Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/13518 K.2023/108

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 8 inci maddesine dayanan anlaşma yoluyla tespit edilen kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle faiz alacağının tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 756 ada 57 parsel sayılı taşınmazın, Ödemiş Çevre Yolu yapımı nedeniyle kamulaştırılmasına karar verildiğini, davalı idare ile 04.10.2017 tarihinde, 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereğince anlaşma tutanağı/tescil belgesi düzenlendiğini, buna göre 1.405.111,87 TL bedel karşılığında anlaşma sağlandığını, anlaşma sonrası taraflarca mutabık kalınan rakamın 26.11.2018 tarihinde davacıya ödendiğini, ödemenin 1 yıl, 2 ay 22 gün gecikmeli olarak yapıldığını ileri sürerek kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle şimdilik 50.000,00 TL’nin ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 01.06.2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın kamulaştırılması için taşınmaz maliki davacı ile müvekkil kurum arasında 04.10.2017 tarihinde uzlaşma tutanağının imzalandığını, idare adına tescil ve terkin işlemleri tamamlanarak kamulaştırma bedelinin 26.11.2018 tarihinde davacı adına yatırılmış olduğunu, davacının faiz isteminde bulunulmasının yasal olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 263.147,95 TL kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle faiz alacağının davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, davacının faiz alacağının ihtarname tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile tahsili talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde; alacağın zamanaşımına uğramış olduğunu, uzlaşılan kamulaştırma bedelinin, davacı adına 26.11.2018 tarihinde yatırıldığını, davacının faiz isteyemeyeceğini, davacının faiz istemli davasının reddine karar verilmesi gerektiğinden İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında satın alma usulü ile anlaşma sonucu belirlenen kamulaştırma bedelinin tapu malikine yasada belirtilen süre içerisinde ödenmediğinden, hesaplanan işlemiş faizin davalı idareden tahsiline karar verilmesinin doğru olduğu, böylece mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde; ıslah edilen miktara ve ıslah talebinin faiz başlangıç tarihine itiraz etmekle tüm taleplere ilişkin olarak zamanaşımı definde bulunduklarını, davacı ile 04.10.2017 tarihinde uzlaşma tutanağının imzalandığını, kamulaştırma bedelinin 26.11.2018 tarihinde ödendiğini, davacının talebinin 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerektiğini, faiz talebinin yasal olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesine dayanan anlaşma yoluyla tespit edilen kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle faiz alacağının bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İzmir ili, Ödemiş ilçesi, Üçeylül Mahallesi 756 ada 57 parsel sayılı taşınmazın Torbalı-Bayındır-Ödemiş-Kiraz Devlet Yolu kamulaştırması nedeniyle davalı idare tarafından kamulaştırıldığı, tarafların 04.10.2017 tarihinde “Satın Alma Tutanağı/Tescil Belgesi” imzalamak suretiyle uzlaştıkları, davalı idare tarafından uzlaşma tutanağında belirlenen bedelin davacıya 26.11.2018 tarihinde ödendiği, davacının kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi sebebiyle eldeki davayı açmakla hukuki yararının bulunduğu anlaşılmakla, alınan bilirkişi raporu uyarınca belirlenen faiz alacağının davacıya ödenmesine, alacağın ticaret faizi ile tahsili talebinin ise reddine verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı idare tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usûl ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına,