Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/4181 K.2023/4250

Taraflar arasındaki görülen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca eksik iş nedeni ile tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Büyükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 23. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece bozma kararına karşı direnilmiştir. Direnme kararının davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Hukuk Genel Kurulu tarafından mahkeme kararının bozma konusu ile ilgili bozma kararı sonrası ortaya çıkan yeni ve farklı bir gerekçeyle oluşturulan yeni hüküm niteliğinde olduğundan bahisle dosyanın dairemize gönderilmesine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında noterde 01.04.2010 tarihli gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, daha sonra davalının bölgede kat sayısının arttığını, binaya bir kat daha ilave edilebileceğini, ayrıca inşaatın oturma zemininin genişletilip dairelerin alanı küçültülerek her katta çift daire olacak şekilde düzeltme yapılabileceğini bildirmesi üzerine müvekkilinin bu teklifi kabul ettiğini, yapılan değişiklikler için tarafların kendi aralarında sözleşmedeki bütün şartların aynen geçerli olduğu,

sadece paylaşım yapılacak daire sayısı arttığı için yeniden ve eşit şekilde paylaşım konusunda karşılıklı anlaşarak yeni paylaşım krokisi düzenlediklerini, davalının inşaatı gecikmeli olarak paylaşıma ve özel duruma uygun şekilde tamamladığını, teslim edilen dükkânın kiraya verildiğini, ancak müvekkilinin eksik işler nedeniyle dört adet daireyi teslim almayarak Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/51 E. sayılı dosyasında eksik işler bedeli ve ecrimisil talebiyle dava açtığını,

müvekkilini baskı ve tehditlerle davadan vazgeçiremeyeceğini anlayan davalının 14.03.2013 tarihinde müvekkili tarafından dava dışı üçüncü kişiye kiralanan zemin kattaki işyerinin deposu olan, ancak kira sözleşmesine dâhil edilmediği için boş duran bodrumun dışarıya açılan kapısının kilidini kırarak iki bodrumu ayıran duvarı yıktığını, sonra da sınırı müvekkiline ait bölüme doğru öne çekerek duvarı yeniden ördüğünü ve bu şekilde kendisine ait olan bölümü genişlettiğini, olayı kiracısından öğrenen müvekkilinin davalıdan şikâyetçi olduğunu, davalının karakola getirdiği onaylı projeyle kendini savunduğunu,

müvekkilinin ilk defa polis merkezindeyken gördüğü onaylı projenin fiili ve eşit paylaşıma hiçbir şekilde uymadığını, hem zemin katta hem de bodrum katta yükleniciye daha geniş alan bırakacak şekilde çizildiğini, projeye ait krokide davalıya bırakılması kararlaştırılan 1 no.lu dükkân ve deponun toplam 115,09 m², müvekkiline kalan 2 no.lu dükkân ve deposunun ise toplam 88,25 m² göründüğünü, bu paylaşımın da adil olmadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla proje tadilatı yaptırılarak binanın dükkân olan zemin ve bodrum katlarının kat karşılığı inşaat sözleşmesine ve tapu kaydına uygun hâle getirilmesine,

bundan doğacak tüm masrafın belirlenerek davalıdan tahsiline, şayet bu mümkün olmayacaksa kat karşılığı inşaat sözleşmesine uygun olarak hazırlanmayan inşaat projesine göre yapılan ayıplı inşaat dolayısıyla müvekkiline ait zemin kat ve bodrumdan oluşan bağımsız bölümün uğradığı değer kaybına karşılık şimdilik 10.000 TL bedelin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş.

23.01.2016 tarihli ıslah dilekçesinde toplam talebini 87.226,10TL'ye çıkarmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkilinin, davacı ile 01.04.2010 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesini düzenlemesinden sonra gerçekleşen imar artışı sonucu tarafların mevcut imar değişikliğini dikkate alarak ilk sözleşmeyi zımnen ortadan kaldırıp şifahi olarak ikinci bir anlaşma yaptıklarını, böylece yapılan inşaatın hem alansal hacminin hem de kat sayısının arttığını ve davacı arsa sahibine ilk sözleşmedekinin iki katı bağımsız bölüm kaldığını, dava konusu taşınmazın plan ve projesine uygun olarak tamamlanıp davacıya teslim edildiğini,

