Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/3910 K.2023/4355

Hasımsız olarak konkordato davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın gerçek kişiler yönünden reddine, davacı şirket yönünden kabulü ile konkordatonun tasdikine karar verilmiş, ek kararla davacı şirketin iflasına karar verilmiştir.

Kararın davacılar tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin inşaat sektöründe faaliyet gösterdiğini, davacı gerçek kişilerin ise şirket yetkilisi olduğunu, zaman içinde ekonomik durumunun bozulduğunu, kısa vadeli borçlarını ödemekte zorluk yaşadığını, sunulan konkordato projesi kapsamında borçlarını ödeyeceğini ileri sürerek konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Müdahil alacaklı vekilleri sundukları müdahale dilekçeleri ile davaya müdahil olmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılara ait konkordato projesine ilişkin İcra ve İflas Kanunu’nun 302 inci maddesinin birinci fıkrasında aranan oy çoğunluğunun sağlandığı, konkordato projesinin tasdik şartlarını taşıdığı gerekçesi ile davacı şirket yönünden konkordatonun tasdikine, ayrı ve bağımsız projesi olmayan davacı gerçek kişiler yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Mahkeme bilahare verdiği 11.11.2022 tarihli ek kararla proje koşullarına uygun hareket etmeyen davacı şirket yönünden iflas kararı vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen ek kararına karşı davacılardan ... ve ... Taahhüt Ltd. Şti. vekili vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; konkordato veya çözüm projesi üretmek adına şirketin bir takım çalışmalar yaptığını, mali durumunu iyileştirme ve önceden doğmuş ve gelecekte doğacak borçlarını ödeyebilecek duruma geleceğine dair gerçekçi bir ihtimalin bulunmadığı kabulünün dosyada tespiti olmadığını, öz sermayenin bittiğine dair dosyada bir uzman görüşü bir rapor olmadığını, kayyum raporlarında da şirketin iflas etmesi gerektiğine dair tespit olmadığını, şirketin borca batık olmadığını, tüm olumsuzluklara rağmen müvekkili şirketin kaynak yarattığını, ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı şirketin kesin mühlet içerisindeki faaliyetleri incelendiğinde verilen mühletten bu yana meydana gelen gelişmeleri dikkate alınmak sureti ile mali durumunu iyileştirme ve önceden doğmuş ve gelecekte doğacak borçlarını ödeyebilecek duruma geleceğine dair gerçekçi bir ihtimalin bulunmadığı, konkordato ön projesinin uygulanmasının mümkün görülmediği, konkordatonun başarıya ulaşma şansının bulunmadığı gerekçeleriyle davacılar vekilinin ek karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılardan ... ve ... Taahhüt Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde istinaf dilekçesindeki sebepleri ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, konkordatonun tasdiki istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri, İcra ve İflas Kanunu’nun İİK’nın 286 vd.

3. Değerlendirme 1. İcra ve İflas Kanununun konkordatoyu düzenleyen 285. maddesi ve devamında, borçlarını vadesi geldiği hâlde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçluya vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflâstan kurtulmak imkanı tanınmıştır. Bu hüküm doğrultusunda amaç, borçlarını ödeyip faaliyetlerini devam ettirmek isteyen dürüst borçluyu koruyarak mali durumunun iyileşmesini sağlamak ve alacaklılara borçlunun muhtemel bir iflasına nazaran, daha fazla ölçüde alacaklarına kavuşma olanağı yaratmaktır.

2. Konkordato ile alacaklılar, alacaklarının bir kısmından vazgeçerler ve/veya borçluya, ödeme konusunda belirli bir vade tanırlar. Bu durumdaki bir borçlunun iflas etmesi, faaliyetlerinin tümüyle sona ermesine ve alacaklıların alacaklarını büyük oranda tahsil edememelerine neden olur. İçinde bulunduğu mali koşullara göre borçluya borçlarını belirli bir oran veya vadeyle ödeme imkanı verilmesi hem borçlu bakımından ve hem de alacaklılar bakımından olumlu sonuçlar doğurur. Alacaklılar arasında eşitlik esasına dayalı bir ödeme sağlanır ve borçlu iktisadi faaliyetlerine devam eder. Böylece borçlu, piyasadaki varlığını sürdürürken, piyasadaki istikrar ve istihdam imkanları da korunmuş olur.

3. Konkordato sürecinde, dava teorisinin aksine yargılama sırasında değişen sermaye artırımı, iş ortaklığı yapılması gibi durumların da nazara alınması, değişen hususların projenin uygulanabilirliğine etkisinin tartışılması gerekmektedir. Ancak somut olaya bakıldığında, mahkemece hükümden sonra sunulan kayyım raporları ihbar kabul edilerek resen duruşma açılmış ve ek kararla davacı borçlunun iflasına karar verilmiştir.

Her ne kadar konkordato talebine ilişkin yargılamada dava tarihinden sonraki gelişmelerin değerlendirmeye tabi tutulacağı ilkesi Dairemizin yerleşik emsallerine uygunsa da tasdik edilen ve kesinleşen projede ödeme düzensizliği neticesinde başvurulacak yol ancak taleple açılan kısmen veya tamamen fesih davasıdır. Mahkeme kesinleşen tasdik kararı sonrasında resen yargılama yaparak iflas kararı veremez.

Bu itibarla mahkemece aksi düşünce ve yanılgılı gerekçeyle resen harekete geçilerek ek kararla davacı borçlunun iflasına karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan 11.11.2022 tarihli ek kararın BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,