Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2010/5339 K.2010/12815

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Uyuşmazlık, asıl davada 21.220,00 TL eski hale getirme bedeli, 8.250,00 TL kira alacağının tahsili, birleşen davada kiracı tarafından açılan 5.500,00 TL kiralanana yapılan faydalı ve zaruri masrafların tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, asıl davanın kısmen kabulü ile 14.260,00 TL tazminat bedeli ile 8.250,00 TL kira parasının davalıdan alınmasına birleşen davanın reddine karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına, takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre temyiz eden davalı vekilinin tazminat ve birleşen davaya ilişkin temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalı vekilinin kira alacağına ilişkin temyiz itirazlarına gelince ;

Davacı dava dilekçesinde kiralananın Kasım 2005 tarihinde terk edildiğini ileri sürerek terk tarihinden dava tarihine kadar 8250,00 TL. Kira alacağının tahsilini istemiştir. Davalı vekili kiralananın davacının bilgisi dahilinde terk edildiğini, terk edildikten sonra ... adlı 3. kişiye kiraya verildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davada dayanılan ve hükme esas alınan 01.08.2004 başlangıç tarihli ve beş yıl süreli kira sözleşmesi konunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede kiralananın boş depo olarak hurda ticareti olarak kullanılmak üzere davalıya kiralandığı, aylık kira bedelinin 750,00 TL olduğu ve peşin ödeneceği belirtilmiştir.

Davalı kira sözleşmesinin taraflarca yırtılmak suretiyle kira sözleşmesinin feshedildiğini ve Kasım 2005 tarihinde kiralananın terk edildiğini savunmuş davacı ise kira süresi bitmeden kiralananın terk edildiğini, mahkeme aracılığıyla 01.02.2006 tarihinde kiralananda tespit yaptırdığını belirtmiştir.

Öte yandan kiralananın terk edilmesinden hemen sonra kiraya verildiği iddia edilmiş ve davacı tanığı ... tarafından da kiraya verildiği hususu doğrulanmış olup hangi tarihte kiraya verildiği hususu açıklığa kavuşturulmamıştır

Kiralananın anahtarının usulüne uygun şekilde kiralayan davacıya teslim edildiğini yazılı delillerle kanıtlama yükümlülüğü davalı kiracıya aittir. (YHGK'nun 14.10.1998 tarih ve 1998/13-709,1998/722 K. Ve 12.7.2005 tarih ve 2006/6-89 Esas, 2006/89 K.) Anahtar teslim edilmediği sürece kiralananın kiracının işgalinde olduğunun kabulü gerekir.

Kiralayanın anahtarı almaktan kaçınması halinde kiracı tevdi mahalli tayini isteyip tayin edilecek yere anahtarı teslim etmesi ve bu durumu kiralayan bildirmesi gerekir. Kiracının kiralanana iade borcu ancak bu şekilde durumun kiralanana bildirildiği tarihte son bulur. Aksi halde kiracının kira parasını ödemek dahil olmak üzere sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleri devam eder.

Her ne kadar davacı kiracı tahliye ettiğini ileri sürmüş ise de anahtarı kiralayana teslim ettiğini yazılı delillerle ispat edememiştir Davacı tarafından davalı hakkında Erdek Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2006/9-3 D.İş. sayılı dosyası ile 01.02.2006 tarihinde yapılan tespit sonucu kiralananın son durumu tespit ettirilmiş olup bu tarih itibariyle kiralayanın tasarrufuna geçtiğinden kiralananın tahliye ve teslim edildiğinin kabulü gerekir.

Kiracının kira süresi sona ermeden kira sözleşmesini tek taraflı olarak feshederek kiralananı tahliye etmesi durumunda kural olarak kira süresinin sonuna kadar kira parasından sorumludur.Bununla birlikte davacı kiralayanın Borçlar Kanununu 98. maddesinin yollamasıyla 44. Maddesinden kaynaklanan yükümlülüğünden dolayı bu yerin yeniden kiralanması konusunda gayret göstermesi, böylece zararın artmasını önlemesi için kendisine düşen ödevi yapması gerekir.

Bu durumda davacının zararı tahliye tarihinden kiralananın aynı koşullarla yeniden kiraya verilebileceği tarihe kadar boş kaldığı süreye ilişkin kira parasından ibarettir.O halde mahkemece, kiralananın terk edildiği Kasım 2005 tarihinden tespit tarihi olan 01.02.2006 tarihi ya da yeniden kiraya verilme tarihinden hangisi önce ise bu tarihe kadar kira sözleşmesi gereğince ödenmesi gereken kira parası ile sorumlu tutmak bu tarihten sonra ise aynı koşullarla yeniden kiraya verilmesi için gereken makul sürenin tespiti ile oluşan sonuca göre bir karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün kira alacağına

hasren bozulması gerekmiştir.