceğinden davalı şirketin merkezinin Diyarbakır ili olduğu sabit olduğundan, davalı şirket tarafından davacı aleyhine başlatılan bir icra takibi de olmadığından davalı taraf cevap dilekçesinde ve süresi içerisinde yetki itirazında bulunduğundan ve yetkili mahkemeyi bildirdiğinden yetki itirazının kabulü ile mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

Diyarbakır 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce, davacı seçimlik hakka sahip olup genel yetkili mahkemede dava açabileceği gibi haksız filliden kaynaklanan yetkili mahkemede de dava açıbilir. 6100 sayılı HMK'nın 16. maddesinde ''Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.'' denmektedir. Bu halde haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer Şanlıurfa olduğu gibi zarar görenin yerleşim yerinin de Şanlıurfa olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesidir. Aynı Kanun’un 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu belirtilmiştir ki bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Ayrıca BK'nın 73. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89.) maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir. Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir.

Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

Dosyada mevcut tutanak kapsamlarından anlaşılacağı üzere davacı ile davalı şirket arasında elektrik aboneliği bulunmamakta olup, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6. maddesine göre; Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Ancak anılan Kanunun 16.maddesine göre ise; haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.

Somut olayda; haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer Şanlıurfa olduğu gibi zarar görenin yerleşim yerinin de Şanlıurfa olduğu anlaşılmakla, uyuşmazlığın yetkili Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülerek sonuçlandırılması gerekmektedir.