Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2010/12932 K.2011/3913

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı önalım davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava yasal önalım hakkı nedeniyle davalı adına kayıtlı payın iptali ile davacı adına tescili istemine ilişkindir. Mahkemece istemin kabulüne kararı verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Önalım hakkına konu edilen pay davalıya 25.12.1998 tarihinde satılmış olup dava 22.12.2008 tarihinde açılmıştır. Satış tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi’nin 658/3.maddesi hükmüne göre davanın satışın öğrenilmesinden itibaren bir ay, herhalde satış tarihinden itibaren on yıllık hak düşürücü süre içinde açılması gerekmektedir.

Ne var ki dava açma süresi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun yürürlüğe girmesinden sonraki döneme de sarkmış durumdadır.Konuya ilişkin olarak 4722 sayılı Türk Medeni Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanunun 20.maddesinde “Türk Medeni Kanunu’nun yürürlüğe girmesinden önce işlemeye başlamış bulunan hak düşürücü süreler ile zamanaşımı süreleri ,Türk Kanunu Medenisi hükümlerine tabi olmaya devam ederler.Ancak söz konusu süreler, Türk Medeni Kanunu’nun belirlediği süreden uzun ise,bu kanunun yürürlüğe girmesinden sonra ,bu kanunda belirlenen sürenin geçmesiyle dolmuş olur.” düzenlemesi getirilmiştir.

01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 733/3.maddesinde, önalım hakkının her halükarda satış tarihinden itibaren iki yıl geçmekle düşeceği hükmüne yer verilmiştir. Bu yasal düzenlemelere göre davanın en geç 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde açılması gerekmekte olup hak düşürücü süre 01.01.2004 tarihinde dolmuştur.

Mahkemece bu hususun resen gözetilerek hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir.