Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/2702 K.2023/2958

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... Spor Tesislerinin yapım işi ile ilgili olarak .... San. Tic. Ltd.

Şti. ile sözleşme yapıldığını, çökmenin meydana geldiği çelik yapı ve çatı kısmının fenni kurallara ve sözleşmeye göre yapılmadığını, müvekkilinin bu olaydan dolayı büyük bir zarara uğradığını, buna ilişkin Ağrı 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/17 D. iş sayılı tespit dosyasında çöken yapının başında da keşif yapılarak özellikle çökmenin neden kaynaklandığı, çelik yapının ve kaynakların fenni kurallara göre yapılıp yapılmadığı,

çökme nedeniyle meydana gelen zararlar hususunda tespit yapıldığını, bilirkişi raporunda hataların özellikle kaynak işçiliğinden kaynaklandığının belirlendiğini, davalının kusuru sonucu meydana gelen çökme nedeniyle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL tazminat talebinde bulunduklarını, çökme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 19.07.2013 tarihli ve 2012/544 Esas,2013/332 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiş ve verilen karar kesinleştirildikten sonra davalı şirket vekili hükmün tavzihini istemiş, mahkemece tavzih talebinin kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin tavzihe ilişkin kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 2014/2138 esas, 2014/6975 karar sayılı ve 02.12.2014 tarihli ilamıyla, “Mahkemece verilen hükümde davalı bölümünde yer alan ...'nin karardan çıkarılarak hükmün tavzihi talep edilmiş, tavzih talebine cevap veren davacı vekili 08.11.2013 tarihli dilekçesinde özellikle ve ısrarla davanın hem ...San. Tic. Ltd.

Şti. ve hem de ... aleyhine açıldığı bildirilmiş ve tavzih talebinin reddi talep edilmiş, aksi yöndeki mahkemenin tavzih kararına karşı aynı gerekçeler ileri sürülerek temyiz yoluna başvurulmuştur. Mahkemece yazılan gerekçeli kararda da ...'nin ismi davalı bölümünde gösterilmiştir. Buna rağmen gerekçeli kararın ...'ye tebliğ edilmeden kesinleştirilmiş olması mahalli mahkemece her zaman düzeltilmesi mümkün olan usulü bir eksiklik olarak değerlendirilmiştir.

Tüm bu anlatımlara göre davada taraf konumunda gösterilen ...'nin tavzih yolu ile taraf konumundan çıkarılması mümkün olmayıp tavzih talebinin reddine karar verilmesi gerekirken tavzih talebinin kabulü doğru olmamış hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.” gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “Mahkememizce verilen hükümde davalı bölümünde yer alan ...'nin karardan çıkarılarak hükmün tavzihi talep edilmiş, tavzih talebine cevap veren davacı vekili 08.11.2013 tarihli dilekçesinde davanın hem ... San. Tic. Ltd. Şti. ve hem de ... aleyhine açıldığı bildirilmiş ve tavzih talebinin reddi talep edilmiştir.Tüm dosya kapsamı ve Yargıtay bozma ilamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde gerekçeli kararda davalı bölümün de ismi yazan ...'nin tavzih yolu ile taraf konumunda çıkartılmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle tavzih talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin ne dava dilekçesinde davalı olarak ne de yargılama aşamasında kendisine husumet yöneltildiği, buna rağmen hükmün müvekkil yönünden de kötü niyetli ve hukuka aykırı bir şekilde infaza konu edildiği, dosyanın hiçbir aşamasında husumetin müvekkiline yöneltilmediği ve dava dilekçesi, duruşma zabıtları, bilirkişi raporlarının müvekkiline hiçbir şekilde tebliğ edilmediği, buna rağmen Yerel Mahkeme tarafından müvekkili de kapsayacak şekilde hüküm tesis edilmesinin hukuka aykırı olduğu, taraf teşkilinin dava şartı olduğu her aşamada mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerektiği, hukuki dinlenilme hakkına riayet edilmediği belirtilerek kararın bozulması talep edilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan ayıplı iş bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 36. maddesi "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz".

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 27. maddesi," (1) Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. (2) Bu hak; a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, b) Açıklama ve ispat hakkını, c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içerir".

3. Değerlendirme

1. Ülkemizin de tarafı olduğu ve Anayasanın 90. maddesi gereği iç hukukun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6, 1982 Anayasasının 36. maddesinde adil yargılanma hakkına yer verilmiştir. 1086 sayılı HUMK'nın 73. maddesi "Kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakim her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremez" hükmünü içermektedir. 6100 Sayılı HMK'nın 27. maddesinde ise adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olarak hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiş, bu hakkın, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirme yapmasını da içerdiği belirtilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 27. maddesi uyarınca davanın tarafları kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptir.

Hukuki dinlenilme hakkının gereği olarak taraflar duruşmaya çağrılmadan, eş anlatımla; taraf teşkili sağlanmadan hüküm verilememesi, Anayasanın 36. maddesi ile düzenlenen iddia ve savunma hakkının kullanılmasına olanak tanınması ilkesinin doğal bir sonucudur ve aynı zamanda Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının da en önemli unsurudur.

Mahkemece, yasanın bu açık hükmüne aykırı olarak kendisine usulüne uygun tebligat yapılmayarak savunma hakkı kısıtlanmış olan temyiz eden ...'ye usulünce dava dilekçesi tebliğ edilip, ortaya koyacağı deliller toplanıp, savunmaları da dikkate alınarak bir değerlendirme yapılması gerekirken, taraf teşkili sağlanmadan davalıların yokluğunda yargılama yapılıp hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Yukarıda (1) numaralı paragrafta açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,

Peşin yatırılan temyiz harcın temyiz edene iadesine,