Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/12196 K.2025/9752

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ..., ... Mahallesi 2717 ada 17 parsel sayılı taşınmazın 69,46 m²lik bölümünün kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın çok değerli olduğunu, şehrin en işlek yerinde olup ana yola cephesi olduğunu, ticari alanda kaldığını, taşınmazın inşaat yapmaya çok uygun olduğunu, talebin yoğun olduğu bir bölge olduğunu, emsal satışların yüksek olduğunu, belediyenin takdir ettiği değerin çok düşük kaldığını, davaya konu taşınmazda kısmi kamulaştırma yapılmasının haksız ve kötüniyetli olduğunu, kısmi kamulaştırmanın taşınmazın bütünlüğünü bozduğunu ileri sürerek delillerin toplanarak bilirkişi incelemesi yapılmasını istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 31.05.2021 tarihli ve 2020/512 Esas, 2021/273 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 18.10.2022 tarihli ve 2022/1814 Esas, 2022/2939 Karar sayılı kararıyla davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dava konusu 2717 ada 17 parsel sayılı taşınmazın 358 m² yüzölçümlü, kamulaştırılan bölümünün 92,61 m² ve arta kalan bölümünün 265,39 m² olduğu anlaşılmış olup kamulaştırmadan arta kalan kısmın imar durumu ile ilgili olarak dosya arasında bulunan 23.02.2021 tarihli ... Belediye Başkanlığı yazısının eki imar durumunda dava konusu taşınmazın plan notunda imar planının geçerliliğinin bir yıl olduğu, ...

4. Asliye Hukuk Mahkemesine sunulmak üzere hazırlandığı, yine ... Belediye Başkanlığının 12.09.2017 tarihli ve 10 sayılı yazısında imar izni verilemeyeceğinin belirtildiği, ek bilirkişi raporunda 116 m² yapı yapılabileceğinin belirtildiği, Bölge Adliye Mahkemesince çelişkinin giderilmesi için ...

Belediye Başkanlığına yazılan yazıya cevaben 23.02.2021 tarihli ve 911 sayılı yazı eki imar planının gönderildiği belirtildiğinden kamulaştırmadan arta kalanda yapılaşma mümkün olup olmayacağı hususundaki çelişki giderilmeksizin hüküm kurulması doğru görülmeyerek İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararı ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... Belediye Başkanlığından yapılaşma izni verilip verilmediğinin sorulduğu, belediye tarafından kamulaştırmadan arta kalan kısımla ilgili inşaat ruhsatının düzenleneceği alanın ve imar durumunun mahkemeye bildirildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; kısmi kamulaştırma yapılmasının haksız ve kötü niyetli olduğunu, Yargıtay bozma kararı sonrası değer kaybına yönelik ek bilirkişi raporu alınması gerektiğini, dava konusu taşınmaza düşük bedel belirlendiğini, komşu parsel için arsa değeri ve tüm yapının değeri hesaplandıktan sonra arsa payına düşen bağımsız bölümün karşılığının tespit edilmesi gerektiğine değinilerek bozma yapıldığını, eldeki dava yönünden de bu yola gidilmesi gerektiğini, bedelin düşük belirlendiğini, taşınmazın konumunun, ticari alanda ve inşaat yapımına uygun ve talebin yoğun olduğu bölgede olmasının gözetilmediğini, ayrıca her davacı için ayrı ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 371 inci maddesine yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesi hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalılar vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Davalılardan alınması gereken 3.033,70 TL temyize başvurma harcından peşin alınan 1.169,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.864,30 TL harcın alınmasına, davalılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,