Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/1476 K.2025/4240

Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen karar, davacı ... vekilince duruşmalı, katılma yoluyla davalı ... vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 09.12.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı ... mirasçısı ... vekili Avukat ..., davacı ... mirasçıları ..., ... ile davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti vekili Avukat ... geldiler. Tebligata rağmen başka gelen olmadığı anlaşılmakla, duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacı arsa sahipleri ile davalılardan ... Mam. Dış. Tic. Ltd. Şti. arasında tanzim edilen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin önce davalı ...'e, sonrasında ise davalı ... Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye devredildiğini, bu şirketin taşınmazın büyük bir bölümünü bedelsiz olarak kendi adına kaydettirdiğini, akabinde bu devre dayalı olarak belediye hisselerini de satın aldığını, ancak sözleşmenin ifa edilmediğini, yaşanan süreç nedeniyle maddi ve manevi olarak zarar gördüklerini ileri sürerek, sözleşmenin geriye etkili feshini, yüklenici üzerindeki hisselerin iptali ile davacılar adına tescilini ve maddi manevi zararlarının tazminini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar ... Mam. Dış Tic. Ltd. Şti. ve ..., davayı kabul etmişlerdir.

Davalı ... San. ve Tic. Ltd Şti. vekili, sözleşmenin tarafı olmadıklarını ve davaya konu yerleri satış suretiyle edindiklerini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.05.2018 tarihli ve 2016/179 Esas, 2018/202 Karar sayılı kararı ile, davanın kısmen kabulü ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili olarak feshine, davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı hisselerin tapu kayıtlarının iptali ile hisseleri oranında davacılar adına tesciline, davacıların, adı geçen şirketin belediyeden aldığı hisselere yönelik talebinin reddine, parseller üzerindeki eski binaların yıkımı nedeniyle, eski yapı bedellerinin davalılardan tahsili ile davacılara ödenmesine, davacı tarafın manevi tazminat ve fazlaya ilişkin diğer istemlerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 10.05.2018 tarihli kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı ... San. ve Tic. Ltd Şti. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 20.10.2022 tarihli ve 2022/1058 Esas, 2022/185 Karar sayılı kararı ile, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, davanın kısmen kabulüne, taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinin geçersiz olduğunun tespitine, davalı yüklenici ... adına kayıtlı tapuların iptali ile davacı arsa sahipleri adına hisseleri oranında tapuya kayıt ve tesciline, kira alacağı, yıkım bedeli ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Bölge Adliye Mahkemesinin 20.10.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı ... San. ve Tic. Ltd Şti. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunması üzerine Dairemizin 31.10.2023 tarih, 2023/541 Esas, 2023/3588 Karar sayılı ilamı ile, davalı yükleniciye avans olarak verilen hisseler ile bu suretle belediyeden devraldığı hisseler toplamı olan.

8 no.lu parsel için 134/685 (34,5 m²) hissenin, 9 no.lu parsel için ise 39,5/113 (39,5 m²) hissenin tapu kaydının iptaline karar verilmesi gerekirken, her iki parsel bakımından eksik hisse üzerinden tapu iptal hükmü kurulduğu, bozma ilamında belediye hisseleri için ödenen tutarların, denkleştirici adalet ilkesine göre karara en yakın tarih itibariyle güncel değerlerinin saptanması gerektiği belirtilmiş ve mahkemece de bozmaya uyulmasına karar verilmiş olduğu halde, karardan 11 ay önceki verilere dayalı olarak tanzim edilen bilirkişi raporuna itibar edilmesinin doğru olmadığı belirtilerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuştur.

2.Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına konu taşınmazlar, sözleşme gereğince yükleniciye avans olarak intikal ettirilen paylar ile davalı yüklenici şirket tarafından sözleşme kapsamında dava dışı belediyeden davacı arsa sahipleri adına satın alınan hisseler olup; sözleşmenin geçersizliğinin tespiti, 10 no.lu parselin tescili, kira alacağı, yıkım bedeli, maddi ve manevi tazminat talepleriyle ilgili verilen kararlar bozma dışında tutulduğundan bunlarla ilgili yeniden değerlendirme yapılmadığı, bilirkişi aracılığıyla davalı yüklenici ...