davacıya teslim edilen taşınmazlarda herhangi bir eksiklik ve projeye aykırılık bulunmadığını, davacının dükkânı 2012 yılının başında kiraya verdiğini, açılan davanın haksız olduğunu ve davacının kötü niyetli hareket ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Büyükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 24.02.2016 tarihli ve 2014/122 E., 2016/65 K. sayılı kararı ile; taraflar arasında düzenlenen 01.04.2010 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesinde yapılacak inşaatın %50’sinin arsa sahibine, %50’lik kısmının da yükleniciye verileceğinin kararlaştırıldığı, sözleşmeye göre davacı arsa sahibine verilen dükkânın m² değerinin projeye uygun ve daha fazla olduğu, ancak alan olarak projenin sözleşmede kararlaştırılan %50’şer paylaşıma uygun düzenlenmediği ve zeminde davacının davalı yükleniciye göre 14,65 m² eksik yer aldığı,

bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaya göre eksik olan 14,65 m²’nin değerinin 87.226,10 TL olduğu gerekçesiyle ıslah dilekçesi de gözetilerek davanın kabulüne, 87.226,10 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin 24.02.2016 tarihli ve 2014/122 E., 2016/65 K. sayılı kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 23.Hukuk Dairesi 02.07.2019 tarihli ve 2016/4178 E., 2019/3153 K. sayılı kararı ile; “…Dava arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca eksik iş nedeni ile tazminat istemine ilişkindir. Sözleşme gereği davacıya teslim edilen depolu dükkan her ne kadar 14.65 m² eksik ise de bilirkişi raporu ile de tespit olunduğu üzere yüklenicinin aldığı depolu dükkandan %20 daha değerli olup, bu değer farkı, eksik olan 14.65 m²'nin karşılığı olan bedel farkından çok daha yüksek olduğundan mahkemece davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.. ”gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Verilen Direnme Kararı

1.Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; önceki karar gerekçesinin yanında taraflar arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesinin %50 oranında şerefiye payı gözetilmeksizin m2 hesabına göre imzalandığı, ayrıca davacıya düşecek kısımların yola cepheli olacağının sözleşmede belirlendiği, bu hâliyle şerefiye payı olarak değer hesabının dikkate alınmasının mümkün olmayacağı, taraflar arasındaki sözleşmenin eşit oranda m2 hesabına göre paylaşıma esas alınması gerektiği, davacının davalıya göre 14,65 m² eksik yer aldığının sabit olduğu,

bozmadan önce yapılan incelemede eksik yerin tamamı üzerinden tazminat hesaplanması yapılmış ise de, denkleştirme yapılması hâlinde davacı lehine 14,65 m²’nin 2/3’üne denk gelen 9,77 m²’lik kısım üzerinden tazminata hükmedilmesi gerektiği, bu hususun Özel Dairece direnme üzerine değerlendirilmesi gerektiği, gerekçede bu hususa değinilmekle yetinildiği belirtilerek direnme kararı verilmiştir.

2.Direnme kararı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. HUKUK GENEL KURULU KARARI

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 01.02.2023 tarih 2021/(23)6-967 Esas 2023/19 Karar sayılı kararıyla mahkemece verilen kararın bozma konusu ile ilgili bozma kararı sonrası ortaya çıkan yeni ve farklı bir gerekçeyle oluşturulan yeni hüküm niteliğinde olduğundan bahisle dosyanın incelenmek üzere Dairemize gönderilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; yapılan işin plan ve projeye uygun şekilde tamamlandığını, davacı yan ile rızai taksim yapıldığını buna göre kat irtifakı kurulduğunu, her iki taraftan yola cephe bölümün tamamının davacıya kaldığını, müvekkilinin becayişe hazır olduğunu beyan ettiğini, bozma ilamında belirtildiği gibi davacıya teslim edilen depolu dükkanın yükleniciye teslim edilenden yüzde yirmi daha değerli olduğunu, mahkemenin denkleştirme yapılması halinde 9,77 m² üzerinden tazminata hükmedilmesi değerlendirmesinin bozma öncesi kararıyla çelişkili olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca eksik iş nedeni ile tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470-486 maddeleri

3. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun geçici 3 ncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanunun 427 nci maddesi ile 439 ncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtildiği üzere taraflar arasında imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesinin %50, %50 oranında şerefiye payı gözetilmeksizin m² hesabına göre imzalandığı, ayrıca davacıya düşecek kısımların yola cepheli olacağının sözleşmede belirlendiği,

bu haliyle şerefiye payı olarak değer hesabının dikkate alınmasının mümkün olmayacağı, her halde taraflar arasındaki sözleşmenin eşit oranda m² hesabına göre paylaşıma esas alınması gerektiği, bu haliyle de davacının davalıya göre 14,65 m² eksik yer aldığının sabit olduğundan, verilen karar usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,