Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/899 K.2023/1091

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında davanın reddine dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi'nce İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde özetle davalı ile güvenlik kamera ve işletim sisteminin kurulmasına ilişkin eser sözleşme imzaladıklarını, davacıya 10.000,00 TL avans ödendiğini ancak sonradan şirket ortağı tarafından 10.000,00 TL miktarlı senet düzenlenerek davalıya verildiğini, davalı yanca şirket ortağı aleyhine senet üzerinden icra takibine başlandığını ve peşinata konu alacağın tahsil edildiğini, davalının sözleşmeyi tek taraflı feshettiğini ancak alacakları ödemediğini, davacının sözleşme gereği üzerine düşen edimleri ifa ettiğini,

yapılan değişikliklerle direk sayısı ve kamera sayılarını artırdıklarından ek imalatlar yapıldığını belirterek 35.000,00 TL sözleşme bedeli ile 5.000,00 TL ek imalat bedeli olmak üzere toplamda 40.000,00 TL'nin ticari faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı iş sahibi vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini, ayıplı imalat sebebiyle sistemin çalışmadığını ve gerçekleştirilen imalatın ekonomik değerinin olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin18/02/2016 tarihli ve 2014/38 Esas, 2016/51 Karar sayılı kararıyla, davalı sözleşme imzaladıktan sonra 10.000,00 TL davacıya peşinat verdiği, her ne kadar davacı bu peşinat karşılığında davalıya 08/04/2013 vadeli, 02/04/2013 tanzim tarihli, 10.000,00 TL bedelli, keşidecisi Ünal Şanlı olan bonoyu verdiğini iddia etmiş olsa da bu iddiasını yazılı delille ispat edemediğinden yani bononun, peşinata karşılık verildiğini ispat edemediğinden bu iddiaya itibar edilmediği, buna göre davalı, davacıya 10.000,00 TL peşinat vermiş olup, davacının 03/09/2012 tarihli sözleşme gereği yapmış olduğu işler karşılığında davalıdan 5.700,00 TL talep edebileceği ancak davacının 5.700,00 TLyi davalıdan peşin olarak almış olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı yüklenici vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 13.12.2017 tarihli ve 2016/3188 E., 2017/4403 K. sayılı ilamı ile davacının sair temyiz itirazlarının reddi ile taraflar arasındaki sözleşmede yapılacak imalâtın bedeli 35.000,00 üzerinde götürü bedelli kararlaştırıldığı,

götürü bedelli işlerde, yüklenicinin hak ettiği iş bedelinin saptanması yada iş sahibinin ödemesinin fazla olup olmadığının belirlenmesi için gerçekleştirilen imalâtın eksik ve kusurlar da dikkate alınarak tüm işe oranının tespiti, bulunacak bu oranın toplam iş bedeline uygulanarak hak edilen bedelin saptanması ve bulunacak bu rakamdan kanıtlanan ödemeler düşülerek hesaplanması gerektiği, sözleşme dışı imalat varsa bedellerinin TBK'nın 526. maddesine göre vekâletsiz iş görme hükümlerine göre yapıldığı yıl piyasa fiyatlarına göre bedellerinin hesaplattırılması gerektiği,

hükme esas bilirkişi raporundaki hesaplamalar açıklanan ilkeye uygun olmadığından yapılması gereken iş bilirkişiden alınacak ek rapor ile açıklanan ilkelere göre hesaplama yaptırılıp sözleşme kapsamı ile sözleşme dışı imalatların bedellerinin belirlenmesi, bulunacak bedelden ödendiği anlaşılan 10.000,00 TL'nın mahsubu ile sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek hükmün davacı yararına bozulmasına karar verilmiştir.

3. Davalı iş sahibi vekilinin karar düzeltme isteği, Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi'nin 01.04.2019 tarihli ve 2018/2097 E., 2019/1471 K. sayılı ilamı ile reddedilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma gereğince alınan ek rapora göre taraflar arasındaki sözleşme kapsamı ile sözleşme dışı imalatların bedellerinin toplamı 16.907,12 TL olarak hesaplandığı, davacı taraf işçilik bedelinin de dahil edilmesi talebinde bulunarak ek rapor istemiş ise de taraflar arasındaki sözleşmenin 2/h maddesinde işçiliğin açıkça fiyata dahil olduğu, belirlenen bedel üzerinden 10.000,00 TL'nin mahsubu neticesinde davanın kısmen kabulü ile, 6.907,12 TL'nin 06/05/2013 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı yüklenici vekili temyiz dilekçesinde özetle; eksik araştırma yapıldığı, kamera direk bedelinin düşük hesap edildiği, analog görüntü aktarıcılar için değerlendirme yapılmadığı, kablosuz görüntü aktarıcıların bedellerinin hesaplamaya dâhil edilmesi gerektiği, işçilik bedelinin de hesap edilmesi gerektiği, verilen peşinat takiple geri alındığı için davacıya ödenmiş bir bedel bulunmadığı, davacının ticari defter kayıtları incelenmediği gibi yemin deliline başvurulmuş olunmasına rağmen gereği yerine getirilmediği iddiasıyla yerel mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

2.Davalı iş sahibi vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının daha ucuz ve niteliksiz malzeme kullandığı, kararlaştırılan nitelikte olmayanları kabul zorunda olmadığı, sistemin çalışması için gerekli malzemelerin sözleşme dışında yapılmış bir iş olarak değerlendirilemeyeceği, sözleşmeyi haklı olarak feshettiği, kabul anlamına gelmemek kaydıyla mahkemece 2.457,12 TL'nin davacıya ödenmesine karar verilmesi gerektiği iddiasıyla yerel mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye işbedeli alacağının ve sözleşme dışı işler bedeli alacağının tahsili istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 427 nci ve devamı maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 112 nci, 117 nci maddeleri ile 470 nci maddesi ve devamı.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanunun geçici 3 ncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanunun 427 nci maddesi ile 439 ncu maddesinin 2 nci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, davacı yanca ileri sürülen temyiz nedenlerinin önceki bozma ilamı kapsamı dışında kalarak kesinleştiğinin ve davacının açıkça yemin deliline dayanmamış olduğunun anlaşılması ile davalının temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemesi karşısında kararın onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden taraflara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

Karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,