Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/17445 K.2013/519

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davacı ve davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava asıl davada fazla ödenen kira bedelinin ve depozitonun iadesi, karşı davada kira bedeli, mahrum kalınan kira bedeli, mecurun boş kalması nedeni ile ödenen aidat bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece asıl davanın reddine, karşı davanın kısmen kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Davacı-karşı davalı kiracılar vekili dava dilekçesinde, kiralananın tahliye edildiğini davalının dairenin boyanmasının istendiğini anahtarları teslim almaması üzerine kiralananın anahtarlarının notere tevdi edildiğini belirterek fazladan ödenen 2008 yılı ağustos ayı kirası olan 1800 TL ile kira başlangıcında ödenen 2000 USD depozitonun davalı kiralayandan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, davalı karşı davacı vekili ise cevap ve karşı davasında kiralananın anahtarının 17/09/2008 tarihinde notere tevdi edildiğini, sözleşmenin 4. Maddesi gereğince dairenin boyalı olarak teslim edilmesi gerektiğini,

savunmuş karşı davasında ise davalıların artış yapmayarak 2008 yılı 7. 8. aylar kira bedellerini eksik ödediklerini, 9. ayın kira parasını hiç ödemediklerini, mecurun 2009 yılı ocak ayında dahi kiralanamadığını, belirterek eksik ödenen 2008 yılı 7.8. aylar kira farkı 740 TL, 2008 yılı 9. ay kira parası olarak 2220 TL ve mecurun süresinden önce boşaltılması ve muacceliyet şartı ve mecurun boş kalması nedeni ile 2008 yılı 10.11.12. ve 2009 yılı 1. Aylara ait kira parası aidat yakıt vs ortak gider nedeni ile uğranılan zararlarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davaya dayanak yapılan ve hükme esas alınan 01/07/2007 başlangıç tarihli 1 yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Sözleşmenin 1. Maddesinde aylık kira bedelinin 1.850 TL olduğu, sözleşmenin 4. Maddesinde kiralanan dairenin boyası ve badanası yaptırılıp kiracının kullanımına bırakıldığı, kiracının kiralananı tahliye ederken boya ve badanasını yaptırıp teslim edeceği, sözleşmenin 7. Maddesinde sonraki yıllar için kira bedelinin %20 oranının altında kalmamak üzere İTO Tüketici endeksi oranında artırılacağı, sözleşmenin 13. Maddesinde kiracının kiralananı bilgi vermeksizin tahliyesi halinde tahliyenin kiralayan tarafından öğrenildiği tarihten itibaren 3 aylık kira bedeli ödeneceği kararlaştırılmıştır.

Sözleşmenin bu maddeleri geçerli olup tarafları bağlar. Kiracı anahtar teslimine kadar olan kira bedellerinden sorumlu olup Sözleşmenin yukarıdaki açık hükümleri karşısında 01/07/2008 tarihinden itibaren anahtar teslimine kadar artırılmış kira bedelini ödemesi gerektiği gibi tahliye sırasında da kiralanan dairenin boya ve badanasını yaptırmakla yükümlüdür.

Kiralanan yerin tahliye edildiğinin kabul edilebilmesi için, kiralananın filen boşaltılması yeterli değildir. Anahtarında kiralayana teslimi edilmesi gerekir. Kural olarak davalı kiracı anahtar teslim tarihine kadar ödenmemiş kira bedellerinden, erken tahliye durumunda ise anahtar teslim tarihinden itibaren taşınmazın aynı şartlarda kiraya verilebileceği makul süre kadar kira bedelinden sorumludur.

Kiralanan yerin filen boşaltıldığının ve anahtarın teslim edildiğinin kanıtlama yükümlülüğü kiracıya aittir. Kiracı tahliye tarihi olarak belli bir tarih göstermeden tahliye nedeni ile 2008 yılı ağustos ayı kirasının iadesini istemiştir. Öte yandan taşınmaza ait anahtarların ... Noterliğinin 17/09/2008 tarih ve 62715 sayılı emanet tespit tutanağı ile notere tevdi edilerek anahtar tesliminin kiralayana bildirildiği açıklanmasına rağmen dosya içerisinde bu bildirimin kiralayana tebliğ edildiğine ilişkin belge bulunmamaktadır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda anahtarların notere 17/09/2008 tarihinde teslim edildiği, kiracıların bu tarihe kadar kira bedellerinden sorumlu oldukları, taşınmazın 2 aylık sürede kiraya verilebileceği, 2008 yılı eylül ayı kira bedelinin 1850 TL olduğu, 2 aylık kira bedelinin 3700 TL olduğu, boya badana temizlik bedelinin 550 TL olduğu, toplam 6100 TL bedelden depozito bedeli 2000 USD nin dava tarihindeki karşılığı olan 3164,40 TL mahsup edildiğinde kiralayanın 2935 TL alacağının olduğu belirtilmiş, bilirkişi raporunda belirlenen 550 TL boya badana temizlik bedelinin ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin 2008/375 D.İş sayılı dosyasındaki bilirkişi raporunda belirtilen salonun duvarlarının boyanması ve temizlik bedeli olarak belirlenen 550 TL olduğu anlaşılmıştır.

Sözleşme gereğince 01/07/2008 tarihinden itibaren kira bedelinin %20 artırılacağı belirtilmesine rağmen bilirkişi raporunda artış yapılmaksızın kira bedelinin hesaplandığı, ayrıca sözleşmede tahliye halinde tüm dairenin boya badanasının yapılacağı öngörülmesine rağmen sadece kiralanan dairenin salonunun boya badana masrafının belirlendiği anlaşılmıştır. Bu sebeple bilirkişi raporu yetersiz olup hükme esas alınamaz.

Mahkemece kiralananın anahtarının notere teslim edildiğinin noterlikçe kiralayana bildirildiği tarihin tespiti ile bu tarihten itibaren sözleşmenin 13. Maddesindeki düzenleme ile taraflarca makul süre 3 ay olarak kararlaştırıldığından bu süre ve kira sözleşmesindeki artış hükmü de gözönünde bulundurularak kira miktarının belirlenmesi,

sözleşmenin 4. Maddesindeki düzenlemeye göre davacı karşı davalının tahliye sonrasında sadece kiralanan dairenin salonunun değil tamamının boya ve badanasını yapmakla yükümlü olduğundan gerekirse mahallinde yeniden keşif yapılmak suretiyle dairenin boya badanası için gerekli masrafın tespiti, davalı karşı davacı kiralayanın karşı dava dilekçesinde talep ettiği kira farkı talebi de dikkate alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile sözleşme hükümleri gözetilmeksizin karşı davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.