Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/1531 K.2024/9315

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. Mahkeme kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Tokat ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 256 ada 1 ve 2 parsel (ifrazla 256 ada 6, 8 ve 9 parsel) sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazların yol olarak tapudan terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırma işlemi ile ilgili olarak müvekkiline hiçbir tebligat yapılmadığını, 2942 sayılı Kanun'un 7 nci ve 8 inci maddelerinde öngörülen satın alma usulü şartlarına uyulmadan davanın açıldığını, dava dilekçesinde kamulaştırma amacının belirtilmediğini, bu nedenle kamulaştırma işleminin hukuka uygun olup olmadığının denetlenme imkânının bulunmadığını, taşınmazların konumu itibarıyla değerli olduğunu ileri sürmüştür.

2. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırma işlemi ile ilgili olarak müvekkiline hiçbir tebligat yapılmadığını, 2942 sayılı Kanun'un 7 nci ve 8 inci maddelerinde öngörülen satın alma usulü şartlarına uyulmadan davanın açıldığını, dava konusu taşınmazın arsa vasfında kabul edilerek emsal araştırması yapılmak suretiyle rayiç değerinin tespit edilmesini, kıymet takdir komisyonu raporunda gerçeği yansıtmayan tespitler yapıldığını, bitişik konumda yer alan aynı nitelikteki taşınmazlar için farklı metrekare birim fiyatı belirlendiğini,

ayrıca 256 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan bir adet kulübenin hesaplamaya alınmadığını, yapıların değer hesaplamasında 2012 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğ'de belirtilen metrekare birim fiyatlarına uyulmadığını, kamulaştırmadan arta kalan kısımlarda oluşan değer azalışının yüksek oranda alınmasını, hatta 256 ada 1 parsel sayılı taşınmazdan kalan kısmın da kamulaştırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3. Davalılar ..., ..., ..., ..., ... ve ... cevap dilekçelerinde özetle; kamulaştırma işlemi ile ilgili olarak dava dilekçesi dışında kendilerine hiçbir tebligat yapılmadığını, 2942 sayılı Kanun'un 7 nci ve 8 inci maddelerinde öngörülen satın alma usulü şartlarına uyulmadan davanın açıldığını, kamulaştırma kararının bir sureti gönderilmediğinden kamulaştırma kararının yerinde olup olmadığı yönündeki haklarını saklı tuttuklarını, taşınmazların konumu itibarıyla değerli olduğunu ileri sürmüştür.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazların davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak tapudan terkinine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazlar ve üzerindeki yapılar için belirlenen bedelin yüksek olduğunu, emsal alınan taşınmazın dava konusu taşınmazlar ile benzer niteliklere sahip olmadığını, emsal taşınmaz daha değerli olduğu hâlde daha değersiz kabul edilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası. 2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 Kanun'un geçici 3 üncü maddesi gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki Tokat ili, Reşadiye ilçesi, Emirşeyhyakup Mahallesi 256 ada 1 ve 2 parsel (ifrazla 256 ada 6, 8 ve 9 parsel) sayılı taşınmazların zeminine 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak; üzerinde bulunan yapılara aynı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek; ağaçlara ise yaş, cins ve verim durumlarına göre değer biçilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR