Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/4197 K.2023/3705

Taraflar arasındaki asıl davada menfi tespit, birleşen davada alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne-kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın taraflar vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalının istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleşen davada davacı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 07.11.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde asıl ve birleşen davada davacı vekili Avukat ... ile asıl ve birleşen davada davalı vekili Avukat Abdullah Avcı'nın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı yüklenici vekili asıl ve birleşen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Yozgat ili, Boğazlıyan ilçesinde Güneş Enerjili Elektrik Santrali yapılmasına ilişkin olarak dava dışı iş sahibi ile 17.12.2014 tarihli “Mühendislik, Tedarik ve İnşaat Sözleşmesi” imzaladıklarını, GES santralinin tüm yapım ve inşa işleri için alt yüklenici olan davalı şirket ile anlaştıklarını, davalı şirket yetkilisi Ali Ekşi’nin 31.08.2016 tarihinde e-posta göndererek mekanik işlerin % 94-95'nin, elektrik işlerinin ise % 94-70'nin bittiğini belirttiğini ve hak ediş ödemesi talep ettiğini,

talep edilen miktarın bir kısmının dava konusu çek keşide edilerek kalan kısmının ise nakit ve diğer çeklerle ödendiğini, işin ne kadarının yapıldığının tespiti için özel bir şirket aracılığı ile inceleme yaptıran müvekkilinin davalı şirketin mekanik işlerin %95'ni değil %53,3'nü bitirdiğini, elektrik işlerinin ise %70'nin değil %20'sinin bitirdiğini tespit ettirdiğini, ayrıca Boğazlıyan Sulh Hukuk Mahkemesinin 2016/10 D.İş. dosyası ile tespit yaptırıldığını, davalının belirttiği oranda işin yapılmadığının anlaşıldığını, bu nedenle 08/02/2017 tarihli,

8042912 no.lu ve 144.000,00 TL bedelli çek nedeni ile borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında davaya konu çekin tahsil edilmesi üzerine davaya alacak davası olarak devam etmiştir.

2. Birleşen dosyada davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin davalı şirkete aradaki ... sebebi ile toplamda 1.345.200,00 TL ödeme yaptığını, ancak mahkeme tarafından yapılan tespitte işlerin aslında beyan edildiği gibi bitirilmediği gerçeğinin ortaya çıktığını, dolayısıyla davalı şirket tarafından yapılan işlerin piyasa rayiç değerinin tespiti ile müvekkil şirket tarafından ödenen bedelden düşülerek kalanın iadesi için şimdilik 10.000,00 TL’nin tahsilini talep etmiş, 05.01.2022 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 366.000,00 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı iş sahibi vekili asıl ve birleşen davaya karşı cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında sözlü eser sözleşmesi ilişkisinin kurulduğunun ihtilaf konusu olmadığını, fatura edilen ve ödemesi yapılan işlerin eksiksiz olarak yapılıp, teslim edildiğini, müvekkil şirket yetkilisi Ali Ekşi tarafından gönderilen 31/08/2016 tarihli elektronik postada, panel harici konstrüksiyon mekanik işlerin %95’inin, elektrik montajın ise %70’inin tamamlandığı ve ödeme yapılması gerektiği belirtildiğini, taraflar arasında cari hesap ilişkisi söz konusu olduğunu, müvekkilinin yükümlendiği ve tamamlanan işler açısından faturalar kestiğini,

buna istinaden davacı şirket 6762 sayılı TTK'nın 23/II. maddesine göre 8 gün içinde kendisine gönderilen faturalara yönelik herhangi bir itiraz ileri sürmediğini, hatta müvekkili firmaya ödemeler yapılarak fatura içeriğinin kesinleştiğini, bu nedenle faturaların sözleşme kapsamındaki işler için düzenlendiği ve faturalara istinaden ödeme yapıldığının kabulü gerektiğini, davacı şirket tarafından eksik ve tamamlanan işlerin tespiti amacıyla gerek dava dışı özel şirkete gerekse Boğazlıyan Sulh Mahkemesinde (2016/10 D.İş) yaptırılan tespiti kabul etmediklerini, davacı şirket tarafından yaptırılan her iki tespit de tek taraflı,

müvekkilinin katılımı sağlanmaksızın yapıldığını, hükme esas alınamayacağını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; davalının yaptığı iş miktarı, eksik işin başkasına tamamlatılmış olması da bir bütün halinde değerlendirildiğinde davacının davalıya toplam 436.150,69 TL fazla ödemesi olduğu belirtilerek asıl davanın kabulü ile 144.000,00 TL alacağın davalıdan tahsiline, birleşen davanın ise kısmen kabulü ile 10.000,00 TL’nin dava, 282.150,69 TL'nin ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

1. Davacı vekili; bilirkişi raporuyla tespit edilen 510.000,00 TL alacaktan sadece davalı şirketin ticari defterlerinde borç olarak görünen 73.849,31 TL'nin mahsup edilerek birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle kararı istinaf etmiştir.

2. Davalı vekili; tespit dosyasında müvekkilinin katılımı olmadan tek taraflı alınan bilirkişi raporuna itibar edilmesinin doğru olmadığını, müvekkil şirketin sözleşme uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, davalı şirket saha sorumlusu olan Oğuzhan Şimşek tarafından imzalanan 29/07/2016 tarihli tespit tutanağında yapılan işlerin oranının belirlenmiş olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı tarafça eksik bırakıldığı iddia olunan işlerin dava dışı PVMAX Enerji Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti. yaptırıldığı ve bunun karşılığı ise 601.000,00 TL fatura bedeli kesildiği iddia olunmuş ise de bunun adı geçen firmaya ödenip ödenmediğinin araştırılmadığını, taraflar tacir olup davacının basiretli bir tacir gibi davranması gerektiğini, 1.345.200,00 TL tutarındaki faturanın davacı defterine kaydedilmiş olması nedeniyle bu miktardaki işin yapıldığının kabul edilmesi gerektiğini belirterek kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; taraflar arasında yazılı eser sözleşmesi ilişkisi bulunmayıp işin kapsamı konusunda tarafların uzlaşması bulunmamasına ve davalı tarafından yapılan iş kadar fatura kesildiği savunulmuş olmasına ve davacı tarafından faturalar itirazsız kabul edilip ticari defterine kaydedilmiş olmasına göre fazla ödeme yapıldığı iddiası ispatlanamamış olduğundan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; faturaların davacı şirketin ticari defterlerine kaydedilmiş ve yasal 8 günlük süre içerisinde itiraz edilmemiş olmasının tek başına fatura karşılığı malın teslim edildiğine yasal karine oluşturmayacağını, fatura konusu edimin de yerine getirildiğinin ispatı gerektiğini, işlerin eksik yapıldığı öğrenilir öğrenilmez huzurdaki davanın açıldığını, işin yarım bırakıldığını, alınan raporlarla davalının işi eksik ve ayıplı yaptığının kanıtlandığını, İlk Derece Mahkemesi tarafından reddedilen 73.849,31 TL bakımından da kararı temyiz ettiklerini belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl davada sözlü eser sözleşmesine istinaden verilen 144.000,00 TL bedelli çek nedeni ile borçlu olmadığının tespiti, birleşen dava ise aynı sözleşme uyarınca fazladan ödenen iş bedelinin tahsili istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı HMK’nın 222 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Her iki tarafın ticari defterinin usulünce tutulduğu, davalı tarafından düzenlenen faturaların davacı tarafından itiraz edilmeyerek usulünce tutulan ticari defter kayıtlarına işlenmiş olduğu, ticari defterlerin kesin delil olma özelliği nedeniyle fatura konusu işlerin yapılarak teslim edildiğinin kabulünün gerektiği, davacı taraf eksik ve ayıplı iş iddiasında bulunmuş ise de bu savunmasını kesin delillerle ispatlayamadığı anlaşıldığından davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 2022/500 Esas, 2022/716 Karar ve 02.06.2022 tarihli kararının 6100 sayılı Kanunun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

17.100,00 TL duruşma vekalet ücretinin asıl ve birleşen dava davacısından alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan asıl ve birleşen dava davalısına verilmesine,

Aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden asıl ve birleşen davada davacı İntegreen Yenilenebilir Enerji Sistemleri A.Ş.'den alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,