Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/11894 K.2015/846

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı menfi tespit davasına dair kararın temyiz incelemesi duruşmalı olarak davacı ve davalı tarafından süresi içinde istenilmekle gün tayin edilerek taraflara gönderilen davetiyelerin tebliğ edilmesi üzerine belli günde davacı vekili Av. S.. A.. ve davalı vekili Av. F.. Ş.. geldiler. Hazır bulunanların sözlü beyanları dinlendikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Uyuşmazlık, davacı kiraya verenin hakkında yapılan icra takibi dolayısıyla borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının 33.698.05 TL borçlu olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin istemin ve davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesi üzerine, hüküm davacı vekili ve davalı vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1-Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına, takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre temyiz eden davalı vekilinin vekalet ücreti dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

İcra takibinde ve davada dayanılan ve hükme esas alınan 20.08.2010 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşme ile ... uçak davalı kiracıya kiralanmıştır.

Sözleşmenin özel şartlar bölümü 4 / e maddesinde, kiraya verenin bugüne kadar olan uçuş saatleri ve sorumlulukları kabul ettiği, bundan doğacak olan masrafları üstleneceği, kiracının uçağı işletmesine devraldığı motor, pervane ve uçuş saatinden geçerli olmak üzere uçağın 50-100 ve 200 saatlik bakımlarından ve uçağın uçuşa elverişiliklerini yaptırmaktan sorumlu olduğu, ancak uçağı devrederken uçuşa elverişli olarak devredeceği ya da uçuşa elverişlilik masraflarını karşılayacağı, 4 / h maddesinde, kiracının uçuş saati olarak aylık 50 Dolar ödeyeceği, 4 / ı maddesinde de, kiraya verenin ...

Kulübü'ne olan 12.000 Dolarlık borcunun kiracı tarafından ödendiği, bu meblağın yapılacak uçuş saatlerinden 240 saati karşılamak suretiyle düşüleceği kararlaştırılmıştır. Bu şartlar geçerli olup tarafları bağlar.

Davalı kiracı, sözleşme gereğince davacı kiraya verenin sorumluluğunda olmasına karşın, kendisi tarafından yapılan kiralanan uçağın zorunlu masraflarının tahsili için davacı hakkında İstanbul 21. İcra Müdürlüğü'nün 2012 / 2207 sayılı dosyası ile 24.02.2012 tarihinde icra takibi başlatmıştır. Takip itiraz edilmeksizin kesinleşmiştir. Davacı 16.03.2012 tarihinde açmış olduğu işbu dava ile söz konusu icra takibi dolayısıyla borçlu olmadığının tespitini talep etmektedir.

Sözleşmenin özel hükümleri gereği davacı kiraya veren kiralanan uçağın bakım ve onarım masraflarından sorumludur.

Bu konuda davalının sunmuş olduğu ticari defterler, belge ve faturalar ile mahkemece yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporunda uçağın uçuşa elverişli hale getirilmesi için yapılan bakım ve onarım masraflarının 12.556.45 TL olduğu saptanmış, bu bedele sözleşme gereği davalının davacı adına İstanbul Havacılık Kulübü'ne yapmış olduğu 12.000 Dolar karşılığı 21.141.60 TL ödeme de eklenerek davacının sorumlu olduğu borç miktarı 33.698.05 TL olarak hesaplanmıştır.

Her şeyden önce icra takibinin konusunu davalının davacının sorumluluğunda olmasına karşın kendisi tarafından uçak için yapılan zorunlu masraflar, bakım ve onarım giderleri oluşturmaktadır. Hesaplamaya dahil edilen 12.000 Dolar davalının sözleşme gereğince ödemesi ve kira bedelinden mahsup edilmesi gereken bir miktar olup, davalı tarafından icra takibinde ve takip talepnamesinde alacağın kaynağı uçak için yapılan zorunlu masraflar olarak gösterilmiştir.

İşbu davanın konusu ise, anılan icra takibi dolayısıyla borçlu olunmadığının tespitidir. Bu durumda mahkemenin uyuşmazlığı bu çerçevede inceleyip değerlendirmesi gerekir.

Kaldı ki, yukarıda açıklandığı üzere, 12.000 Dolarlık ödeme kira bedeline mahsuben davalı kiracı tarafından ödenmesi gereken bir miktar olup, kira sözleşmesi halen feshedilmemiş olduğundan ve geçerliliğini sürdürdüğünden, bu bedel ancak kira sözleşmesinin sonunda davalının ödemesi gereken kira borcunun bu miktarın altında kalması halinde, fazla ödenen kira parası olarak talep konusu yapılabilir.

Bu itibarla mahkemenin 12.000 Dolarlık ödemeyi inceleme ve değerlendirme dışında tutarak uyuşmazlık hakkında karar vermesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurması doğru olmadığı gibi, davadaki istek borçlu olunmadığının tespiti iken, bilirkişi raporu çerçevesinde davacının 33.698.05 TL borçlu olduğunun tespitine karar verilmesi de usul ve yasaya aykırıdır.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.