Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/3126 K.2024/10346

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tesciline ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare, feri müdahil ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince fer'i müdahil vekilinin istinaf isteminin usulden reddine davacı idare ve davalı vekillerinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare, feri müdahil ve davalı vekillerince temyiz edilmekle; süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle;Tokat ili, ..., Karakaya köyü, 1135 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunu, emsal karşılaştırması yapılmak suretiyle bedelinin belirlenmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare, davalı ve fer'i müdahil Adsel Elektrik Üretim İnş. A.Ş vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın bedelinin yüksek belirlendiğini, hükme esas rapordaki verilerin hatalı olduğunu ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Fer'i Müdahil Adsel Elektrik Enerji A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle taşınmazın sulu arazi vasfı belirlenirken yeterince araştırma yapılmadığını, kapitalizasyon faiz oranının düşük olduğunu, münavebeye esas alınan ürünlere ilişkin verilerin taşınmazın gerçek değerini yansıtmaktan uzak olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

3. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle bedelin düşük belirlendiğini dava tarihinin 26.12.2022 olduğu gözetilerek 2023 verilerinin hesaplamaya esas teşkil etmesi gerektiğini, objekktif değer artış oranının düşük olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir .

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın ihbarı, ihbar olunana taraf sıfatı kazandırmayacağından lehine ve aleyhine hüküm kurulamayacağı, eğer aleyhine hüküm kurulmuş ise hükmü istinaf edebileceği, somut olayda feri müdahil Adsel Enerji Elektrik Ürt.ve İnş. A.Ş. aleyhine hüküm tesis edilmemiş olması sebebi ile feri müdahil Adsel Enerji Elektrik Ürt.ve İnş.

A.Ş.'nin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 352 nci maddesi gereğince usulden reddine; arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metodu doğrultusunda değer belirlenmesinde, münavebe ürünlerinin verim, fiyat ve üretim maliyetlerinin İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün 2019 yılı veri cetveline göre hesaplanmasında, taşınmaz üzerinde sulu tarım yapılması sebebi ile kapitalizasyon faiz oranının %4 olarak takdirinde davaya konu taşınmazın köy yerleşim yeri ile ana yola mesafesine göre ve ana yola sınır olmaması da dikkate alınarak %50 oranında objektif değer artışı uygulanıp,

münavebe ürünlerinin 2022 yılı verilerinin getirtilip bu veriler doğrultusunda mahallinde yapılan keşfe katılan bilirkişiler tarafından tanzim edilen bila tarihli bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda hükmedilen tazminat miktarında da herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri ile feri müdahil vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2. Fer'i müdahil vekili temyiz dilekçesinde özetle fer'i müdahilin de temyiz hakkı bulunduğunu ileri sürerek istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir. 3. Davalı vekili istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesi. 3. 6100 sayılı Kanun'un 68 inci maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İlk Derece Mahkemesinin 10.02.2023 tarihli duruşmasında Adsel Elektrik Enerji Üretim A.Ş (Yurt Çimento San. ve Tic. A.Ş.)'nin feri müdahale talebinin kabulüne, UYAP sistemi üzerinden taraf sıfatının feri müdahil olarak kaydedilmesine, karar verilmiştir.

3. Fer'i müdahilin yanında katıldığı tarafın yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebileceği; onun işlem ve açıklamalarına aykırı olmayan her türlü usul işlemlerini yapabileceği gözetilmeksizin feri müdahil Adsel Enerji Elektrik Ürt. ve İnş. A.Ş. vekilince yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 352 nci maddesi uyarınca usulden reddine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR