Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/1357 K.2024/893

Taraflar arasındaki kayıt kabul isteminden dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince istemin reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin dava dışı borçlu ...İnş. A.Ş. aleyhine 2 dosyadan icra takibi başlattığını, her iki icra takibinde borçlu şirketin davalı müflis ... İnş, AŞ'den olan alacakları için İİK'nın 89. maddesi uyarınca haciz ihbarnameleri gönderildiğini, müflis şirketin İİK'nın 89. maddesi uyarınca yapılan ihbarlara itiraz etmediği gibi menfi tespit davası da açmadığını, alacaklarının kesinleştiğini, iflas idaresine yapılan alacak kayıt başvurusunun reddedildiğini ileri sürerek, 6.144.506,54 TL alacağın iflas masasına kaydına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı iflas idaresi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin müflis şirket ile hiçbir ticari ilişkisi bulunmadığını, müflis şirketin iflasından önce müflis şirkete gönderilen haciz ihbarnamelerine dayalı olarak alacağın iflas masasına kaydının istenemeyeceğini, davacının alacağını, borçlusu ...İnş. A.Ş. 'den istemesi gerektiğini, kaldı ki müflis şirketin ...İnş. A.Ş.'ne borcunun da bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava dışı takip borçlusu ...İnş. A.Ş. aleyhine yapılan takipte, iflas tarihinden önce davalı müflis şirkete İİK'nın 89. maddesi hükmüne göre haciz ihbarnameleri gönderildiği, dava dışı takip borçlusu ...firmasının da İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2012/281 esas sayılı, 19.03.2015 tarihli kararıyla iflasına karar verildiği, İİK'nın 193. maddesi uyarınca borçlu hakkında iflasın açılması ile borçlu aleyhine yapılan takiplerin duracağı ve iflasın kesinleşmesi ile bu takiplerin düşeceği, somut olayda, İİK'nın 89. maddesi kapsamındaki işlemlerin de düşeceği, bu nedenle davacı alacağının masaya kayıt ve kabulü talebinin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda taraflara ve dava dışı ...Turizm Taş. Ve Tic. A.Ş.'ye ait defterlerin incelendiğini, davalının ...Turizm Taş. Ve Tic. A.Ş.'ye, ...Turizm Taş. Ve Tic. A.Ş.'nin de müvekkiline borçlu olduğu hususunun tespit edildiğini, davalıya karşı İİK 89. maddesine uygun olarak gönderilen haciz ihbarnameleri ile alacaklarının kesinleştiğini, iflas tarihi itibariyle alacak tutarının 6.144.506,54 TL olduğunu, bu miktar alacak bakımından davalı müflisin iflas masasına kayıt kabul kararı verilmesini gerektiğini istinaf nedeni olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı şirketin, iflas açılmadan önce dava dışı borçlu şirket ...Turizm Taş. Ve Tic. A.Ş. aleyhine takip başlattığı, İİK'nın 89. maddesi uyarınca davalı müflis ... İnş.

A.Ş.'ye haciz ihbarnameleri gönderildiği, davalı tarafından üçüncü ihbarnameye karşı menfi tespit davası açılmaması halinde borcun zimmetinde sayılacağı ve zimmetinde sayılan borcun ödemeye zorlanacağı, diğer taraftan İcra ve İflas Kanunu'nun 193'üncü maddesinin ilk iki fıkrası gereğince iflasın açılması ile borçlu aleyhinde haciz yoluyla yapılan takiplerle teminat gösterilmesine ilişkin takiplerin duracağı, iflas kararının kesinleşmesi ile bu takiplerin düşeceği, bu durumda davalı müflis şirket hakkında iflasın açılması ile haciz ihbarnamesi ile ilgili feri takiplerde duracağından ve iflasın kesinleşmesi ile bu takip düşeceğinden,

İcra ve İflas Kanunu'nun 89. maddesi kapsamından takip hukuku yönünden kesinleşmiş olsa bile alacağın müflis şirket iflas masasına kaydı mümkün olmayacağı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplerin yanı sıra iflasına karar verilen ... firması kesinleşen haciz ihbarnameleri ile müvekkilinin borçlusu haline geldiğini, dolayısıyla bu aşamada dava dışı ...Turz. Taş. ve Tic.

A.Ş. nin firmasına ait takibin İİK m.193 gereğince düşmüş olması, haciz işlemlerini geçersiz hale getirmeyeceğini, ayrıca takiplerin düşmesi ile hacizlerin düşmesinin farklı hukuki sonuçları doğuracağını, takip düşse bile davalının icra takibindeki taraf sıfatının baki olduğunu, dava dışı ...Turz. Taş. ve Tic.

A.Ş. hakkında İstanbul 18.Asliye Ticaret Mahkemesi 2012/281 E. sayılı dosyasından verilen iflas kararının bozulduğunu, her ne kadar davalı firma hakkında yeniden iflas kararı verilmiş olsa bile masaya kayıt tarihi itibariyle ortada kesinleşmiş bir iflas kararı bulunmadığını, yani, iflas kararı kesinleşmediğinden İİK'nın 193'üncü maddesi gereğince takip de düşmüş sayılmayacağından, masaya kayıt başvuru tarihi itibariyle geçerli bir takip ve geçerli bir alacağın bulunduğunu, kesinleşen haciz ihbarnameleri ile müvekkilinin usulü kazanılmış bir hakkının mevcut olduğunu, borçlunun iflas etmiş olmasının sonuca bir etkisi bulunmadığını,

İİK'nın 89. maddesi gereği kazanılmış olan hakkın hukuki geçerliliğini koruduğunu temyiz nedeni olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kayıt kabul istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 nci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 89, 235 ve devamı maddeleri,

3. Değerlendirme

Davacı alacaklının İstanbul 5. İcra Müdürlüğü'nün 2012/27599 E ve 2009/14557 E sayılı dosyaları ile dava dışı ...Turizm Taş. ve Tic. A.Ş. hakkında 07.07.2009 ve 09.06.2009 tarihlerinde takip başlattığı, bu takipler çerçevesinde takip borçlusu ...Turizm Taş. Ve Tic. A.Ş.'nin alacaklı olduğu davalı ... İnş.

A.Ş. ‘ye İİK'nın 89'uncu maddesi kapsamında her iki icra dosyasından 1. haciz ihbarnamesi gönderildiği, bu haciz ihbarnamelerinin 15.09.2009 ve 25.06.2009 tarihlerinde tebliğ edildiği, sonrasında 2. ve 3. haciz ihbarnamelerinin davalı şirkete tebliğ edildiği,

davalı şirketçe bu haciz ihbarnamelerine itiraz edilmediği gibi 15 günlük hak düşürücü sürede menfi tespit davası açılmadığından takip borçlusunun 3. kişi nezdindeki alacağının kesinleştiği, bu borcun artık 3. kişi tarafından takip alacaklısına ödenmesi gerektiği, takip borçlusunun 19.03.2015 tarihinde iflasına karar verilmiş ise de, sonradan takip borçlusunun iflas etmesinin ve takiplerin düşmesinin 3. kişinin borcunu söndürmeyeceği anlaşıldığından haciz ihbarnamesinde kesinleşen davacı alacağının iflas eden 3. kişinin iflas masasına kaydının yapılması gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle ; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan harcın istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesine gönderilmesine,