Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/2160 K.2025/6251

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Bodrum Aile Mahkemesinin 10.11.2020 Tarihli ve 2020/52 Esas Sayılı Ara Kararı Dava konusu Muğla ili, ... ilçesi, ... Mahallesi ... Mevki 153 ada, 2 parsel 18 bağımsız bölümdeki taşınmazın 3 kişi müteveffa adına kayıtlı olduğu ve intikal süretiyle davalılara tescil edilidiği anlaşıldığı gerekçesiyle ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verilmiştir.

B. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin 10.12.2020 Tarihli ve 2020/1969 Esas, 2020/1640 Karar Sayılı Kararı Davaya konu edilen miktar, orantılılık ilkesi, menfaatler dengesi birlikte değerlendirildiğinde mahkemece yeterli, denetime açık, hükme elverişli, dosya içeriğine uygun gerekçe ile belirtilen şekilde karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle esastan reddine kesin olmak üzere karar verilmiştir.

C. Bodrum 1. Aile Mahkemesinin 08.10.2024 Tarihli ve 2020/552 Esas, 2024/569 Karar Sayılı Kararı Davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar davacı vekilince istinaf edilmiştir.

D. Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 16.01.2025 Tarihli ve 2025/58 Esas, 2025/150 Karar Sayılı Kararı Bir dosyada daha önceden verilmiş ihtiyati tedbire ilişkin ara karar yönünden istinaf incelemesini yapmış olan Bölge Adliye Mahkemesinin, sonradan aynı dosyadan verilen nihai kararın istinafı yönünden de istinaf incelemesini yapmak üzere yetkili ve görevli Bölge Adliye Mahkemesi olduğuna

yani ilk kararın mahiyeti gereği esastan verilmiş bir karar olmadığı,niteliği gereği bir ara karar olduğu halde bu ara karar yönünden ilk istinaf incelemesini yapmış olan Bölge Adliye Mahkemesinin sonradan aynı dosyada verilmiş nihai kararın istinafını da incelemekle yetkili ve görevli olduğu gerekçesiyle Dairenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

E. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin 29.01.2025 Tarihli ve 2025/182 Esas, 2025/107 Karar Sayılı Kararı

İstinaf incelemesine konu edilen Bodrum 1.Aile Mahkemesinin davanın esasına ilişkin 2020/552 Esas, 2024/569 Karar sayılı ve 08.10.2024 ilamı Denizli Bölge Adliye Mahkemesinin faaliyete geçme tarihi olan 02.09.2024 tarihinden sonra verildiği, Denizli Bölge Adliye 2. Hukuk Dairesinin görevsizlik(yetkisizlik) kararına dayanak yaptığı Dairenin 2020/1969 Esas, 2020/1640 Karar sayılı ve 10.12.2020 tarihli kararı, usul yada esasa ilişkin olmayıp kesin olarak sonuçlandırılan ihtiyati tedbir ara kararına ilişkin olup, istinafa konu ihtiyati tedbire ilişkin uyuşmazlık Dairece kesin olarak verilen kararla sonlandırıldığı,

istinafa konu dosyada Dairece esasa ilişkin olarak verilmiş herhangi bir karar bulunmadığı gibi, usule ilişkin olarak verilmiş bir karar dahi bulunmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, katılma alacağı istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 694 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (694 sayılı KHK) 136. maddesi ile 5235 sayılı Kanun'a eklenen "Yargı çevresinin değişmesi" başlıklı Ek madde 1 şöyledir:

“Bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinin 25 inci madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğin uygulanması için Resmî Gazetede belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelemesinde, karar tarihi itibarıyla yetkili bölge adliye mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır.”

C. Değerlendirme

Somut olayda, Bodrum Aile Mahkemesinin 10.11.2020 tarihli ihtiyati tedbir talebinin kaldırılmasına ilişkin ara kararının istinaf edilmesi üzerine, incelemenin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin 10.12.2020 tarihli ve 2020/1969 Esas, 2020/1640 Karar sayılı kararıyla esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR