Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/8966 K.2025/8688

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin ve ecrimisilin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun ecrimisil talebi yönünden usulden reddine, tazminat talebi yönünden esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Hükmedilen ecrimisil bedelinin Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı olan 378.290,00 TL'nin altında kaldığı anlaşılmakla, ecrimisil yönünden davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı idare vekilinin kamulaştırmasız el atmadan doğan tazminat bedeli yönünden gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Antalya ili, ..., ... Mahallesi 267 93... parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından kamulaştırma yapılmadığı hâlde, oyun alanı olarak planlanmak suretiyle el atıldığından, taşınmazın bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, taşınmazın ...Devlet Hastanesinin ücretsiz otoparkı olarak kullanıldığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, istenen alacak miktarının fahiş olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, taşınmaz bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bedeline hükmedilen davacı payının tapusunun iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat ve ecrimisil bedelleri yönünden müvekkili lehine ayrı ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; belirlenen bedelin yüksek olduğunu, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat şartlarının oluşmadığını, emsalin uygun olmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile imar planında oyun alanı olarak planlanmış olan dava konusu taşınmaza asfalt dökülerek yol yapılmak suretiyle kamulaştırma olmaksızın davalı tarafından fiilen el atıldığından, hükme esas 03.09.2022 tarihli bilirkişi kurul raporunda, taşınmazın vasfının arsa olarak değerlendirilip emsal kıyaslaması suretiyle değer biçilmesinde yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığı,

kıyasi emsal olarak Antalya ili, ..., ... (...) Mahallesi 84 03... parselin 15/128 hissesinin 11.02.2014 tarihli satışı esas alınıp dava konusu taşınmazla emsal taşınmazın özelliklerinin puanlanması suretiyle bulunan değer üzerinden taşınmazın değerinin tespit edildiği her iki taşınmazında düzenleme ortaklık payı düşülmüş imar parseli olduğu, kıyaslama neticesinde emsal taşınmazın daha değerli kabul edilmesinin emlak vergi değerleri açısından da doğru olduğu ve emlak vergi değerleri açısından ters orantı bulunmadığı,

dava konusu taşınmazın dava tarihi itibarıyla metrekare birim fiyatının 5.230,00 TL olarak ve davacının hissesi nispetinde kamulaştırmasız el atma tazminatının hesaplandığı, taşınmaz ara arterde bulunup ...

Belediye Başkanlığının sorumluluğunda olduğu, bu şekilde tanzim edilen ve hükme esas teşkil eden 03.09.2022 tarihli bilirkişi kurul raporunun denetime açık, ayrıntılı, hüküm kurmak için yeterli olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin değerin fahiş olduğuna ve emsal seçimine yönelik itirazlarının yerinde olmadığı, mahkemece yapılan keşif esnasında tespitlenip fotoğraflandığı üzere, dava konusu taşınmazın tamamının üzerine ...

Belediye Başkanlığınca asfalt dökerek ve yol olarak kullanmak suretiyle dava konusu taşınmaza sahiplenme kastı ile sürekli olarak fiilen el atıldığı, fiili el atmanın kabul edilebilmesi için imar planına uygun olarak el atılmasının şart olmadığı, taşınmazın, imar planında oyun alanı olarak planlandığı, ancak taşınmaza asfalt dökülerek fiilen yol olarak kullanılması nedeniyle el atmanın sabit olduğu, davanın kamulaştırmasız el atmaya yönelik tazminat istemi olması nedeniyle değerlendirmenin davanın açılış tarihine göre yapılıp, faize de dava tarihi itibarıyla hükmedilmesinde usul ve kanuna aykırılık bulunmadığı,

niteliği itibarıyla ile kamulaştırmasız el atma tazminatı ve ecrimisil tazminatına ilişkin davaların ayrı ayrı davalar olduğu, her bir dava yönünden kabul edilen miktarlar üzerinden davacı taraf yararına vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği, ancak ecrimisil tazminatına ilişkin hüküm kesin olduğundan ve bu hususta inceleme yapılamadığından,

davacı taraf vekilinin bu husustaki istinaf isteminin usulden reddine ve Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2023/7134 Esas, 2023/8039 Karar sayılı kararına istinaden nispi harca hükmedilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun ecrimisil talebi yönünden usulden reddine, tazminat talebi yönünden esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş, davanın husumetten reddi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde yöntem itibarıyla bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Dava konusu taşınmazın diğer paydaşları tarafından aynı kamulaştırma kapsamında açılan ve davalı idarenin temyizi üzerine Dairemizin 2024/5252 Esas, 2025/1773 Karar; 2024/5248 Esas, 2025/1523 Karar; 2024/5241 Esas, 2025/1049 Karar sayılı kararı ile iş bu dosyada hükme esas alınan bilirkişi raporunda da emsal olarak incelenen ...

Mahallesi 84 03... parsel sayılı taşınmaz kıyaslanmak suretiyle Haziran 2022 değerlendirme tarihi itibarıyla taşınmazın m² sine takdir edilen 7.309,88 TL'nin onandığı, iş bu temyize konu dosyada Ocak 2022 değerlendirme tarihi itibarıyla emsal ve dava konusu taşınmazın mukayesesi sonucu farklı değer oranları belirlenerek 5.230,00 TL/m² değer biçildiği ve 2024/8550 Esas numarası ile Dairemizce aynı gün incelenen paydaş dosyasında aynı emsal kıyaslanmak suretiyle Haziran 2022 değerlendirme tarihi itibarıyla yine farklı değer oranları belirlenerek taşınmazın m²sine 7.484,02 TL takdir edildiği dikkate alındığında bilirkişi kurulundan aynı

taşınmazlar için farklı değer oranları belirlenerek ve Dairemiz denetiminden geçen metrekare değerlerinden ayrılma nedenleri konusunda bilirkişi kurulundan ek rapor alınmadan, eksik inceleme ile hüküm kurulması bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Davalı Vekilinin Ecrimisil Talebine İlişkin Temyizi Yönünden

Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

B. Davalı Vekilinin Tazminat Talebine İlişkin Temyizi Yönünden

1. Davalı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,