Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/11353 K.2025/12478

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen, kamulaştırmasız el atılan bedelin tahsili istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilmiştir.

Davacı vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 07.10.2025 günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir. Duruşma günü taraf vekilleri duruşmaya katılmadıklarından incelemenin evrak üzerinden yapılmasına karar verilmiştir. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. İstanbul ili, ..., ...

4952 parsel sayılı taşınmazın 1986 yılında davalı idarece kamulaştırılmasına karar verildiğini, kamulaştırma işlemi usulüne uygun tebliğ edilmediğinden haricen haberdar olan müvekkilinin Üsküdar 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1986/303 Esas sayılı dosyasında tezyidi bedel davası açtığını, davanın kabulüne dair kararın Yargıtay denetiminden de geçerek 1989 yılında kesinleştiğini, ancak müvekkiline bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin halen maliki bulunduğu dava konusu taşınmaza ilişkin olarak bugüne kadar da herhangi bir bedel ödenmediğini,

tezyidi bedel dosyasında artırılan bedelin faizleri ile birlikte ödenmesine dair karar kesinleştiği hâlde, ödeme yapılmadığından, işbu dava tarihi itibarıyla alım gücü tespiti yapılarak alacağın günümüz koşullarına uyarlanarak ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 23.11.2022 tarihli ve 2019/193 Esas, 2022/758 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 11.10.2023 tarihli ve 2023/243 Esas, 2023/1664 Karar sayılı kararıyla başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda. Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğünün 01.05.1985 tarihli ve 1958/24 sayılı kamu yararı kararına istinaden dava konusu taşınmazın kamulaştırılmasına karar verildiği, kıymet takdir raporu ile belirlenen bedelin ...

Bankası Küçükyalı Şubesine bloke edildiği, kamulaştırma evraklarının ....Noterliğinin 26.03.1986 tarihli ve 0 ... yevmiye numaralı evrakı ile 26.03.1986 tarihinde “aynı yerde yeğeni ...’e” şerhiyle tebliğ edildiği, davacı ... tarafından Ümraniye 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1986/303 Esas, 1988/...

Karar sayılı dosyasında açılan tezyidi bedel davasının kabulüne karar verildiği ve kararın temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiği anlaşılmakla, tezyidi bedel davası açmak ile kamulaştırma işlemi kesinleştiğinden, hak düşürücü süre içerisinde açılmadığı ve bedel artırım davası açıldıktan sonra davacının her türlü dava hakkı düşeceğinden açılan davanın bu gerekçeyle reddi yerine kabulüne karar verilmesi gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin karar başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı tarafın açtığı tescil davasının bedelin ödenmemesi nedeniyle reddedilmiş ve kesinleşmiş olduğunu, tezyidi bedele ilişkin mahkeme kararına rağmen bedelin hiç ödenmediğini, mahkeme kararının yerine getirilmemiş olduğunu, bedel ödenmediğinden ferağ işlemi de yapılmadığını, tezyidi bedel davasında belirlenen bedelin dava tarihi itabrıyla alım gücünün belirlenerek faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesinin talep edilmiş olduğunu, mülkiyet hakkının ihlal edildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tezyidi bedel davası sonucunda belirlenen bedelin ödenmemesi nedeniyle, günümüz koşullarına uyarlanarak ödenmesi istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesi hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR