Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/3880 K.2025/16092

Taraflar arasındaki mülkiyeti davacılara ait taşınmazın, kesinleşen orman tahdit sınırları içinde kalması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesinin hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

Karar tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi gereğince, miktar veya değeri her paydaş için 544.000,00 TL'yi geçmeyen davalara ilişkin olarak Bölge Adliye Mahkemesi kararları kesin olup bu kararlar aleyhine temyiz yoluna başvurulamaz. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Davacılardan ..., ..., ... ve ... yönünden hüküm altına alınan ve temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 544.000,00 TL’nin altında kalmaktadır.

Bu nedenle; davacılardan ..., ..., ... ve ... yönünden davalı ... vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı ... vekilinin davacılardan ..., ..., ... ve ... dışındaki davacılar yönünden gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi, .. Mevki 168 parsel sayılı taşınmazın davacıların murisi .. adına kayıtlı iken orman kadastro çalışmalarında taşınmazın orman sınırları içerisinde bırakıldığını ve tapu kayıtlarında orman şerhi konulduğun davacıların taşınmazdan fiilen ve hukuken faydalanamadığını, mülkiyet hakkına müdahale edildiğini beyan ederek davacıların uğramış olduğu zararın taşınmazın tüm özel nitelikleri dikkate alınarak güncel değerinin belirlenerek dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın tapu kaydının üzerine orman şerhinin Orman Genel Müdürlüğünün talebiyle konulduğunu, bu nedenle aleyhe açılan tazminat davasının husumet yönünden reddi gerektiğini, davacının dava açmakla hukuki menfaatinin olmadığını, davaya konu taşınmazın mülkiyetinin henüz iptal edilmemiş olduğunu, uğramış olan bir zararın olmadığını, özel mülkiyete konu olmayan taşınmazların özel mülk olarak tapuya tescil edildiğini, yapılan tescil işleminin yok yükmünde olduğunu, dava konusu taşınmazın tamamının ilk tesisten bu yana orman sınırları içinde kaldığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, Kocaeli 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/479 Esas sayılı tapu iptal tescil davası da dikkate alınarak taşınmazın gerçek bedelinin 4721 sayılı Kanun'un 1007 nci maddesi uyarınca davalı Hazineden tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle. Mahkemece 06.03.2024 tarihinde verilen hükmün gerekçeli kararının 22.04.2024 tarihinde yazıldığını ve makul sürede yargılanma hakkının ihlaline sebebiyet verildiğini, davacıların işbu davayı belirsiz alacak davası olarak açamayacağını, taşınmaza konulan şerhin .. ..

Müdürlüğünün yetkili ve sorumlu olduğundan ..ye husumet yöneltilemeyeceğini, yerel mahkemece taşınmazın bedeli yöntemince belirlenmediği gibi denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna itibar edilerek, davacıların zenginleşmesini sağlayacak şekilde tazminat miktarı belirlenmesinin hatalı olduğunu, mahallinde yapılan keşifte orman bilirkişisinin hazır bulundurulmamış olmasının usuli eksiklik olduğunu, taşınmazın tapu kaydında vasfının tarla olduğunu,

ancak taşınmazın vasfını arsa olarak değerlendirilen ve taşınmazın değerini fahiş hesaplayan bilirkişi raporu esas alınarak verilen kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması gerektiğini, emsal incelemesinin hatalı olduğunu, davanın zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacının alacaklarına işletilecek faizlerin başlangıç tarihlerinin dava ve bedel artırım tarihleri olarak ayrı ayrı belirtilmesi gerektiğini,

Hazinenin harçtan muaf olduğu dikkate alınmaksızın karar verildiği ve davacı taraf lehine ancak maktu vekâlet ücretine hükmedilebilecekken nispi vekâlet ücreti hükmedilmiş olmasının da hatalı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi gereğince Devletin kusursuz sorumlu olduğu, buna göre Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda değerlendirme tarihinin dava tarihi olarak alınması ve arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinin uygun olduğu ve tüm tazminata değerlendirme tarihi olan dava tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmesinin de uygun olduğu;

ancak davalı idare harçtan muaf olduğundan, başvuru harcının davacı taraf üzerinde bırakılması yerine, yargılama giderlerine dahil edilmek suretiyle idareden tahsiline karar verilmesi, (Yargıtay 5. HD'nin 2021/83 62... /9499 Karar) davacı tarafından yatırılan harcın talep halinde iadesine karar verilmesi gerekirken, hazineden alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi yerinde olmadığından düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf başvurusunda ileri sürülen nedenleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun'un 1007 nci maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; A. Davalı ... Vekilinin Davacılar ..., ..., ... ve ...'a İlişkin Temyizi Yönünden; Davalı ... vekilinin temyiz dilekçesinin miktar yönünden REDDİNE,

B. Davalı ... Vekilinin Davacılar ..., ..., ... ve ... Dışındaki Davacılara İlişkin Temyizi Yönünden; Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,