San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından belediye hisseleri için ödenen tutarın karara en yakın tarih itibariyle belirlenen güncel değerinin depo edildiği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü ile sözleşmesinin geçersizliğinin tespitine, Belediyeden devir alınan hisseler bakımından. 105 07... parsel için mahkeme veznesine depo edilen 957.316,16 TL'nin davalılardan ... San. ve Tic. Ltd.

Şti.'ye, aynı ada 9 no'lu parsel için depo edilen 2.105.501,18 TL tutarın ise dahili davalı ...'a ödenmesi şartıyla; davalı ... San.ve Tic. Ltd. Şti. ile dahili davalı ... adına kayıtlı 10507 ada, 8 parsel sayılı taşınmazdaki toplam 34/685 (26,8 m²) hisse ile. 9 parsel sayılı taşınmazdaki toplam 39,5/113 (39,5 m²) hissenin tapu kaydının iptali ile davacılar ... ve muris ... mirasçıları adına (verasetteki payları oranında) hisseleri oranında tapuya tesciline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı ... mirasçısı ... vekili temyiz dilekçesinde; bozmaya uyulduğu halde gereklerinin yerine getirilmediğini, bozma öncesi karardakinden daha eksik hisse üzerinden tapu iptali hükmü kurulduğunu, denkleştirici adalet ilkesi uyarınca yapılan güncel değer hesaplamasının, ifa beklentisinin kalmadığı tarih esas alınarak yapılması gerektiğini beyan etmektedir.

2.Davalı ... San. ve Tic. Ltd Şti. vekili katılma yoluyla verdiği temyiz dilekçesinde; bilirkişi raporundaki tespitlerin bozma ilamındaki hususları karşılamadığını, hesaplamalar 13.10.2024 tarihine göre yapılmış olmakla üzerinden üç aya yakın zaman geçtiğini, rapordaki döviz kurlarının da yanlış hesaplandığını, sözleşmelere taraf olmadıkları dikkate alınmaksızın hüküm kurulduğunu, hisselerin bedeli ödenmek suretiyle iktisap edildiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre uyuşmazlık; arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili feshi, tapu iptali ve tescil ile tazminat istemlerine ilişkindir.

1.Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığından, davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm, davacı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Davacıların 10 no'lu parsel bakımından taleplerine konu ettikleri 26/101 hisse (26,00 m²) alan hakkında Mahkemece bozma öncesi verilen 20.10.2022 tarih, 1058-185 E.-K. sayılı kararı, bozma kapsamı dışında bırakılarak kesinleşmiş olup, buna ilişkin kesinleşme şerhinin 14.02.2025 günü düzenlediği dosya kapsamı ile sabittir.

Açıklanan nedenle; 10 no'lu parsel nedeniyle eksik hüküm kurulmadığı anlaşılmış, davacının bu yöndeki itirazlarının reddi gerekmiştir.

Ancak gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda ve gerekse de Mahkemece uyulan Dairemizin 31.10.2023 tarihli, 541-3588 E., K. sayılı ilamında yapılan tespitlere göre; dava konusu 8 parsel sayılı taşınmazda davacılar adına tescili gereken 134/685 hissenin miktarı 34,5 m²'dir. Nitekim bu husus hükmün gerekçe bölümünde de ifade edilmiş ancak hüküm fıkrasına sehven 8 no'lu parselde 34/685 (26,8 m²) hissenin davacılar adına tesciline karar verildiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenle; kararın bozulması gerekmiş ise de, yapılan yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı HMK'nın 370/2. maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.

VII.KARAR

Açıklanan sebeplerle,

1. Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm, davacı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 53. Hukuk Dairesi'nin 09.01.2025 tarihli kararının hüküm fıkrasının 3. bendinin 3. paragrafındaki "34/685 (26,8 m²)" ibareleri hükümden çıkarılarak, yerine "134/685 (34,5 m²)" ibarelerinin yazılmasına ve kararın değiştirilmiş bu haliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dairemizdeki duruşmada vekille temsil olunan davacı ... mirasçısı ... yararına takdir olunan 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin; davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile adı geçen davacıya ödenmesine,

Peşin alınan harçların istek halinde temyiz edenlere adesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,