Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/5858 K.2025/18537

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz ve ecrimisil bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince ecrimisil talebi yönünden istinaf başvurusunun kesinlik sınırı içerisinde kaldığından usulden reddine, kamulaştırmasız el atma tazminatı yönünden istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi 34... parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından okul yapılmak suretiyle el atıldığını, bu nedenle kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan bedel ile dava tarihinden itibaren geriye dönük 5 yıllık ecrimisil bedelinin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davanın zamanında açılmadığını, davalı idarenin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davanın belediyeye yöneltilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırmasız el atılan taşınmazın bedelinin tespiti ile bedelin ve ecrimisilin davalı idareden tahsiline ve dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırmasız el atma tazminatına hükmedilmesine rağmen tescille ilgili hüküm kurulmadığını, mahkemece dava dilekçesinde talep edilen tazminattan fazlasına hükmedildiğini, davacı davasını ıslah etmiş ise de ıslah dilekçesinin kendilerine tebliğ edilmediğini, dava açma süresinin geçirildiğini, uzlaşma başvurusu dava şartını yerine getirmediğini, hüküm altına alınan değerin fahiş olduğunu taşınmazın dava tarihindeki niteliklerinin değil, el atıldığı tarihteki niteliklerinin dikkate alınması gerektiğini,

3194 sayılı İmar Kanunu’nun 10.07.2019 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan değişik 18 nci maddesi gereğince dava konusu parselin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini, toplam bedele dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin de doğru olmadığını, idare harçtan muaf olduğu hâlde, İlk Derece Mahkemesince verilen hükümde harçla sorumlu tutulduğunu, hem tazminat hem ecrimisil alacağı için ayrı vekâlet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ecrimisil istemi hakkında verilen hükme yönelik istinaf dilekçesinin kesinlik nedeniyle usulden reddine, kamulaştırmasız el atma nedeni ile tazminat hükmü yönünden; davaya konu taşınmaz üzerinde Kemer Lisesi bulunduğundan husumete yönelik olarak ileri sürdüğü istinaf sebepleri yerinde görülmediği,

taşınmazın vasfı arsa olarak kabul edilmek suretiyle 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde, emsal taşınmazın kıyaslamaya esas alınmasında, değerlendirmenin dava tarihi itibarıyla yapılması ve faize de dava tarihinden itibaren hükmedilmiş olmasında, davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline ve kendisini bir vekille temsil ettiren davacı lehine vekâlet ücreti takdirine karar verilmesinde usul ve kanuna aykırı bir yön bulunmadığı,

ancak taşınmazın Maliye Hazinesi adına tescil edilmesi gerekirken Milli Eğitim Bakanlığı adına tescil hükmü kurulması, davaya konu taşınmazda davacı adına kayıtlı payın iptali ile Maliye Hazinesi adına tesciline karar verilmesi gerektiği hâlde paya isabet eden metrekare üzerinden tescil hükmü kurulması ve ayrıca davalı idare harçtan muaf olduğu halde hükmün (4) nolu bendinde davacı tarafından yatırılan başvuru ve karar harcının davalıdan tahsiline karar verilmesi doğru görülmediğinden davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle

davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmazın zeminine 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesi ve bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi karının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,