Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2011/10857 K.2011/14910

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davalı ve davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kira alacağının tahsili ve tahliye istemli yapılan takibe vaki itirazın iptali davasıdır. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile kabul edilen asıl alacak miktarı üzerinden inkar tazminatına ve reddedilen kısım yönünden de davalı yararına kötü niyet tazminatına karar verilmiş, hüküm kabul edilen kısım yönünden davalı tarafından, davalı yararına takdir edilen kötü niyet tazminatı yönünden de davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı dilekçesinde ve beyanlarında taraflar arasındaki kira sözleşmesinde kira parasının her yıl TÜFE oranında arttırılacağının kararlaştırıldığını, buna göre 25.05.2007 tarihinde başlayan 2. dönem kirasının aylık 1000 TL, 25.05.2008 tarihinde başlayan 3. dönem kirasının 1100,00 TL 25.05.2009 tarihinde başlayan 4. dönem kirasının da arttırılmayarak 1100 TL olduğunu, davalı borçlunun takip tarihine kadar yaptığı ödemelerin kira borcunun tamamını karşılamadığını, ayrıca sözleşmede muaceliyet şartı olduğunu belirterek itirazın iptaline karar verilmesi talep etmiştir. Davalı kira sözleşmesinde kira bedelinin aylık 800 TL olduğunu, buna göre kira borcu bulunmadığını savunmuştur.

Taraflar arasındaki 25.05.2006 tarihli bir yılı süreli kira sözleşmesinin varlığı ve taşınmazın 02.09.2009 tarihinde davalı tarafından akdin tek taraflı fesih edilerek tahliye edildiği, hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, aylık kira bedelinin miktarı, kira alacağının hangi aya kadar talep edilebileceği (muaccelliyete ilişkin şartın uygulanıp uygulanmayacağı), takip tarihi itibari ile davalının ödenmeyen kira borcu bulunup bulunmadığı, inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatına ilişkindir.

Mahkemece karara esas alınan bilirkişi raporunda, davaya konu, ... İcra Müdürlüğünün 2009/14298 E. sayılı dosyasında kira miktarına açıkça itiraz edilmemiş olması karşısında kira bedelinin 1100,00 TL olduğunun kabul edildiği belirtilmiş ise de, dava, itirazın iptali davası olup, İtirazın kaldırılmasına ilişkin İİK'nun 63. maddesinin burada uygulanma imkanı yoktur.

Bu nedenle davacı takibe itirazında kira miktarını açıkça kabul etmemiş olmasına göre, yargılama sırasında, itirazları ile bağlı olmadığından, yeni itiraz sebepleri ileri sürebilir. Kira miktarının ne kadar olduğunu ispat yükü davacıya, kira bedelini ödediğini ispat yükü ise davalıya düşer.

Davalı kira bedelinin aylık 900,00 TL olduğunu iddia etmiş ise de, Kira Sözleşmesinin 3. maddesinde kira sözleşmesinin uzaması halinde kira bedelinin Yıllık Tüketici Fiyat Artış Endeksi oranında arttırılacağı, 4. maddesinde kira bedelinin gününde ödenmemesi halinde diğer aylara ait kira bedelinin muaccel olacağı taraflarca kararlaştırılmıştır.

Mahkemece yapılması gereken, kira sözleşmesine göre kira artış oranlarına göre her yıl uygulanacak aylık kira bedellerini tespit ederek (davacı tarafından 25.05.2009 tarihinden başlayan yeni dönem kirası da 1100 TL olarak talep edilmesine göre son dönem kirasında bu miktar aşılmadan), Davalının kira borçlarına ve aidat borçlarına mahsuben ödeme yapmış olmasına göre, sözleşme süresince ödenmesi gereken aidat ve kira borçlarından, davalı tarafından yapılan ödemeler mahsup edilerek,

takip tarihi itibari ile ödenmeyen kira borcu olup olmadığını belirlemek, takip tarihi itibari ile ödenmeyen kira borcunun olduğunun belirlenmesi halinde, sözleşmedeki muacceliyete ilişkin hüküm gereğince sonraki aylara ilişkin kira alacağı yönünde de, davacı tarafından itiraz edilmeyen davalı tarafından, taşınmazın tahliye edildiği 02/09/2009 tarihine kadar davalının sorumlu olacağı miktarı belirlemek ve kiralanın erken tahliye edilmesi nedeni ile davacı tarafından hükümdeki itiraz edilmeyen miktarı geçmemek üzere makul süre tazminatı belirleyerek sonucuna göre karar verilmesidir.

Ayrıca, erken tahliye nedeni ile tazminat istemlerinde, makul sürenin tespiti yargılamayı gerektirdiğinden, tazminat miktarının belirlenebilir olmaması nedeni ile bu kısıma ilişkin kabul edilen miktar üzerinden davacı yararına inkar tazminatına, ret edilen kısım yönünden de davalı yararına kötü niyet tazminatına hükmedilmesi doğru değildir. Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.