Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/9574 K.2023/13214

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Silifke 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi sıfatıyla) 05.01.2023 Tarihli ve 2022/631 Esas, 2023/6 Karar ... Kararı

Davacının çalıştığı iş yerinin Akkuyu Nükleer Santrali olduğu, santralin Gülnar ilçesi sınırlarında kaldığı, dava dilekçesinde belirtilen davalı şirket adresinin şirkete ait bir ofis birimi olduğu, burada bir personelin çalıştığı, şirketin yönetilme merkezinin burasının olmadığı, yönetilme merkezinin, ana birimin ve yönetme biriminin Akkuyu Nükleer Santralde bulunduğu, Silifke'deki ofisin amacının şirkete gelen evrakların, tebligatların, dosyaların ve kargoların alımını yapmak olduğu, davacı vekilinin dosyanın İstanbul Nöbetçi İş Mahkemesine gönderilmesini talep ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İstanbul 23. İş Mahkemesinin 04.05.2023 Tarihli ve 2023/44 Esas, 2023/234 Karar ... Kararı Davalı şirketin davanın açıldığı tarihte adresinin Silifke ilçesinde olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 7036 ... İş Mahkemeleri Kanunu (7036 ... Kanun) uyarınca işçi işveren ilişkisinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 ... Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 ... Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 ... Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 7036 ... Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir.”

C. Değerlendirme

1. Davanın açıldığı ve ilk derece mahkemesi tarafından karar verilen tarihte yürürlükte bulunan 7036 ... Kanun'un 6 ncı maddesinde İş Mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesi olduğu belirtilmiştir. Benzer düzenleme, mülga 5521 ... İş Mahkemeleri Kanunu’nun (5521 ... Kanun) 5 inci maddesinde ve 5521 ... Kanun’da sarahat bulmayan hallerde 6100 ... Kanun'a gönderme yapan 15 inci maddesinde de mevcuttur.

2. İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yapılmasa da hakim tarafından kendiliğinden bu husus göz önünde bulundurmalıdır. Bir başka anlatımla hakim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de resen yetkisizlik kararı verebilir.

3. Kesin yetki halinin kuralının bulunmadığı ve birden fazla yetkili mahkemenin bulunduğu hallerde yetkili mahkemeyi seçme ... davacıya aittir. Davacı, kesin yetki kuralının bulunmadığı bir davayı yetkisiz bir mahkemede açmışsa, seçme ... itiraz eden davalıya geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir.

4. 7036 ... Kanun'un 6 ncı maddesinde belirtilen yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup öngörülen yetkili mahkemelerden birini tercih ... işçiye aittir. Davacı işçinin kanuni yetkili mahkeme dışında başka bir yer mahkemesinde dava açması tercih hakkını ortadan kaldırmayacağı gibi bu seçim hakkının işverene geçmesi sonucunu da doğurmaz. Başka bir anlatımla seçimlik hak işçide olup, davacı işçinin beyanı doğrultusunda dosyanın yetkili İş Mahkemesine gönderilmesi gerekir.

5. Davacı tarafından davanın açıldığı yer mahkemesi yetkisiz ise de, 7036 ... Kanun'un 6 ncı maddesi gereğince Gülnar Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi sıfatıyla) işin yapıldığı yer mahkemesi olarak yetkili olduğu, İstanbul 23. İş Mahkemesinin ise davalının dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olarak yetkili olduğunun anlaşıldığı, anılan yetkili mahkemelerden birinin davacının tercihine göre belirlenmesi gerektiği, davacı dosyanın davalının dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olan İstanbul İş Mahkemelerine gönderilmesini istediğinden, uyuşmazlığın İstanbul 23. İş Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 ... Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 ... Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul 23. İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,