Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/13558 K.2025/7078

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İzmir 20. Aile Mahkemesinin 28.05.2024 Tarihli ve 2023/659 Esas, 2024/379 Karar Sayılı Kararı Davacı karşı davalı erkeğin Karşıyaka ilçesi sınırlarında kalan davayı yetkisiz olan mahkemede açtığı ve yetki seçimi hakkının kadına geçtiği, davalı karşı davacı kadının dava tarihi itibarıyla mernis adresinin .... Mahallesi, .... Sokak, No: ... .../ İstanbul adresi olduğu anlaşılmış, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 177, 19 ile 21 ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 6 ncı maddeleri gereğince davalı vekilinin süresi içerisinde yetki itirazında bulunduğu anlaşıldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İstanbul Anadolu 4. Aile Mahkemesinin 22.07.2024 Tarihli ve 2024/554 Esas, 2024/693 Karar Sayılı Kararı Şile ilçesinin yargı çevresinde bulunmadığı anlaşılması karşısında, davalının yetki itirazında yetkili mahkemeyi doğru olarak göstermediği bu halde usulüne uygun olmayan yetki itirazının reddi ile işin esasının incelenerek davanın İzmir 20. Aile Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerektiği için Mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesi uyarınca evlilik birliğinin sarsılması nedeniyle boşanma, kişisel eşyanın iadesi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21inci ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 168 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Mal rejiminin tasfiyesi davalarında yetki” başlıklı 214 üncü maddesi şöyledir:

“Eşler veya mirasçılar arasında bir mal rejiminin tasfiyesine ilişkin davalarda, aşağıdaki mahkemeler yetkilidir:

1. Mal rejiminin ölümle sona ermesi durumunda ölenin son yerleşim yeri mahkemesi,

2. Boşanmaya, evliliğin iptaline veya hâkim tarafından mal ayrılığına karar verilmesi durumunda, bu davalarda yetkili olan mahkeme,

3. Diğer durumlarda davalı eşin yerleşim yeri mahkemesi.

”

4. 6100 sayılı Kanun'un "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19 uncu maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkrası şöyledir:

“(2)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.

(3)Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir.

(4)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir.”

C. Değerlendirme

Dosyadaki delil ve belgelere göre İstanbul Anadolu 4. Aile Mahkemesinin yetkili Mahkeme olarak belirlenmesine karar verilmiştir.

III. KARAR