Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/6158 K.2012/11608

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde duruşmalı olarak temyiz edilmiş ise de, davada alacak istemi bulunmadığından nitelik itibariyle duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinden yapılmasına karar verilmiş olup, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kira sözleşmeninin sona ermesi nedeni ile tahliye istemine ilişkindir. Mahkemece, taraflar arasındaki sözleşmenin hasılat kirası niteliğinden olduğundan bahisle akdin sona ermesi nedeni ile davalının tahliyesine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya kapsamına, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerekçelere göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Hasılat kirasında kiralayan, kiracıya ücret mukabilinde hasılat veren bir malın veya hakkın kullanılmasını ve semerelerinin intifaını terk etmeği iltizam eder. Hasılat kirasını adi kiradan ayıran, özellikle işletme yükümlülüğüdür. Hasılat getiren bir şey, adi kiraya da verilebilir. Ancak taşınmaz, techizat ve mefruşatıyla birlikte ve işletme ruhsatı da devredilerek kiraya verilmiş ve ayrıca da kira bedeli kiralananın semere ve hasılatının da bir kısmını oluşturmuş ise sözü edilen unsurları taşıyan kira sözleşmesinin hasılat kirası olduğunun kabulü gerekir.

Somut olayda, Mülkiyeti... Büyükşehir Belediyesine ait taşınmaz, 04.06.1991 yılında İzulaş A.Ş.'ye kiraya verilmiş, sonrasında... Büyükşehir Belediyesinin uygun görmesi nedeni ile İzulaş A.Ş., BP Petrolleri A.Ş. ile 26.04.1995 başlangıç tarihli kira sözleşmesi imzalamıştır. Sonrasında 01.05.1995 tarihli belirsiz süreli akit ile BP Pertol A.Ş. tarafından , BP ye ait akaryakıt ve diğer ürünlerin satışının yapılması için ... İnş. Tur. A.Ş.'ye devredilmiştir.

Son olarak ta davacı ... İnş. Tur. A.Ş. ile davalı ...Transit Taş. Ve Pet. Tic. Ltd Şti arasında 14.03.2006 tarihi “protokol” başlıklı sözleşme ile 8537 a 1 parselde kayıtlı 16.223 m2 mesahalı taşınmaz üzerinde BP ile sözleşmeli akaryakıt Satış ve Servis İstasyonunun, İşletmeciliğinin 5 yıl süre ile 285.000 USD + KDV ile davalıya devredilmesi konusunda sözleşme imzalanmıştır.

Sözleşmede kiralananın işletme ruhsatının devrine ilişkin hüküm bulunmadığı gibi, keşfen yapılan tespitte de işletme ruhsatının davalı şirkete ait olduğu görülmüştür. Bu nedenle taraflar arasındaki sözleşmenin adi kira sözleşmesi niteliğinde olduğunu kabulü gerekir. Adi kira sözleşmesine tabi taşınmazın B.K.'nun tabi olması halinde akdin sona ermesi halinde kiracının bu nedenle tahliyesi mümkün ise de, kiralananın 6570 Sayılı Yasaya tabi olması halinde yasanın 7. maddesindeki

./..

sebepler olmaksızın, akdin sona ermesi nedeni ile tahliyesi talep edilemez. 6570 sayılı Yasanın uygulama alanını belirleyen 1. maddesinde iki koşul ileri sürülmüştür. Birinci koşul; kiralanan taşınmazın üstün vasfının musakkaf bulunması, ikinci koşul ise. Belediye sınırları içinde veya iskele, liman ve istasyonlarda bulunmasıdır.

Davaya konu taşınmazda mahallinde keşif yapılmış ve taşınmaz üzerindeki yapıların musakkaf olduğu belirtilmiş, ise de, alınan raporda kiralananın üstün vasfının musakkaf olup olmadığı tartışılmamıştır.

Taraflar arasındaki “protokol” başlıklı kira sözleşmesinde kiralananın “ 8537 a 1 parselde kayıtlı 16.223 m2 mesahalı taşınmaz üzerinde BP ile sözleşmeli akaryakıt Satış ve Servis İstasyonunun işletmeciliği olduğunun beyan edilmesine” dava dilekçesinde “8537 a 1 parselde kayıtlı 16.223 m2” miktarı taşınmazdan tahliyesinin talep edilmesine göre, daha önceki sözleşmelerde getirtilerek, mahallinde yeniden keşif yapılarak, taşınmazın üstün vasfının musakkaf olup olmadığı değerlendirilerek,

kiralananın Borçlar kanununa mı yahut 6570 Sayılı yasaya mı tabi olduğu belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, kira sözleşmenin hasılat kirası olduğundan bahisle davalının tahliyesine karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.