Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/2417 K.2024/2066

Taraflar arasındaki ihraç kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kooperatif Yönetim Kurulu 22.07.2019 tarihli kararıyla davacının aidat borcunu ödemediği gerekçesiyle kooperatif üyeliğinden ihracına karar verildiğini, davacının iptal konusu aidat borcunu ödeme yükümlülüğünü davalı kooperatifin davacıya kasten iş vermemesi nedeniyle yerine getirmediğini ileri sürerek, ihraç kararının iptaline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının kooperatif üyeliği yükümlülüklerini yerine getirmediğini, sürekli davalı kooperatifi şikayet ettiğini, davalı kooperatifin girdiği ihalelerde davacının da ihaleye katılarak teklif verdiğini, kooperatifi zarara uğrattığını, davacının aidat ödemediğini, davacının öğrenci taşıma işi yapamamasının sebebinin ölümlü trafik kazasına karışmak olduğunu, aidat ödememesi sebebiyle davacının üyelikten çıkarıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının Kooperatifler Kanunu 27. madde gereğince ana sözleşmede belirtilen ortaklık yükümlülüklerinden olan aidat borcunu ödemediği, kendisine ortaklıktan çıkarılmaya ilişkin 14. madde gereği ihtarların yapıldığı ancak davacının buna rağmen ödemeleri yapmadığı, davacının da daha önce trafik kazasına karıştığı için okul servisi şoförü olarak yapılan ihaledeki sözleşme maddesi gereği çalıştırılmadığı, ancak dinlenen tanık beyanlarından da anlaşılacağı üzere yolcu taşımacılığı yapabileceği ancak kendisinin bu taşıma türünü de yapmadığı,

dolayısıyla davacının iddia ettiği hususların aidatı ödememesine gerekçe olamayacağı anlaşılmakla davalı kurumun genel kurul kararının yerinde olduğu, gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün; aynı sektörde faaliyet gösteren sair kuruluşlar ile arasındaki sözleşmelerde "ölümlü kazaya karışmış olmama" veya "taksirle ölümlü kazaya karışmış olmama" veya "bilinçli taksirle ölümlü kazaya karışmış olmama" gibi şart hükümleri bulunmadığını, İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün; aynı sektörde faaliyet gösteren sair kuruluşlar ile arasındaki sözleşmede bahse konu benzer herhangi bir şart içermediği halde davalı taraf ...

Minibüsçüler Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi ile imzaladığı özellikle müvekkilin ihraç döneminde yapılan sözleşmelerde ölümlü kaza hakkında çeşitli hükümlerin yer alması samimiyetten, hukukun temel ilkelerinden olan dürüstlük kuralından bir hayli uzak olduğunu, sözleşmenin aslında böyle bir şartın bulunmuyor olması,

müvekkiline verilen örnek üzerinde bilgisayar ile oynama yapılarak yeniden düzenlenmiş olduğu şüphelerini uyandırdığını, müvekkili hakkındaki mahkeme kararı kesinleşmeksizin müvekkilinin kesin hükümle mahkummuş gibi bir algı yaratılarak hareket edilmesinin davalı kooperatif tarafından müvekkiline iş verilmemesinin kabul edilmez olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Davalı kooperatif tarafından davacıya gönderilen birinci ve ikinci ihtarnamelerin gerek içerikleri gerekse şekli yönünden kooperatifler yasasına ve ana sözleşmesine aykırı bir yönünün bulunmadığı, davalı kooperatifçe davacı üyesi hakkında verilen yönetim kurulunun 19.07.2019 tarihli ihraç kararının yasaya ve ana sözleşme hükümlerine uygun olduğu, bu karara karşı davacı tarafça yapılan itirazın da kooperatifin 30.07.2021 tarihli genel kurul toplantısında gündeme alınarak görüşüldüğü, davacı tarafından yapılan itirazların reddedildiği,

iş bu genel kurul kararının da yukarıda belirtilen sebeplerle kooperatifin ana sözleşmesine, kooperatifler yasasına, objektif iyi niyet ve dürüstlük kurallarına aykırı olmadığı gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri temyiz nedeni olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalı kooperatif genel kurul kararı ile ihracının iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 3711 inci maddeleri, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 27. maddesi, Kooperatif Anasözleşmesinin 14/2 maddesi

3. Değerlendirme 1- Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. 2- Dava, davacının davalı kooperatif genel kurul kararı ile ihracının iptali istemine ilişkindir. 2.1.Kooperatif Anasözleşmesinin 14/2 maddesinde, parasal yükümlülüklerini 30 gün geciktiren ortaklara ihtarname gönderilmesi gerektiği öngörülmüştür.

2.2.Somut olayda, davalı kooperatif tarafından 14.05.2019 tarihinde keşide edilen birinci ihtarnamede 30.04.2019 sonu itibariyle toplam 4.600,00 TL’nin (2017 yılı Haziran-Aralık ayları 1.400,00-TL, 2018 yılı Ocak-Aralık ayları 2.400,00-TL ve 2019 yılı Ocak-Nisan ayları 800-TL) ödenmesi istenmiştir. 2019 Nisan ayı borcu henüz 30 gün gecikmemiş olmasına rağmen toplam alacağa dahil edilmiş olup bu haliyle ihtarın anasözleşme hükümlerine aykırı olduğu anlaşılmaktadır.

Ana sözleşme hükümlerine aykırı olarak, muaccel olmayan aidat borcunun yer aldığı bu ihtarnameye dayanılarak ihraç kararı verilemez. Bu nedenle ilk ihtar usul ve yasaya uygun olmadığından buna dayanılarak alınan ihraç kararı da hukuka aykırıdır. Anılan gerekçe ile davanın kabulü ile ihraç kararının iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz peşin harcın talep halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesine gönderilmesine,