Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/6471 K.2025/16056

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idareler vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idareler vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu .. ili, ..., .. Mahallesi 41 65... parsel sayılı taşınmazda davacının hissesi bulunduğunu, taşınmazın 1/1000 ölçekli Kent Parkı Koruma Amaçlı İmar Planında Kent Parkı Alanında kaldığını, taşınmaza davalı idareler tarafından yol yapılmak suretiyle kalıcı nitelikte fiilen el atıldığını, taşınmazın fiilen el atılmayan bölümlerinin yararlanmaya elverişli olmadığını, fiilen el atılmayan bölümlerin de proje bütünlüğü kapsamında bedeline hükmedilmesini talep ettiklerini belirterek belirlenecek tazminatın davalı idarelerden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idareler vekilleri cevap dilekçelerinde özetle: davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, taşınmaz bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idarelerden tahsiline, bedeline hükmedilen davacı payının tapusunun iptali ile davalı idareler adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın husumet yokluğu nedeniyle reddinin gerektiğini, husumetin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına yöneltilmesi gerektiğini, müvekkil belediye tarafından dava konusu taşınmaza fiili bir el atmanın söz konusu olmadığını, taşınmazın arsa olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, emsalin hatalı belirlendiğini ve kamulaştırma bedelinin yüksek hesaplandığını, ayrıca dava konusu taşınmazı kapsayan alanda bulunan kent parkı imar planına Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütmeyi durdurma kararı verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; idarece dava konusu taşınmaza el atılmadığından davanın reddi gerektiğini, dava konusu taşınmaz için düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olmadığını, belirlenen kamulaştırma bedelinin çok yüksek olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın tapuda tarla olarak kayıtlı olduğu, dava konusu taşınmazın bir kısmının 1/1000 ölçekli Kent Parkı Koruma amaçlı imar planı kapsamında 1. Derece doğal sit dahilinde kent parkı alanında, bir kısmının ..

Üstü 3. Derece doğal sit alanları uygulama imar planı kapsamında kısmen ağaçlandırılacak alanda, kısmen yolda kaldığı, kısmen de 2 kat yapılaşma koşullu konut alanında kaldığı, davalı ... tarafından yol yapılmak suretiyle dava konusu taşınmaza fiilen el atıldığı, mahkemece dava konusu taşınmazın arsa vasfında kabul edilip emsal araştırması yapılarak değer belirlendiği anlaşılmaktadır.

Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde yöntem olarak bir isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazla aynı mahallede bulunan taşınmazlarla ilgili olarak Dairelerinin denetiminden geçen hükmolunan m² birim fiyatı ile uyumlu olduğu dikkate alındığında tespit edilen bedelin uygun olduğu,

fiilen el atılan bölüm dışında kalan ancak imar planında bulunan bölümünlerin de proje bütünlüğü gözetilerek bedeline hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçeleriyle davalı idareler vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrarla Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrarla Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı idareler vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

4. Dairemizin geri çevirme kararı sonrası dosya arasına alınan tapu kayıtlarına göre dava konusu taşınmazın ifraz gördüğü ve 41 65... , 81, 82, 83, 84, 86, 87, 88... parseller olarak tescil edildiği anlaşıldığından, güncel tapu kayıtları esas alınarak yeni parsel numaraları üzerinden ek rapor aldırılarak hüküm kurulmaması bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davalı idareler vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davalı idareler vekillerinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Davalı idarelerden peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,