Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2015/5278 K.2015/11372

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair kararın temyiz incelemesi duruşmalı olarak davacı ve davalılar tarafından süresi içinde istenilmekle gün tayin edilerek taraflara gönderilen davetiyelerin tebliğ edilmesi üzerine belli günde davalılar vekili Av.R. A. ve Hazine vekili Av.H. S. geldiler. Hazır bulunanların sözlü beyanları dinlendikten sonru, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kira sözleşmesine aykırı olarak alınan fazla kum ve çakıl bedeli ile ödenmeyen kira bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne, 1.175.054,40.-TL kum-çakıl bedeli ve 50.534,38.-TL kira bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmiş, hüküm davacı ve davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya kapsamına, toplanan delillere mevcut deliller mahkemece taktir edilerek karar verilmiş olmasına ve taktirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı ve davalılar vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı vekilinin kira alacağına yönelik temyiz itirazına gelince;

Davaya dayanak ve hükme esas alınan 12/12/2001 tanzim tarihli ve 8 yıl süreli kira sözleşmeleri ile 68.635 m2 ve 68860 m2'lik sahalar her bir kiralanan sahadan 180.000 m3 kum ve çakıl malzemesinin çıkarılması amacıyla davalı şirkete kiraya verilmiştir. Sözleşmede 68.635 m2 sahanın 8 yıllık kira bedeli 156.750.-TL, 68.860 m2'lik sahanın 8 yıllık kira bedeli ise 157.000.-TL olarak belirlenmiştir.

Kira sözleşmelerinin 3.maddesinde "sahadan alınacak malzemenin, kira süresi sona ermeden bitmesi halinde, kalan süreye ait kira bedelinin tamamının tahsil edileceği ve sözleşmenin sona ermiş sayılacağı" kararlaştırılmıştır. Bu şart geçerli olup, tarafları bağlar.

Davalı kiracı tarafından 8 yıllık sözleşme süresi içerisinde çıkarılacak malzeme miktarından fazlasının sözleşme süresi bitmeden çıkarıldığı, 12/10/2004 tarihinde tespit edildiğine ve bu husus mahkemeninde kabulünde olduğuna göre sözleşmelerin 3.maddesindeki düzenleme gereğince davalı kiracı şirketin sözleşme süresi sonuna kadar olan ödenmemiş kira bedelinden sorumlu tutulması gerekirken 5177 sayılı Maden Kanununda değişiklik yapılmasına dair Kanunun yürürlüğe girdiği 05/06/2004 tarihine kadar hesaplanan kira bedelinden sorumlu tutulması doğru değildir.

3- Davalılar vekilinin kira alacağının davalılar Kazım, Nazım ve H.. E..'ten tahsiline ilişkin olarak kurulan hükme yönelik temyiz itirazlarına gelince; Kira sözleşmeleri kiracı sıfatıyla davalı E.. M..ina Sanayi Tic.A.Ş. tarafından imzalanmış olup, sözleşmede şahsi kefaletleri de bulunmayan şirket ortakları diğer davalıların kira alacağından sorumlu tutulması mümkün olmadığından mahkemece davalılar Kazım, Nazım ve H.. E.. hakkındaki davanın sıfat yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken adı geçen davalılar yönünden işin esası hakkında yazılı şekilde karar verilmesi de doğru değildir. ./..