Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/15136 K.2026/5278

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Ankara 60. İş Mahkemesinin 22.04.2025 Tarihli ve 2024/389 Esas, 2025/215 Karar Sayılı Kararı Dosya kapsamı itibarıyla davalı ...'nin 09.07.2024 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde adresinin Merkez/Batman olarak kayıtlı olduğu, davanın 28.11.2024 tarihinde açıldığı, davacının işini yaptığı yerin Aydın-Denizli Otoyolu olduğu, işin yapıldığı yer mahkemesi olan Denizli İş Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Denizli 7. İş Mahkemesinin 14.10.2025 Tarihli ve 2025/495 Esas, 2025/84 Karar Sayılı Kararı İşçiye ait SGK hizmet dökümü, işe giriş çıkış bildirgelerinin incelenmesinde davacı işçiye ait beyan edilen işyeri adresinin ... Mahallesi 495.Cad .../Ankara olarak yer aldığı, yine dosyada mevcut SGK Başkanlığı tarafından 11.12.2024 tarihili dosyaya sunulan işçinin uzun vade hizmet dökümü incelendiğinde davalı 1200198 kurum numaralı işyeri adresinin ...

Mahallesi 495.Cad .../Ankara olarak yer aldığı, yine SGK Başkanlığı tarafından diğer müzekkere cevabı olarak 11.12.2024 tarihinde dosyaya sunulan ...

İnşaat A.Ş...İşletmesi A.Ş'nin 1 numaralı taşeronu olduğu ve sunulan tescil ekran çıktılarında yönetici ve ortaklar bölümü için düzenlenen kısımda adresin yine Ankara'da bildirilen adres olarak yer aldığı, dava dilekçesi incelenmesinde ve davacı vekilince dosyaya sunulan beyan dilekçesinde arabuluculuk aşamasının Ankara'da gerçekleştiği, dava dilekçesi tebligatının ve gönderilen ihtarnamenin yine Ankara'da bildirilen adreste daimi çalışana tebliğ edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu (7036 sayılı Kanun) uyarınca işçi işveren ilişkisinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir.”

C. Değerlendirme

1. Davanın açıldığı ve ilk derece mahkemesi tarafından karar verilen tarihte yürürlükte bulunan 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinde İş Mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesi olduğu belirtilmiştir. Benzer düzenleme, mülga 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun (5521 sayılı Kanun) 5 inci maddesinde ve 5521 sayılı Kanun’da sarahat bulmayan hallerde 6100 sayılı Kanun'a gönderme yapan 15 inci maddesinde de mevcuttur.

2. İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yapılmasa da hakim tarafından kendiliğinden bu husus göz önünde bulundurmalıdır. Bir başka anlatımla hakim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de resen yetkisizlik kararı verebilir.

3. Kesin yetki halinin kuralının bulunmadığı ve birden fazla yetkili mahkemenin bulunduğu hallerde yetkili mahkemeyi seçme hakkı davacıya aittir. Davacı, kesin yetki kuralının bulunmadığı bir davayı yetkisiz bir mahkemede açmışsa, seçme hakkı itiraz eden davalıya geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir.

4. 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinde belirtilen yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup öngörülen yetkili mahkemelerden birini tercih hakkı işçiye aittir. Davacı işçinin kanuni yetkili mahkeme dışında başka bir yer mahkemesinde dava açması tercih hakkını ortadan kaldırmayacağı gibi bu seçim hakkının işverene geçmesi sonucunu da doğurmaz. Başka bir anlatımla seçimlik hak işçide olup, davacı işçinin beyanı doğrultusunda dosyanın yetkili iş mahkemesine gönderilmesi gerekir.

5. Davacı tarafından davanın açıldığı yer mahkemesi yetkisiz ise de, 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi gereğince Denizli İş Mahkemesinin işin yapıldığı yer mahkemesi olarak yetkili olduğu, Batman İş Mahkemesinin ise davalının dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olarak yetkili olduğunun anlaşıldığı, anılan yetkili mahkemelerden birinin davacının tercihine göre belirlenmesi gerektiği, davacı dosyanın işin yapıldığı yer mahkemesi olan Denizli İş Mahkemesine gönderilmesini istediğinden, uyuşmazlığın Denizli 7. İş Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR