Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2011/2913 K.2011/5122

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü.

Dava derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davalı derneğin süresinde ilk genel kurul toplantısını yaptığı ve zorunlu organlarını oluşturduğu ancak genel kurul sonuçlarını bildirmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve soruşturma hüküm vermeye yeterli değildir.

Bir davada hüküm verilebilmesi için davanın sonucuna etkili tüm delillerin eksiksiz toplanması, toplanan delillerin mahkemece değerlendirilip geçerliliğinin tartışılması gerekir.

Somut olaya gelince, dosya içerisinde bulunan karar defterinin incelenmesinde davalı derneğin 01.07.1999 tarihinde ... ..., ..., ..., ... ve ... tarafından kurulduğu, dernek karar defterine de işlenen kurucular toplantısında geçici yönetim ve denetim kurulu üyelerinin belirlendiği ve ... ’ın geçici başkanlığa getirildiği, bu tarihten sonra karar defterine işlenmiş herhangi bir dernek yönetim kurulu kararının bulunmadığı, yönetim kurulunca üye kaydı ve genel kurul yapılmasına ilişkin herhangi bir karar alınmadığı,

buna rağmen dernek karar defterine kuruculardan sadece ... ile üyelik kaydı bulunmayan ..., ... , ... ’nun katılımı ile 01.10.2009 tarihinde olağanüstü genel kurul toplantısı yapıldığına ve organların seçildiğine ilişkin kararın işlendiği, dosya içerisinde hazurun cetveli dışında bu toplantıya ilişkin başka bir belge bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Dernek tüzüğünde derneğe kimlerin üye olabileceği, üyelik işlemlerinin nasıl yapılacağı, genel kurulun kimlerle toplanacağı, nasıl toplantıya çağrılacağı, toplantı usulü, genel kurulun toplantısız ve çağrısız olarak ne şekilde toplanıp nasıl karar alınabileceği ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Tüzüğe göre kural olarak yönetim kurulunun çağrısı olmadan genel kurulun toplanamayacağı, kurucu üyelerin tümünün katılımı olmadan genel kurulun çağrısız toplanamayacağı ve karar alamayacağı, üye olmayan kişilerin genel kurullara katılamayacağı ve oy kullanamayacağı, üye olmayan kişilerin katılımı ile kanun ve tüzükte açıklanan koşullar gerçekleşmeden yapılan toplantıların genel kurul toplantısı sayılamayacağı ve alınan kararların da geçersiz veya yok hükmünde sayılacağı kuşkusuzdur.

Ne var ki, mahkemece davalı dernekten 01.10.2009 tarihinde genel kurul yapılmasına ilişkin yönetim kurulu kararı, genel kurula çağrı belgeleri gibi evraklar getirtilmemiş, toplantının çağrılı mı çağrısız mı yapıldığı, kurucu üye olmayan, üye kayıt defterlerinde de kayıtları bulunmayan kişilerin hangi sıfatla genel kurula katılıp oy kullandıkları araştırılmamış, bu toplantının geçerli bir genel kurul sayılıp sayılamayacağı tartışılıp değerlendirilmemiş, gerçek üyelerin katılımı ile genel kurul yapılmış ve organlar oluşturulmuş, ancak genel kurul sonuçları İl Dernekler Müdürlüğüne bildirilmemiş gibi karar verilmiştir.

Deliller tam olarak toplanmadan, mevcut deliller arasındaki çelişki giderilmeden savunma doğru kabul edilerek hüküm verilemez.

Hal böyle olunca mahkemece öncelikle davalı dernekten 01.10.2009 tarihinde olağanüstü genel kurul toplantısı yapılmasına, ..., ... ...,...,...,....,...,...’nun dernek üyeliğine kabullerine ilişkin alınmış bir yönetim kurulu kararı bulunup bulunmadığı sorulup saptanmalı, varsa buna ilişkin kararlar ile toplantıya çağrı belgeleri getirtilerek dosya içine alınmalı, kurucu üye olmayan ve üye kayıt defterinde kayıtları da bulunmayan, buna rağmen genel kurul toplantısına katıldıkları anlaşılan bu kişilerin genel kurula katılma nedenleri araştırılıp soruşturulmalı,

yapıldığı öne sürülen bu toplantının geçerli bir genel kurul toplantısı sayılıp sayılamayacağı tartışılıp değerlendirilmeli, daha sonra taplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek ve gerekçesi de karar yerinde gösterilerek sonucuna göre bir hüküm verilmelidir.