Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/10321 K.2024/2943

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı idare ve davalılardan ... vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... vekiline istinaf yoluna başvurma harcını yatırması için 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 366 ncı maddesi yollaması ile 344 üncü maddesi gereğince muhtıra tebliğ edildiği ve tebliğden itibaren bir hafta içerisinde harcın yatırılması talep edildiği halde, davalı tarafın verilen süre içerisinde harç yatırmadığı anlaşıldığından, 6100 sayılı Kanun'un 344 üncü maddesi gereğince kararın istinaf edilmemiş sayılmasına karar verildiği, davacı idare vekilinin ise istinaf başvuru harcını yatırarak süresinde istinaf yoluna başvurduğu anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince 21.09.2022 tarihli ek karar ile davacı idare vekiline, davalı ...'nin yurt dışında ikamet etmesi nedeniyle 117,00 TL yurt dışı tebligat giderini Maliye ve Hazine Bakanlığının Muhtelif Gelirler hesabına yatırılarak makbuzun dosyaya gönderilmesi istenilmiş; belirtilen kesin süre içerisinde davalı idare vekili 1.000,00 TL temyiz posta ve tebligat giderini yatırmasına rağmen yurt dışı tebliğ giderlerinin ödendiğine ilişkin makbuzu dosyaya ibraz etmediğinden davacı idare vekilinin temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Ek karar davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Yapılan incelemede; 26.05.2022 tarihinde davacı idare vekiline 1.000,00 TL temyiz ve posta gideri ile davalı ...’nin yurtdışı tebliğ giderinin muhtıranın tebliğ tarihinden itibaren bir haftalık kesin süre içinde yatırılması aksi halde temyiz isteminden vazgeçmiş sayılacağının ihtar edildiği, yurt dışı tebligat giderinin süresi içerisinde 30.05.2022 tarihinde Konya Bölge Adliye Mahkemesi veznelerine yatırıldığından davacı idare vekilinin temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmesinin doğru olmadığı anlaşılmakla, 21.09.2022 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 414 parselde kayıtlı 1.000,00 m² yüzölçümlü taşınmazın ... Termik Santrali ve Kül Barajı için gerekli arazi sahasında kalması sebebiyle Türkiye Elektrik Kurumu (TEK) Yönetim Kurulunun 26.11.1985 tarihli ve 117-20 sayılı Kamu Yararı Kararı uyarınca kamulaştırıldığını, kıymet takdiri raporu kapsamında tespit edilen kamulaştırma bedelinin Vakıflar Bankası ...

Şubesine yatırıldığını, dava konusu taşınmaz hakkında kamulaştırma işleminin kesinleşmiş olmasına rağmen dava konusu taşınmazın müvekkili teşekkül adına tescili için talepte bulunulmadığını belirterek dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının müvekkili ... Genel Müdürlüğü adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı idare tarafından müvekkiline miras yolu ile intikal etmiş olan taşınmazın kamulaştırıldığı ve bedelinin daha evvel banka kanalıyla ödendiğini iddia edilerek tapunun kendi adlarına tescili talep edilmekte ise de bu işlemlerden ötürü müvekkilinin uhdesine geçen hiçbir bedel olmadığı gibi kamulaştırma kararı alınan taşınmazın davacı idare tarafından belirlenmiş olup ödendiği iddia edilen değerinin de düşük olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın ... Termik Santralı ve Kül Barajı için gerekli arazi sahasında kalması sebebiyle Türkiye Elektrik Kurumu (TEK) Yönetim Kurulunun 26.11.1985 tarihli ve 117-20 sayılı kamu yararı kararı uyarınca kamulaştırıldığını, kıymet takdir raporu kapsamında tespit edilen kamulaştırma bedelinin 31.12.1985 tarihli ve 12004 sayılı banka dekontu ile Vakıflar Bankası ...

