Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/489 K.2025/5597

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Fethiye Aile Mahkemesinin 01.12.2023 Tarihli ve 2023/1114 Esas Sayılı Ara Kararı Davacı vekilinin davalının hissedarı ve tek temsilcisi olduğu ... Taşımacılık A.Ş isimli şirket adına kayıtlı olan 6 adet taşıt üzerine ihtiyati tedbir konulmasını talep ettiği, daha önce verilen 15.09.2023 tarihli ara karar ile dava konusu edilen taşınmaz üzerine tedbir konulduğu, dava değeri gözetilerek mevcut ihtiyati tedbir kararının yeterli görüldüğü gerekçesiyle araçlar üzerine tedbir konulması taleplerinin reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

B. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 12.02.2024 Tarihli ve 2024/378 Esas, 2024/248 Karar Sayılı Kararı Tarafların menfaat dengesi ve ihtiyati tedbirin amacı birlikte düşünüldüğünde davacı vekilinin, davalı tarafın diğer mal varlıkları üzerine de ihtiyati tedbir konulmasına ilişkin talebi bu aşamada yerinde olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

C. Fethiye Aile Mahkemesinin 12.09.2024 Tarihli ve 2023/1114 Esas Sayılı Ara Kararı

Müdahale talebinde bulunan şirket vekilince taşınmaz üzerine konulan tedbirlerin kaldırılmasının talep edildiği, 11.09.2024 tarihli duruşmada taraf vekillerinin bu hususta beyanlarının alındığı, tüm dosya kapsamı incelendiğinde davanın mal rejiminin tasfiyesine ilişkin olduğu, davacı için telafisi güç sonuçların doğabileceği, davalı vekilinin itiraz konusu ettiği kişisel mal iddiasına ilişkin itirazların yargılamayı gerektirmesi, bu hususların doğruluğunun ya da yanlışlığının yargılama sonucunda ancak belirlenebileceği gerekçesiyle müdahale talebinde bulunan şirket vekilinin ihtiyati tedbire karşı itirazlarının reddine karar verilmiş, karar müdahale talebinde bulunan şirket vekilince istinaf edilmiştir.

D. Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 06.12.2024 Tarihli ve 2024/277 Esas, 2024/174 Karar Sayılı Kararı

Dosyasının önceki aşamada istinaf incelemesinin 12.02.2024 tarih ve 2024/378 Esas, 2024/248 Karar sayılı kararı ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi tarafından yapılmış olduğu, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 02.09.2004 tarihinde yürürlüğe giren iş bölümü kararındaki açıklamalar ve uygulama birliği doğrultusunda eldeki davada istinaf incelemesi yapma görevinin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesine ait olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

E. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 27.12.2024 Tarihli ve 2024/2619 Esas, 2024/2154 Karar Sayılı Kararı

Geçici hukuki koruma niteliğindeki ara kararın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince 12.02.2024 tarihinde geçici koruma kararı niteliğinde tedbire konu ara karar olması hasebiyle istinaf incelemesine konu yapıldığı, istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan Bölge Adliye Mahkemesince sonuçlandırılacaksa da istinaf incelemesinden geçen dosyalar ifadesinden İlk Derece Mahkemesinden verilen nihai kararlara ilişkin istinaf incelemesi olarak anlaşılması gerektiği, geçici koruma kararı niteliğindeki tedbir ara kararlarını kapsamadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, mal rejiminin tasfiyesine ilişkin davada ihtiyati tedbire yönelik verilen kararlara ilişkin istinaf incelemesinde yetkili bölge adliye mahkemesinin belirlenmesi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 694 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (694 sayılı KHK) 136. maddesi ile 5235 sayılı Kanun'a eklenen "Yargı çevresinin değişmesi" başlıklı Ek madde 1 şöyledir:

“Bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinin 25 inci madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğin uygulanması için Resmî Gazetede belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelemesinde, karar tarihi itibarıyla yetkili bölge adliye mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır.”

C. Değerlendirme

Somut olayda, Fethiye 2. Aile Mahkemesinin 01.12.2023 Tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararının istinaf edilmesi üzerine, incelemenin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince yapılarak, 12.02.2024 tarihli ve 2024/378 Esas, 2024/248 Karar kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR