Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/17999 K.2026/5502

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul ili, ..., Mahallesi 2 67... parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından fiilen el atıldığını ileri sürerek kamulaştırmasız el atılan taşınmazın bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma işlemlerinin kesinleştiğini, husumetin Karayolları Genel Müdürlüğüne yönetilmesi gerektiğini, emsal seçiminin hatalı olduğunu, intifa hakkı yönünden değerlendirme yapılması gerektiğini, el atma tarihindeki niteliklerine göre değer tespiti yapılması gerektiğini, emlak değeri ile tespit edilen değer arasındaki farkın çok yüksek olduğunu, belirsiz alacak davası açılamayacağını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın kamulaştırıldığı, çekişmesiz bedelin bankaya bloke edildiği, davacının vekili aracılığı ile tezyidi bedel davası açtığı,

akabinde taraflarca takip edilmediğinden davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği gözetildiğinde tezyidi bedel davası açmak ile kamulaştırma işlemi kesinleştiğinden hak düşürücü süre geçtikten sonra eldeki dava ister bedel artırım ister kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davası olarak nitelendirilsin artık dinlenmesi mümkün olmadığından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, başvurunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tahkikat aşamasından sonra hiçbir istisnai hal ileri sürülmeden sunulan delillerin geçersiz olduğunu, delillerin kesin süre içinde bildirilmediğini, Karayolları Genel Müdürlüğüne ait olan delilleri kabul etmedikleri gibi söz konusu evraklar incelendiğinde usulüne uygun bir kamulaştırmadan söz edilemeyeceğini, müvekkile herhangi bir kamulaştırma bedeli ödenmediğini, bu nedenle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosya içindeki bilgi ve belgelerden; dava konusu taşınmazın geldisi olan 2 67... parselin 18 m²lik kısmının Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından 10.05.1979 tarihli kamulaştırma kararına istinaden kamulaştırıldığı, kamulaştırma bedelinin davacı adına bloke edildiği, kamulaştırma evrakına ilişkin noter tebliğinin ise davacıya tebliğ edilmesi üzerine davacı tarafından süresinde Kadıköy 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1979/250 Esas sayılı dosyası üzerinde açılan tezyidi bedel davası neticesinde davanın kısmen kabulüne karar verildiğinin anlaşılması karşısında davanın dinlenilmesi mümkün olmadığından davanın esastan reddine karar verilmesi gerekirken davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesi sonucu itibarıyla doğru olduğundan bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,