Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/14157 K.2022/17443

Taraflar arasındaki davada İstanbul 24. Asliye Hukuk ile Milas 2. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanun’un 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

İstanbul 24. Asliye Hukuk Mahkemesince, davalıların yerleşim yerinin Muğla/Milas olduğunu dolayısı ile davanın Milas Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini belirterek yetki itirazında bulundukları, tasarrufun iptali davalarında HMK’nın 6. maddesi uyarınca genel yetki kuralının uygulanması gerektiği, davalıların ikametgah mahkemesinin yetkili mahkeme olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Milas 2. Asliye Hukuk Mahkemesince ise, eldeki davada sadece davalı-3. kişi ... vekili tarafından usulüne uygun olarak yerleşim yeri olan Milas Mahkemelerinin yetkili olduğu ileri sürülerek yetki itirazı yapıldığı, zorunlu dava arkadaşı olan davalı-borçlu ... tarafından yetki itirazında bulunulmadığından HMK'nın 60. maddesine göre sadece davalı-üçüncü kişi ...'nun yetki itirazının diğer davalı bakımından hukuki sonuç doğurmayacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Dava İİK'nın 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkin olup, iptal davaları için yasada özel bir düzenleme öngörülmediğinden davanın HMK'nın 6. maddesi gereğince davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesinde açılması gerekir. Aynı Kanun’un 7/1. maddesi gereğince de davalı birden fazla ise dava bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

İptal davaları ayni hakka değil kişisel hakka dayanan davalardan olduğundan davanın konusu taşınmaz bile olsa HMK'nın 12. maddesinin uygulanma imkanı yoktur. İİK'nın 282. maddesi gereğince davalı borçlu ile doğrudan veya dolaylı işlem yapan 3. kişiler arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan ve zorunlu dava arkadaşları usul işlemlerini birlikte yapmak zorunda olduklarından yetki itirazının davalılarca birlikte ileri sürülmesi yasa gereğidir.

Yalnız bir davalı tarafından ileri sürülen yetki itirazı hukuki sonuç doğurmaz.