Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/12997 K.2015/9507

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davacı ve bir kısım davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Uyuşmazlık kiralanan taşınmazlara yapılan faydalı ve zorunlu masraf bedellerinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davalılar İ.. N.. Ö.. ve H.. Ö..’e karşı açılan davanın husumet yönünden reddine, davalı M.. M.. Ö.. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm davacı ve davalılardan M.. M.. Ö.. ve İ.. N.. Ö... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde. Müvekkilinin 331 m2 yüzölçümündeki boş dükkanı restoran olarak işletmek üzere kiraladığını, dükkan içerisinde tadilat yapıp restoran işletilmesine uygun şekilde döşendiğini, sözleşmede müvekkilinin dükkana yapmış olduğu tüm demirbaşları geri alabileceğinin öngörüldüğünü, yapılan icra takibi üzerine müvekkilinin dükkanı tahliye etmek zorunda kaldığını, Müvekkili şirket Müdürü K..B..’ın ....Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

D.İş sayılı dosyasında yapılan masraf bedellerini tespit ettirdiğini, .. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında açtığı davada ise tadilat için yapılan harcama faturalarının müvekkili şirket adına olduğu gerekçesiyle davanın reddedildiğini, bahsedilen dosyada delillerin büyük ölçüde toplandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, müvekkili tarafından davalılara ait dükkana yaptığı ve kira sözleşmesi gereği ödenmesi gereken masraf bedeli olarak 48.360.-TL'nin yapıldığı tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı M..M.. Ö.. vekili ile diğer davalılar tarafından ayrı ayrı sunulan cevap dilekçelerinde ise özetle. Kira sözleşmesine konu dükkanların mülkiyetinin İ.. Ö.. ve H.. Ö..’e ait olmadığını, 2-3-4-5 nolu dükkanların malikinin M.. Ö.. olduğunu, İ.. Ö.. veya H.. Ö..'e husumet düşmeyeceğini, kiracı şirketin ...

İcra Müdürlüğü'nün ...sayılı dosyasında, 22-10-2002 tarihli kira sözleşmesine aykırılıktan kesinleşen takibe istinaden C-blok 2 ve 3 nolu dükkanlardan 01-04-2004 tarihinde tahliye edildiğini, ....İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında ise, 24-12-2002 tarihli kira sözleşmesine aykırılıktan dolayı C-blok 4 ve 5 nolu dükkanlardan 01-04-2004 tarihinde tahliye edildiğini, tahliye esnasında kiracı şirketin bütün menkul mal ve eşyalarını, demirbaşlarını aldığını, tahliye tarihlerinden sonra, aradan geçen süre nazara alındığında davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, davacının tahliyesinden sonra,

dükkanları üçüncü kişilerin kiraladıklarını, iştigal konularıyla ilgili olarak tadilat, değişiklik yaptıklarını, davacının kiralananlarda hiçbir malının kalmadığını, evvelce aynı konuda ....Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında açılan davanın reddedildiğini, belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. Mahkemece davacının 4 ve 5 nolu dükkanları işlettiğinin tanık beyanları ile anlaşıldığı belirtilerek davalı M... M..

Ö.. aleyhine açılan davanın 11.693,47 TL yönünden kabulüne fazlaya ilişkin talebin reddine, davanın davalılar İ.. N..Ö... ve H.. Ö.. yönünden husumetten reddine karar verilmesi üzerine hüküm davalılardan M... M.. Ö.. ve İ... N...Ö... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dosya kapsamına toplanan delillere mevcut deliller takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre taraf vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir. 2-) Davacı vekilinin kiralanan taşınmazlar hakkındaki mahkemenin kabulüne yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Dosya arasında bulunan 22.10.2002 başlangıç tarihli 1 yıl süreli kira sözleşmesi ile C Blok 2 ve 3 nolu dükkanlar, 24.12.2002 başlangıç tarihli 1 yıl süreli kira sözleşmesi ile ise C blok 4 ve 5 nolu dükkanlar davacıya kiraya verilmiş olup, bu kira sözleşmelerine dayalı olarak davacı hakkında yazılı tahliye taahhütleri nedeni ile kiralananların tahliyesi için ...

