Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/9518 K.2012/17165

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir

Davacı vekili dava dilekçesinde.davalının 30.7.2008 başlangıç tarihli sözleşme ile kiracı olduğunu, 30.7.2008 tarihinden itibaren kira bedellerini ödemediğini, 30.7.2008-30.7.2009 tarihler arasında ödenmeyen kira bedellerinin tahsili için ...

15. İcra Müdürlüğünün 2009/16380 sayılı dosyası ile takip yaptığını, taşınmazın 18.5.2010 tarihinde tahliye edildiğini, bu takip için aylık 800.- TL ödemesi koşuluyla anlaştıklarını, davalının ödeme planına uymadığını, ayrıca 30.7.2009 tarihinden tahliye tarihine kadar 30.5.2010 tarihler arası kira bedelinin ödenmesi için ...

18. İcra Müdürlüğünün 2011/1648 esas sayılı dosyası ile takip yaptığını davalının bu takibede haksız olarak itiraz ettiğini belirterek Ankara 18. İcra Müdürlüğünün 2011/1648 esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptaline ve %40 icra inkar tazminatı verilmesini istemiştir. Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı haldi duruşmalara katılmadığı gibi cevapta vermemiştir

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunun 114/g maddesinde gider avansı dava şartı olarak düzenlenmiştir. Aynı Kanunun 448. maddesine göre “Bu kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanır.” 450.maddesinde ise “1086 Sayılı Hukuk Usulü Muhakemeler Kanunu ek ve değişiklikler ile birlikte kaldırılmıştır.”düzenlemesi mevcuttur.

Anılan düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere 6100 sayılı HMK hükümleri tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal yürürlüğe girecektir. HMK.nun 115/2 ve 120. maddelerinden ve 30.09.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan HMK gider avansı tarifesinin 1 ve 6. maddelerindeki düzenlemelerden gider avansının davanın açılması sırasında alınmasının şart olmadığı mahkemenin sonradan da bu eksikliği kesin süre vererek ikmal ettirebileceği anlaşılmaktadır.

Davanın açıldığı tarihte eksik veya hiç gider alınmamış olsa bile gider avansı dava şartı olmakla hüküm verilinceye kadar ikmal ettirilebilir. Bu durum davanın her aşamasında resen gözetilmesi gerekir. Gider avansının yatırılmaması halinde dava usulden red edilir.

HMK. 324. madde de delil avansı düzenlenerek ; "Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Taraflardan biri avans yükümlülüğüne yerine getirmezse, diğer taraf bu avansı yatırabilir. Aksi halde talep olunan delilin ikamesinden vazgeçmiş sayılır" hükmüne yer verilmiştir. .

Somut olaya gelince; mahkemece eksik gider avansının ikmal edilmesi hususunda davacıya 29.11.2011 tarihli ara kararında iki haftalık kesin süre verilmiş ise de, talep edilen giderlere nelerin dahil olduğu, bu giderler içinde delil ikamesine yönelik gider olup olmadığı ve miktarı belirtilmemiştir. Dolayısı ile talep edilen avansın gider avansı veya delil ikamesi avansı olup olmadığı denetlenememektedir. Zira yukarıda açıklandığı gibi gider avansı dava şartı iken delil ikamesi avansı dava şartı olarak nitelendirilmeyecektir. Delil ikamesi avansının verilen kesin süre içinde yatırılmaması dava şartı nedeni ile davanın reddini gerektirmeyecektir. Taraf belirlenen sürede delil avansı giderini yatırmazsa dayandığı o delilinden vazgeçmiş sayılır.

Mahkeme, dava şartı olarak belirlediği gider avansına yönelik ara kararında gider avansını oluşturan harç, tebligat gibi gider gerektiren işlemleri kalem kalem açıklamalı, her kalemin miktarını ayrı ayrı göstermeli, dava şartına yönelik gider avansı ilgili olarak, verilen kesin sürede yatırılmamasının sonuçlarını da duruşma zaptına açıkça yazmalıdır. Bu işlemlerin yapılmaması halinde verilen süre hukuki sonuç doğurmaz.

Öte yandan 6.3.2012 tarihli oturuma davacı vekili ve davalı katılmadıkları gibi mazerette bildirmemişlerdir. Bu nedenle davanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulmasına karar verilmiştir.