Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2013/6248 K.2014/1858

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı istirdat davasına dair karar, davacı ve davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, kiracı tarafından fazladan ödenen kira bedellerinin fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 28.757 TL sinin istirdadı istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 14.882,85 TL nin davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu taşınmazı davalı dernekten kiraladığını,ancak daha sonra Milli Emlak Dairesince yapılan ihale sonucu yeniden kiracı olduğunu, dava dışı Milli Emlak Dairesinin Ankara 20. Asliye hukuk Mahkemesi’ nin 2000/718 Esas sayılı dosyası ile açtığı dava sonunda davalı derneğin kendilerinden tahsil ettiği 24.000 USD kira yönünden davanın kabul edilerek davalı dernekten tahsiline karar verildiğini,bu süreç devam ederken davalı derneğe 10.05.2000 tarihinde 14.882,85 TL, 25.6.2001 tarihinde 4.625 TL, 18.09.2001 tarihinde 4.625 TL,

17.12.2001 tarihinde 4.625 TL olmak üzere toplam 28.757,81 TL ödeme yaptıklarını, davalı derneğin Ankara 24. İcra müdürlüğü’nün 2005/5436 Esas sayılı dosyası ile 1.5.2001-1.7.2005 tarihleri arası kira alacağının tahsili için takip başlattığını, takibe yaptıkları itiraz üzerine Ankara 2. Asliye hukuk Mahkemesi 2007/151 Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasının reddedildiğini, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini, davalı derneğin kendilerinden kira alacağı istemesinin hukuki dayanağının kalmadığını,

yine davalının kira alacağının tahsili için Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1878 ve 5514 Esas sayılı dosyaları ile icra takibi başlattığını, bu takip dosyalarına ait borcun itirazı kayıt ile kendileri tarafından ödendiğini, aralarında 29.05.2007 tarihinde Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/151 Esas sayılı dosyasındaki haklar saklı kalmak koşulu ile protokol yaptıklarını, bu anlatılanlar ışığında davalı derneğin hukuki dayanağı olmadan tahsil ettiği kira bedellerinden şimdilik 28757 TL'nin istirdadını istemiştir.

Davalı vekili zamanaşımı itirazında bulunmuş, tahsil ettikleri kira bedellerinin Ankara 20. Asliye hukuk Mahkemesi’ nin 2000/718 Esas sayılı kararı gereğince Maliye Hazinesi ne ödenmesine karar verildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece bilirkişi raporu doğrultusunda 14.882,85 TL nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

1- Davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelemesinde;

Taraflar arasında imzalanan 01.05.2000 başlangıç tarihli ve 10 yıl süreli kira sözleşmesinin varlığı hususunda anlaşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede aylık kira bedeli 2.000 USD olarak belirlenmiştir.

Taraflar arasında imzalanan 29.5.2007 tarihli fesih ve ibra başlıklı protokolün incelenmesinden imza tarihi itibarı ile sözleşmeyi Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2007/151 sayılı dosyasında devam eden haklar saklı kalmak koşulu ile feshettikleri görülmektedir.

Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2000/178 Esas sayılı dosyasının incelenmesinden davacısının Maliye Hazinesi, davalısının T.. D.. olduğu, dava konusunun Maliye Hazinesinin onayı olmadan davalı derneğin dava konusu taşınmazı M..Tic.A.Ş.'ye kiraya verip 1 yıllık kira bedeli 24.000 USD yi peşin aldığı iddiasıyla bu bedelin tahsilinin istendiği, mahkemece kamu tüzel kişiliği bulunmayan derneğin taşınmazı kiraya verme yetkisi bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile tahsil edilen 24.000 USD nin davacıya ödenmesine karar verildiği, kararın 04.04.2002 tarihinde onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.

Kiraya veren davalı dernek Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1878 Esas sayılı dosyası ile davalı kiracıdan 01.08.2005-31.01.2007 arası kira alacağı olarak 34.000 USD, Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2007/5514 Esas sayılı dosyası ile 01.02.2007-01.05.2007 arası kira alacağı olarak 8.000 USD kira alacağı talep etmiştir. Davacı kiracı takip dosyalarına olan borcu 01.03.2007 ve 30.05.2007 tarihlerinde ödeyerek takip dosyalarını kapatmıştır.

Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2007/151 Esas sayılı dosyasının incelenmesinden davacısının kiraya veren davalı dernek, davalısının ise kiracı davacı şirket olduğu, derneğin Ankara 24. İcra Müdürlüğü’nün 2005/5436 Esas sayılı dosyası ile 01.05.2001-01.07.2005 tarihleri arası kira alacağının tahsili için takip başlattığı, takibe vaki itiraz üzerine itirazın iptali davası açıldığı, Mahkemece, davacı Derneğin Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2000/178 Esas sayılı dava dosyasının sonucunu bildiğinden bahisle kötü niyetli olduğu ve kira parasını talep edemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği,

kararın bozulması üzerine yerel mahkemenin önceki hükmünde direndiği, direnme kararının temyizi sonucu Hukuk Genel Kurulu 2007/6-781 sayılı ve 31.10.2007 tarihli kararı ile davalı derneğe yapılan 27.03.2001 tarihli ihtarname ile sözleşmenin sona erdirildiğinin bildirildiği, bu durumda itirazın iptali davasının reddi kararının doğru olduğu gerekçesiyle direnme kararının doğru olduğu benimsenerek yerel mahkeme kararının onanmasına karar verildiği ve hükmün 24/06/2008 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Mahkemece sözleşmenin 16/03/2001 tarihinde sona erdiğine dair kesinleşmiş mahkeme kararı dikkate alındığında, 16/03/2001 tarihinden önceki döneme ait kira parasını kiracı davacının kiraya veren davalıya ödeme yükümlülüğü bulunduğuna, davacı tarafından bu dönemle ilgili olarak Maliye Hazinesine yapılmış bir ecrimisil ödemesi de bulunduğu iddia edilmediğine göre 16/03/2001 tarihinden önceki dönemle ilgili yapılan kira ödemesinin istirdatı mümkün olmadığından 16/03/2011 tarihinden önceki dönemle ilgili kira ödemesinin istirdadı davasının reddi gerekir.

16/03/2001 tarihinde kira ilişkisi sona erdiğinden sonraki dönemle ilgili yapılan ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümlerine tabi olduğuna ve 24/06/2008 tarihinden itibaren bir yıl içerisinde dava açılmadığından zamanaşımı süresinin dolduğunun anlaşılmasına göre, 06/03/2001 tarihinden sonraki dönemle ilgili kira ödemesinin istirdadı yönünden zamanaşımı nedeniyle davanın reddi gerekirken alacağın sözleşmeye dayandığı gerekçesi ile zamanaşımı itirazı yerinde görülmeyerek davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

2-Davacının temyiz itirazlarına gelince;

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir ancak, davacı fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak dava dilekçesinde Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1878 ve 5514 Esas sayılı dosyalarına yapmış olduğu ödemelerinin de istirdadını talep ettiği halde, mahkemece davacının bu takiplerden önce ödediğini beyan ettiği 28.757 TL yönünden inceleme yapılmış ise de, Ankara 23. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1878 ve 5514 sayılı takip dosyalarına yapılan ödemelerin istirdadı isteme yönünden inceleme yapılmaksızın fazla istemin reddine karar verilmesi doğru değildir.

Hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.