İcra Müdürlüğünün .... sayılı icra takibi dosyaları ile başlatılan icra takipleri sonucunda, davacı sözleşmelere konu 2, 3, 4 ve 5 nolu dükkanlardan 01.04.2004 tarihinde icra kanalıyla tahliye edilmiştir. Davalılar da cevap dilekçelerinde kiralananların C blok 2, 3, 4 ve 5 nolu dükkanlar olduğunu beyan ettiği halde mahkemece ....

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında yapılan keşif sırasında dinlenen tanıkların beyanlarına göre kiralananın 4 ve 5 nolu dükkanlar olduğu belirtilerek dört dükkan yerine sadece bu iki dükkan için tadilat bedelleri hesaplanmak suretiyle hüküm verilmiş olması doğru değildir.

3-) Davacı ve davalı vekilinin hüküm altına alınan tadilat bedellerine yönelik temyiz itirazlarına gelince; Kiracı tarafından akdi ilişkinin devamı sırasında kiralanana değer artırıcı masraf ve harcamaların yapılması durumunda vekaletsiz iş görme hükümlerine göre 6098 sayılı TBK.530 (818 sayılı B.K.'nun, 414. Md.) maddesi masraf ve harcamaların kiraya verenden istenebilmesi mümkündür. Kiralananda yapılan imalatların, imal tarihindeki değerleri, yıpranma durumları, faydalı ve zorunlu yada lüks imalat olup olmadıkları ayrıntılı olarak belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.

Mahkemece hükme esas alınan, ..Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında yapılan keşif sonucu 20.09.2012 tarihli bilirkişi kurulu raporunda ise, yapılan tadilat, değişiklik ve ilavelerin dava tarihi (03.09.2009) itibarıyla değeri belirlenerek bu değerden %10 oranında yıpranma payı düşülmüş ayrıca davacı tarafından elektrik işleriyle ilgili olarak sunulan fatura bedelleri de eklenerek dava tarihi itibarıyla toplam 18.429,49 TL masraf yapıldığı belirtilmiştir.

Yapılan imalatların hangisinin zorunlu ve faydalı masraflar hangilerinin lüks masraflar olduğunun belirlenmesi, 6098 sayılı TBK.530 (818 sayılı B.K.'nun, 414. Md.) maddesi gereğince zorunlu ve faydalı masrafların kira sözleşmesinin başlangıcında yapılmış olduğu kabul edilerek bu tarihteki yıpranma payı düşülmüş rayiç bedelleri üzerinden değerlendirme yapılması gerekirken eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

Öte yandan ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında davacı şirketin yetkilisi tarafından açılan davada mahkemece davacının aktif husumet yokluğu nedeni ile davanın reddine karar verilmiş olup eldeki davada mahkemece ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dava dosyasındaki 20.09.2012 tarihli bilirkişi kurulu raporu hükme esas alınmıştır.

Ancak anılan dava dosyasında 11.06.2010 tarihinde ilk kez keşif yapılmış olup İnşaat mühendisi bilirkişi tarafından sunulan 30.06.2010 tarihli bilirkişi raporunda dükkanlarda yapılan tadilatların maliyetleri hesaplanmış, tarafların bilirkişi raporuna itirazları üzerine bu kez 20.04.2012 tarihinde mahallinde 2. Kez keşif yapılarak bu kez keşfe katılan bilirkişilerce 20.09.2012 tarihli bilirkişi kurulu raporu hazırlanmış olup her iki bilirkişi raporunda da imalat bedelleri bakımından farklılıklar bulunduğu görülmektedir.

Örneğin 20.09.2012 tarihli bilirkişi raporunda, taban laminant, tavan ve duvarlar için ahşap tadilat açıklamasıyla 2 nolu dükkan için toplam 1508.-TL tadilat masrafı belirlenmişken, 30.06.2010 tarihli bilirkişi raporunda ise 2 numaralı dükkanın tabanının laminant parke kaplama olduğu tavan ve duvarlarının ise ahşap lambri kaplı olduğu toplam tadilat giderinin ise 5141.-TL olduğu belirtilmiştir.

Bu sebeple bilirkişi raporları çelişkili olduğundan mahkemece çelişki giderilmeksizin hükme esas alınan rapora neden itibar edildiği de açıklanmaksızın 20.09.2012 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulmuş olması da doğru görülmemiştir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.