Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/6723 K.2025/3531

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Kahramanmaraş ili, ... ilçesi ...

Mahallesi ... mevkii sınırları içinde kalan 223 parsel 1 nolu taşınmazın maliki olduğunu, davalı Kurumca Göksun-... karayolu yapımına 2007 yılında başlanan ve 2009 yılında hizmete açılan ...-... yol yapımı sırasında taşınmazın belli bir kısmının işgal edildiğini ve işgal edilen alan dışındaki kalan kısmın ise kullanılmaz hale geldiğini, taşınmazın yol olarak kullanılmaya başlandığını, davalı kuruma müvekkilin zararının giderilmesi için 10.06.2016 tarihli ve 72357778-752.99/Esas, 152268 numaralı başvuruda bulunduğunu, sonucunda dava konusu parsele ilişkin kamulaştırma işleminin yapıldığını,

1984 yılındaki taşınmaz malikleri âdına tebligat yapıldığı hakkında bilgi verildiğini, fakat dava konusu taşınmazın talep edilen kısmı 2007 ile 2009 yıllarından sonraki el atmaya yönelik olduğunu, 1984 yılında yapılan tebligattan davacının haberi olmadığını, kanuna uygun bir tebligat yapılmadığını, herhangi bir ödeme de gerçekleşmediğini belirterek davalı kurumca yapılan kamulaştırmasız el atmadan doğan toplanacak delillere göre belirlenecek olan tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan tahsilini, geriye dönük 5 yıllık ecrimisil bedelinin işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini,

yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının usulüne uygun bir uzlaşma başvurusu olup olmadığının araştırılması gerektiğini, fiilen el koymanın çok uzun bir süre önce yapılmış olabileceğini, taşınmazın o tarihteki niteliği ile ödemenin yapılacağı tarihteki niteliğindeki farklılıklarının dikkate alınması gerektiğini, taşınmazın değerinde kamulaştırma sebebiyle meydana gelen artışların dikkate alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini, ... adına tescil edilerek tapudan yol olarak terkin edilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının dava konusu taşınmazı edindiğinde, taşınmazın tapu kaydında davalı kuruma ait herhangi bir kamulaştırma şerhi bulunmadığını, dolayısıyla tapuda şerh dahi verilmeyen kamulaştırma işlemi nedeniyle davanın reddinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu 223 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 525,40 m² sinin 10.06.1982 tarihinde davalı idare tarafından kamulaştırılmasına dair karar alındığı, dosya arasına alınan Afşin Noterliğine ait 10465 yevmiye numaralı noter tebliğ evrakında tebligatın ön yüzünde ... ismi yazılı olduğu, tebligatın arka yüzünde bizzat tebliğ edildiği şerhi bulunduğu ve bu şerhin altında ...'ya ait imzanın yer aldığının anlaşıldığı belirtilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince dosya arasına alınan 19.03.2019 tarihli fen bilirkişisi raporunda davaya konu taşınmazın 1982 tarihli kamulaştırma krokisi zemine uygulanarak davaya konu taşınmazın el atılan kısmı ile kamulaştırılan kısmının aynı yer olduğu tespit edildiği,

kamulaştırmasız el atmadan doğan tazminat davasının dinlenebilmesi için taşınmaza geçerli ve kesinleşmiş bir kamulaştırma kararı olmaksızın davalı idare tarafından el atılmış olması gerektiğinden davaya konu taşınmazın davalı idare tarafından kamulaştırıldığı ve kamulaştırma tarihinde malik olduğu tespit edilen ... isimli şahsa kamulaştırma evrakının usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ve fen bilirkişi raporuna göre el atılan alan ile kamulaştırılan alanın aynen birbirine uyduğu,

davacının kamulaştırma tarihinden sonra 13.07.1993 tarihinde taşınmazı edinmiş ise de geçerli ve kesinleşmiş bir kamulaştırma işlemi mevcut olduğundan Mahkemece bu gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken İlk Derece Mahkemesince usulünce açılmış bir karşı dava olmaksızın taşınmazın davalı idare adına tescili ve yol olarak terkinine karar verilmesi doğru olmadığından bu hususta karar düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesine ilişkindir.

2.Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,