Şubesine yatırıldığını, taşınmaza malik olarak tapuda görünenlerden ...'un kendisine, ...'a eşi ...'a, ...'a eniştesi ...'a, ...'a eniştesi ...'a, ...'a damadı ...'a ve ...'a eniştesi ...'a adresinde 12.02.1986 tarihinde tebligat yapıldığını, ayrıca ilanen tebligat yapılarak tutanak altına alındığını, kamulaştırma işleminin kesinleşmesine ve dava konusu taşınmazların müvekkili idareye geçmesine rağmen, dava konusu taşınmazın tapuda müvekkili teşekkül adına tescilinin sağlanamadığını,

kamulaştırma işlemlerinin TEK Genel Müdürlüğü zamanında gerçekleştirilmiş olsa da müvekkili Teşekkülün mülga TEK'in yasal halefi olması nedeniyle işbu davada taraf ehliyeti bulunduğunu ve TEK tarafından yapılan işlemlerde müvekkili teşekkül adına hüküm ifade ettiğini, kamulaştırma işlemi kesinleşmiş olmasına rağmen dava konusu taşınmazın müvekkili teşekkül adına tescili için talepte bulunulmadığından 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesi hükmü uyarınca taşınmazın müvekkili adına tescili gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu Konya ili, ... ilçesi, ...

Mahallesi 414 parsel sayılı taşınmazın davacı idare tarafından 26.11.1985 tarihli ve 117-20 sayılı kamu yararı kararı uyarınca kamulaştırılmasına karar verildiği, davaya konu taşınmazın davalılar arasında müşterek mülkiyet (paylı mülkiyet) olacak şekilde tapuda kayıtlı bulunduğu, tapuda paydaş bulunan ..., ..., ..., ..., ...'a noter tebligatlarının yapıldığı, diğer paydaşlara noter aracılığıyla tebligat yapıldığına dair evrakın dosyada bulunmadığı,

keza davacı kurum tarafından takdir olunan kamulaştırma bedelinin tapuda paydaş bulunan davalılar adına yatırıldığına dair banka dekontu ibraz edilemediği gibi mahkemece ilgili banka şubesine yazılan müzekkereye verilen cevapta arşivde yapılan araştırmaya rağmen ilgili dekonta ulaşılamadığının bildirildiği,

dosya kapsamına göre kamulaştırma bedelinin tapuda paydaş bulunan tapu maliki adına yahut tapu maliki vefat etmiş ise onun mirasçıları adına depo edildiği ispatlanamadığı gibi kamulaştırma bedelinin ödendiği hususu da ispatlanamadığından usulüne uygun yapılmış bir noter tebligatından ve bedelin depo edilerek ödenmesinden söz edilmeyeceğinden İlk Derece Mahkemesinin davanın reddine karar vermesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; yurt dışı posta giderinin yatırılmadığı hususunun doğru olmadığı, 26.05.2022 tarihinde posta giderinin yatırılmasına ilişkin muhtıranın tebliğ edildiği, 30.05.2022 tarihinde süresi içerisinde yatırıldığına dair makbuzun dilekçe ekinde sunularak Bölge Adliye Mahkemesinin temyiz başvurusunun yapılmamış sayılması kararının bozulmasını talep etmiş, esasa ilişkin temyiz dilekçesinde ise dava konusu taşınmazın usulüne uygun kamulaştırıldığından davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun’un mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun’un mülga 17 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Dava konusu Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 414 parselde kayıtlı 1.000,00 m² yüzölçümlü taşınmazın 12.08.1992 tarihli TEK Yönetim Kurulunun 26.11.1985 tarihli ve 117-20 sayılı kamu yararı kararı uyarınca yapılan kamulaştırma çalışmaları neticesinde, taşınmaz hissedarı ... adına çıkartılan tebligatın Ankara 10. Noterliğinin 03.02.1986 tarih ve 6388 yevmiye numarası ile 12.02.1986 tarihinde muhataba bizzat tebliğ edildiği ve taşınmaz malikleri adına kamulaştırma bedelinin Türkiye Vakıflar Bankası Kızılay Şubesi Müdürlüğüne depo edildiği anlaşıldığından 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesinin şartları oluştuğundan davalı ... yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

IV. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Bölge Adliye Mahkemesinin 21.09.2022 tarihli ek kararının KALDIRILMASINA,

2. Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan, temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,