Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/366 K.2025/407

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamakla birlikte davalı üniversitenin o zamanki genel sekreteri ...'ün üniversitenin tanıtımı için reklam uygulamalarının düzenlemesini istemesi üzerine ve üniversitenin direktifleri doğrultusunda 2017 yılının Eylül ayında Ankara ...ile Kütahya-Afyon-Uşak- Eskişehir ve Isparta illerinde yer alan karayolu panolarına reklam uygulaması yapıldığını, buna dair KDV dahil 10/01/2018 tarihli ve 295.000,00 TL bedelli faturanın düzenlenerek davalıya gönderildiğini, davalının faturaya yasal 8 günlük süre içerisinde itiraz etmediğini, taraflar arasında sözlü anlaşma bulunduğunu,

sözlü anlaşmanın olmadığı varsayılsa dahi davacının vekâletsiz iş görme hükümleri kapsamında bedele hak kazandığını, alacağın ödenmemesi üzerine başlatılan icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın haksız olduğunu iddia ederek, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline ve icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında sözleşme ilişkisinin bulunmadığını, davacıdan herhangi bir mal veya hizmet alınmadığını, davacı ve bir kısım kişilerin yargılamaya konu fatura ve hileli hareketlerle kurumu dolandırmaya çalıştıklarını, bu konuda Serik Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu ve soruşturmanın devam ettiğini, ...'ün üniversitenin genel sekreteri olmadığını ve üniversiteyi temsil yetkisinin bulunmadığını, ...'ün görevden alınan rektörün gönüllü danışman olarak görevlendirdiğini söylediği kişi olduğunu ve bu rektörle birlikte bir takım haksız eylemlerin parçası olduğunu,

295.000,00 TL gibi yüksek tutarlı bir alacağın yazılı sözleşmeye dayanmaksızın yapılmasının, Ağustos ayında yapılan işin Ocak ayında faturasının düzenlenmesinin, yapılan işe dair herhangi bir avans ya da teminat alınmamasının, üniversite yetkilileri ile herhangi bir görüşme olmamasının hayatın olağan akışına uygun olmadığını, anılan reklamların yapılıp yapılmadığının ve ne kadar süre yollarda kaldığının belli olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından ...

Genel Sekreteri ünvanını kullandığı ileri sürülen dava dışı ... ile sözlü reklam sözleşmesinin akdedildiği, bu sözleşme uyarınca davacının üzerine düşen edimleri yerine getirmesine rağmen sözleşme ile kararlaştırılan ücretin ödenmediği, davacı tarafından bu hususta kesilen faturanın davalı üniversite çalışanlarına tebliğ edildiği, faturaya davalı üniversite tarafından yasal süresi içinde itiraz edilmediği anlaşılmakla, davacı şirketin tacir olduğu, TTK'nın 18/2. maddesi uyarınca basiretli davranma yükümlülüğü altında bulunduğu,

internet ortamında resmi olmayan sitelerde yer alan ibarelere itibar etmemesi gerektiği, ...Üniversitesinin mal ve hizmet alımlarının YÖK denetimine tabi bulunduğu, kurum adına sözleşme yapma yetkisinin mütevelli heyeti başkanına ait bulunduğu (... Ana Yönetmeliği, Madde 6. 29/04/2020 tarih ve 31113 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan) bu husun ...

Satın Alma ve İhale Yönetmeliği'nde (28/12/2015 tarih ve 295576 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan) açıkça düzenlendiği, davacının bunu bilmesi/bilebilecek kişilerden olduğunun açık olduğu, yetkisiz temsilin TBK'nın 46. ve devamı maddelerinde düzenlendiği, bu düzenlemelere göre; temsil olunanın açık veya örtülü olarak hukuki işlemi onamaması hâlinde, bu işlemin geçersiz olmasından doğan zararın giderilmesinin yetkisiz temsilciden istenebileceği, somut olayda dava dışı yetkisiz temsilci ile davacı arasında akdedilen reklam sözleşmesinin ...

Mütevelli Heyeti Başkanı veya yetki devri yapabileceği, rektör, rektör yardımcısı veya genel sekreter tarafından onaylanmadığı, tek başına faturanın tebliğ edilmiş olmasının da bu durumu değiştirmeyeceği, kaldı ki faturanın da usulüne uygun şekilde tebliğ edilmemiş olduğu, her ne kadar davacı tarafça terdiden vekaletsiz iş görme hükümleri uyarınca zararının tazmini talep edilmiş ise de;

vekâletsiz iş görme hükümlerinin üçlü bir ilişkiyi ihtiva ettiği, yetkisiz temsilcinin yaptığı işleme temsil olunan tarafından onay verilmemesi durumunda hukuki işlemin diğer tarafının zararını TBK'nın 46. maddesi uyarınca yetkisiz temsilciden isteyebileceği, ancak ve ancak yetkisiz temsilcinin bu zararı giderdikten sonra temsil olunana karşı vekâletsiz iş görme hükümleri uyarınca talepte bulunabileceği, hukuki işlemin diğer tarafının (somut olayda davacının) zararını temsil olunandan vekâletsiz iş görme hükümleri uyarınca talep etmesine hukuken imkan bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davalı Üniversitenin 2017 yılındaki genel sekreterinin ... olduğunu ve odasının kapısında genel sekreter yazdığını, bu durumun yanıltıcı nitelikte bir davranış olup davalı üniversitenin sorumluluğunu gerektirdiğini, faturaya yasal 8 günlük süre içerisinde itiraz edilmediğini, reklam panoları ve afişlerinin genel sekreter tarafından talep edildiğini ve davalı üniversite çalışanları tarafından davacıya görsellerin gönderilerek buna uygun reklam panoları ve afişlerinin hazırlandığını,

taraflar arasında sözlü bir sözleşme bulunmadığı varsayılsa bile vekâletsiz iş görme hükümlerine göre davacının ücrete hak kazandığını, iyi niyetli 3. kişi olan davacının iyi niyetinin korunması gerektiğini, ...'ün üniversitenin bilgisi dahilinde ve üniversite adına hareket ettiğini, yapılan ve teslim edilen işe itiraz edilmediğini, bedelinin de ödenmediğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağa ilişkin başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut davada, her ne kadar faturanın sonradan iade edildiği, sözlü akdi ilişkinin ise üniversiteyi temsile yetkili kişi tarafından yapılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de yapılan inceleme yeterli olmayıp davacı tarafça düzenlenen faturanın davalı üniversitenin sigortalı çalışanına teslim edilip edilmediği, üniversitenin muhasebe birim kayıtlarına ve ticari defterlerine işlenip işlenmediği, maliyeye ve ilgili vergi dairesine BA formu düzenlenerek verilip verilmediği, defterlerde kaydı var ise TTK'nın 21/II. maddesi gereğince süresinde iade faturası düzenleyip düzenlemediği araştırılarak,

fatura bedelinin ve yapılan işin sabit olup olmadığının tespiti, bu yönüyle yapılacak inceleme ve sonuç alınamaması halinde davacı taraf reklam panoları fotoğraflarını ibraz ettiğine göre yapılan bu işin davalı üniversitenin yararlanabileceği bir iş mahiyetinde olup olmadığı, yararlanılabilecek bir iş mahiyetinde ise yapıldığı yıl piyasa fiyatlarına göre değerinin tespit edilerek sonuca göre hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR