Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/2299 K.2025/795

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... ile birleşen 2022/129 Esas sayılı davada davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili asıl ve birleşen davalarda dava dilekçesinde; maliki olduğu ...ilçesi, ...

Mahallesi 6651 ada, 1 parsel sayılı taşınmazda inşaat yapılması için dava dışı yükleniciyle arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladıklarını, dava dışı yüklenicinin hali hazırda mevcut olan bağımsız bölümlerin kullanımını asıl ve birleşen davalarda davalılara sunduğunu, dava dışı yüklenicinin sözleşmeden doğan edimini yerine getirememesi sebebiyle arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26.05.2021 tarihli, 2018/1098 Esas, 2021/458 Karar sayılı kararı ile geriye etkili olarak feshedilerek,

kararın kesinleştiğinden ve davalılar ile yüklenici arasındaki işlemin dayanaksız kaldığından bahisle asıl ve birleşen davalardaki davalıların taşınmaza el atmalarının önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili asıl ve birleşen davalara ilişkin ayrı ayrı sunduğu cevap dilekçelerinde; dava konusu taşınmaza ilişkin davacı tarafından açılan tahliye davasının reddine karar verilmesi sebebiyle kesin hükmün mevcut olduğunu, davalıların kooperatif ortakları olmaları sebebiyle yapılan kura sonucu bağımsız bölümlere hak kazandıklarını, uzun yıllardır bağımsız bölüm üzerinde tasarrufta bulunduklarını, yapıyı yapan dava dışı yüklenici kooperatif olduğundan davalıların pasif husumet ehliyetinin olmadığını, davacının bağımsız bölümlerde mülkiyet hakkına da sahip olmaması sebebiyle aktif husumet ehliyetinin de bulunmadığını,

dava dışı yüklenici aleyhine açılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine ilişkin dava yönünden bireysel başvuruda bulunduklarını ve bekletici mesele yapılmasının gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin mahkeme kararı ile geriye etkili şekilde feshine karar verildiği, söz konusu kararın kanun yollarından geçerek kesinleştiği, yüklenici kooperatifin üyesi olan davalıların dava konusu taşınmazda yasal hakkının olmadığı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davaların ayrı ayrı kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davalarda davalılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Asıl davada davalı ... vekili temyiz dilekçesinde:

a. Dava şartı, usuli itirazları hakkında bir karar tesis edilmeden hüküm kurulduğunu, husumet ve kesin hüküm itirazlarının dikkate alınmadığını, İzmir 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/572 Esas sayılı dosyası ile bireysel başvuru sonucunun bekletici mesele yapıldığını,

b.Dava konusu taşınmaza ilişkin açılan seri davalarda harca esas değer konusunda farklı kararlar verildiğini, vekalet ücretinin de seri davalarda hükmedilecek bedel üzerinden hükmedilmesi gerektiğini, c. davaların birleştirilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu,

d.Davalıların haksız işgalci olmadıklarını, dava konusu taşınmazda mülkiyet hakkı bulunduğunu, taşınmazı bedelini ödeyerek satın aldığını, davalıların ortağı olduğu kooperatifin edimlerini ifa ederek tahsis işlemini yaptığını ve yapı kayıt belgelerini aldığını, inşaatın yasal hale getirilip getirilmeyeceğinin de araştırılmadığını,

e.Davalıların bedelini ödeyerek satın aldığı taşınmazlarda iyiniyetli mülkiyet hakkı sahibi olduğunu, davalının tazminat hakkı ödenmedikçe tahliyesinin talep edilemeyeceğini beyan etmektedir.

2.Birleşen 2022/129 Esas sayılı davada davalı ... vekili temyiz dilekçesinde:

a.Dava şartı, usuli itirazları hakkında bir karar tesis edilmeden hüküm kurulduğunu, husumet ve kesin hüküm itirazlarının dikkate alınmadığını, İzmir 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/572 Esas sayılı dosyası ile bireysel başvuru sonucunun bekletici mesele yapıldığını,

b.Dava konusu taşınmaza ilişkin açılan seri davalarda harca esas değer konusunda farklı kararlar verildiğini, vekalet ücretinin de seri davalarda hükmedilecek bedel üzerinden hükmedilmesi gerektiğini,

c.Davaların birleştirilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu,

d.Davalıların haksız işgalci olmadıklarını, dava konusu taşınmazda mülkiyet hakkı bulunduğunu, taşınmazı bedelini ödeyerek satın aldığını, davalıların ortağı olduğu kooperatifin edimlerini ifa ederek tahsis işlemini yaptığını ve yapı kayıt belgelerini aldığını, inşaatın yasal hale getirilip getirilmeyeceğinin de araştırılmadığını,

e.Davalıların bedelini ödeyerek satın aldığı taşınmazlarda iyiniyetli mülkiyet hakkı sahibi olduğunu, davalının tazminat hakkı ödenmedikçe tahliyesinin talep edilemeyeceğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine dayalı el atmanın önlenmesi istemine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ... ve birleşen 2022/129 Esas sayılı davada davalı ... vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ise de, dava konusu taşınmazın arsa bedeli üzerinden vekalet ücretine ve karar ve ilam harcına hükmedilmesi gerekirken, arsa payı ve yapı bedelinin birlikte değerlendirilmesi sonucu elde edilen değer üzerinden vekalet ücretine hükmedilerek karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı HMK'nın 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı ... ve birleşen 2022/129 Esas sayılı davada davalı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. Davalı ... ve birleşen 2022/129 Esas sayılı davada davalı ... vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının 1 numaralı bendinde yer alan “-Alınması gerekli 99.766,75 TL harçtan peşin alınan 3.305,23 TL ve ikmal edilen 21.636,45 harç toplamı 24.941,68 TL harcın mahsubu ile bakiye 74.825,07 TL harcın davalı ...'ten alınarak hazineye irat kaydına, -Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden,

AAÜT oranında hesaplanan 164.840,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine,” ibarelerinin çıkartılarak yerine “Alınması gerekli 49.524,75 TL harçtan peşin alınan 3.305,23 TL ve ikmal edilen 21.636,45 harç toplamı 24.941,68 TL harcın mahsubu ile bakiye 24.583,07 TL harcın davalı ...'ten alınarak hazineye irat kaydına, -Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden, AAÜT oranında hesaplanan 97.750,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine,” ibaresinin;

hüküm fıkrasının 2 numaralı bendinde yer alan “-Alınması gerekli 94.356,80 TL harçtan peşin alınan 3.305,23 TL ve ikmal edilen 20.283,97 TL olmak üzere toplam 23.589,20 mahsubu ile bakiye 70.767,59 TL'nin davalı ...'dan alınarak hazineye irat kaydına, -Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden,

AAÜT oranında hesaplanan 158.504,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,” ibarelerinin çıkartılarak yerine “-Alınması gerekli 49.524,75 TL harçtan peşin alınan 3.305,23 TL ve ikmal edilen 20.283,97 TL olmak üzere toplam 23.589,20 mahsubu ile bakiye 25.935,55 TL'nin davalı ...'dan alınarak hazineye irat kaydına, -Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden, AAÜT oranında hesaplanan 97.750,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine,” ibarelerinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,